III CZP 34/73

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Ignatowicz (sprawozdawca). Sędziowie: K. Piasecki, S. Dmowski.SentencjaSąd Najwyższy, w sprawie z powództwa Teodora i Ludwiki małżonków C. przeciwko Czesławowi i Stanisławie małżonkom K. o zapłatę i eksmisję, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym następującego zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Poznaniu - Ośrodek w Kaliszu postanowieniem z dnia 14 grudnia 1972 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy zasada wyłącznej właściwości organów prezydiów rad narodowych w sprawach lokalowych w przedmiocie decydowania o tym, co jest przynależnością lokalu, oraz czy zasada niedopuszczalności drogi sądowej w tym zakresie, wynikająca z art. 34 ust. 2 prawa lokalowego i z pozostałych przepisów o publicznej gospodarce lokalami, obowiązuje także w sytuacji, gdy na skutek fizycznego podziału nieruchomości i zbycia różnym osobom nowo utworzonych nieruchomości lokal mieszkalny znalazł się na jednej z tych nieruchomości, a pomieszczenie gospodarcze (komórka) - traktowane dotychczas jako przynależność lokalu mieszkalnego - na drugiej z tych nieruchomości, należącej do innego właściciela?",postanowił udzielić następującej odpowiedzi:Jeżeli organ administracyjny przydzielił osobie zajmującej lokal mieszkalny dodatkowe pomieszczenie jako przynależne do lokalu mieszkalnego, sąd nie jest właściwy do orzekania o prawie korzystania z tego pomieszczenia także wtedy, gdy znajduje się ono na innej nieruchomości objętej publiczną gospodarką lokalami aniżeli lokal główny zajmowany przez tę osobę. Uzasadnienie faktyczneNa skutek podziału płaszczyzną pionową budynku mieszkalnego wraz z gruntem powstały dwie nowe nieruchomości, a strony niniejszego procesu stały się odrębnymi właścicielami (na warunkach wspólności małżeńskiej) każdej z nich. Pozostałością jednak dawnego stanu prawnego jest to, że pozwani zajmują na nieruchomości powodów pomieszczenie gospodarcze. Powodowie żądają przeto eksmisji pozwanych z tego pomieszczenia. Organy administracyjne (zajmując zresztą stanowisko, że zawarta przez strony umowa nie doprowadziła do podziału nieruchomości) uznały, że pozwani mają prawo zajmowania wymienionego pomieszczenia. W związku z tym Sąd Wojewódzki powziął wątpliwość, czy takie stanowisko organów administracyjnych jest wiążące dla sądu, i przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia odpowiednie pytanie prawne.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Jak to wyjaśnił Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 28.III.1963 r. III CR 10/63 (OSNCP 1964, poz. 112), spory o korzystanie z różnych pomieszczeń ubocznych, związanych z lokalem mieszkalnym, należą w myśl art. 34 prawa lokalowego z 1959 r. do wyłącznej właściwości organów administracyjnych. Do tego organu przeto należy ocena, czy istnieją przesłanki uznania, że z pomieszczenia ma prawo korzystać określona osoba. Jest przy tym rzeczą obojętną, dlaczego organ administracyjny dochodzi do takiego wniosku: w szczególności czy dlatego, że uważa, iż w świetle prawa lokalowego wolno przydzielić pomieszczenie użytkowe znajdujące się na innej nieruchomości niż lokal mieszkalny, czy też dlatego, że uznaje, iż w rzeczywistości obydwa lokale znajdują się na tej samej nieruchomości. Sądy w tym zakresie nie mogą kontrolować organu administracyjnego do spraw lokalowych. Sąd może jedynie ocenić, czy rzeczywiście organ ten wydał decyzję, czy też jedynie wyraził swoją opinię. Taka bowiem opinia nie byłaby dla sądu wiążąca.Z tych względów Sąd Najwyższy uchwalił jak w sentencji.