III CZ 37/09

PostanowienieIzba Cywilna2009-10-29

Skład orzekający: Wojciech Jan, Grzegorz Misiurek, Hubert Wrzeszcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sfałszowanie podpisu na wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, gdy postępowanie mogło zostać podjęte z urzędu, stanowi podstawę do wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem o rozgraniczeniu nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sfałszowanie podpisu na wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania, jeśli postępowanie mogło zostać podjęte z urzędu z uwagi na ustanie przyczyny zawieszenia. Kluczowe jest, czy wydane orzeczenie kończące postępowanie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub czy podstawa wznowienia faktycznie wystąpiła, a nie na samym fakcie sfałszowania podpisu na wniosku o podjęcie postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o wznowienie postępowania o rozgraniczenie nieruchomości, wskazując jako podstawę sfałszowanie jej podpisu na wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, uznając, że sfałszowanie podpisu nie miało wpływu na treść orzeczenia kończącego postępowanie, a postępowanie mogło zostać podjęte z urzędu. Dodatkowo, Sąd Okręgowy wskazał na uchybienie terminu do wniesienia skargi. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestniczki postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CZ 37/09 POSTANOWIENIE Dnia 29 października 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Wojciech Jan Katner (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) SSN Hubert Wrzeszcz w sprawie ze skargi S.P. o wznowienie postępowania w sprawie z wniosku J.G. i P.G. przy uczestnictwie St.P. o rozgraniczenie, zakończonej prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w N. z dnia 14 czerwca 2005 r., sygn. akt [...] po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 października 2009 r., zażalenia uczestniczki postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w N. z dnia 27 maja 2009 r., sygn. akt [...], oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie Sąd Okręgowy w N. postanowieniem z dnia 27 maja 2009 r. odrzucił skargę S.P. o wznowienie postępowania w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości, zakończonego prawomocnym postanowieniem tegoż Sądu z dnia 14 czerwca 2005 r. Sąd Okręgowy uznał, że wskazana w skardze podstawa wznowienia, przewidziana w art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c., w rzeczywistości nie wystąpiła. Wprawdzie podpis skarżącej na wniosku z dnia 21 kwietnia 2004 r. o podjecie postępowania zawieszonego przed Sądem pierwszej instancji istotnie został sfałszowany, jednak nie usprawiedliwia to twierdzenia, że wydane przez ten Sąd orzeczenie kończące postępowanie w sprawie oparte zostało na dokumencie podrobionym. Postępowanie zawieszone z powodu braku dokumentów koniecznych do rozpoznania sprawy (odpisów z ksiąg wieczystych) podlegało podjęciu z urzędu, a więc niezależnie od tego, czy zgłoszony został w tym przedmiocie stosowny wniosek. Nie jest zatem istotne, czy dokumenty te złożyła skarżąca, czy też inna osoba. Okoliczność ta nie miała żadnego wpływu na treść wydanego w sprawie orzeczenia o rozgraniczeniu. Ubocznie Sąd Okręgowy wskazał również, że skoro skarżąca dowiedziała się o podrobieniu jej podpisu na wniosku o podjecie zawieszonego postępowania najpóźniej w dniu 20 grudnia 2005 r., to – składając skargę o wznowieniu postępowania 30 marca 2009 r. – ewidentnie uchybiła trzymiesięcznemu terminowi do wniesienia tego środka zaskarżenia, liczonemu od dnia powzięcia wiadomości o podstawie wznowienia (art. 407 § 1 k.p.c.). W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca zarzuciła Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 403 § 1 pkt 1, 407, 408 i 410 § 2 k.p.c. W konkluzji wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na jej rzecz od wnioskodawców kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zasadniczą przesłankę zaskarżonego postanowienia stanowiła ocena, że podrobienie podpisu skarżącej na wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania 3 nie miało wpływu na treść orzeczenia o rozgraniczeniu. Zapatrywanie to zasługuje na aprobatę. Stosownie do treści art. 180 § 1 in principio k.p.c. sąd podejmuje postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia. Jeżeli zatem w konkretnym stanie faktycznym przeszkoda do prowadzenia postępowania w postaci braku wymaganych dokumentów została usunięta, to kwestia sfałszowania podpisu skarżącej na wniosku z dnia 21 kwietnia 2004 r. pozostawała bez wpływu na decyzję o podjęciu postępowania, a przede wszystkim na treść wydanego w sprawie merytorycznego rozstrzygnięcia. Skarżąca, kwestionując w zażaleniu ten pogląd ograniczyła się do przeciwstawienia mu własnej, odmiennej oceny, nie popartej żadną argumentacją. Zarzut naruszenia art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c. nie mógł więc odnieść zamierzonego skutku. Stwierdzenie oczywistego braku związku pomiędzy wskazywaną w skardze podstawą wznowienia postępowania a treścią zaskarżonego orzeczenia stanowi wystarczającą przyczynę odrzucenia skargi. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się bowiem – i skąd orzekający pogląd ten podziela – że skarga o wznowienie postępowania nie opiera się na ustawowej podstawie nie tylko wtedy, gdy podana w niej podstawa wznowienia nie odpowiada którejkolwiek z podstaw przewidzianych w art. 401, 4011 lub 403 k.p.c., lecz także wtedy, gdy podstawa ta wprawdzie została objęta wymienionymi przepisami, ale w rzeczywistości nie wystąpiła (por. m.in. postanowienia: z 15 czerwca 2005 r., IV CZ 50/05, niepubl.; z 7 lipca 2005 r., IV CO 6/05, Biul. SN 2005, nr 9, s. 14; z 24 stycznia 2007 r., III CZ 1/07, niepubl.; z 30 maja 2007 r., IV CZ 22/07, niepubl. i z 22 listopada 2007 r., III CZ 47/07, niepubl.). Nie ma zatem potrzeby roztrząsania pozostałych zarzutów skarżącej, odnoszących się do wskazanej przez Sąd Okręgowy – uzupełniająco – dalszej przesłanki odrzucenia skargi, tj. niezachowania ustawowego terminu do jej wniesienia. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 403 § 1 pkt 1 KPCart. 407 § 1 KPCart. 403 § 1 pkt 1art. 180 § 1art. 401art. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 1 pkt 1§ 1§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy