III CZP 45/23

UchwałaIzba Cywilna2025-01-29

Skład orzekający: Dariusz Zawistowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, jest związany wcześniejszym orzeczeniem wydanym w postępowaniu kasacyjnym, jeśli w jego wydaniu brała udział osoba powołana na stanowisko sędziego SN z naruszeniem przepisów konstytucyjnych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy umarza postępowanie w zakresie rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego, ponieważ skład sądu, który wydał wcześniejsze postanowienie w postępowaniu kasacyjnym, nie spełniał wymogów niezależności i bezstronności. Dotyczy to sytuacji, gdy sędziowie zostali powołani z rażącym naruszeniem przepisów ustrojowych, w tym z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej z naruszeniem Konstytucji RP.
Stan faktyczny
Sąd Najwyższy rozpatrywał zagadnienie prawne dotyczące związania sądu kasacyjnego wcześniejszym orzeczeniem, jeśli w jego wydaniu brał udział sędzia powołany z naruszeniem prawa. Zagadnienie to zostało przedstawione przez Sąd Najwyższy w innej sprawie (II CSKP 176/22). W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy uznał, że skład sądu, który wydał postanowienie w sprawie II CSKP 176/22, nie spełniał wymogów konstytucyjnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy umarza postępowanie w zakresie rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

III CZP 45/23 POSTANOWIENIE 29 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Zawistowski na posiedzeniu niejawnym 29 stycznia 2025 r. w Warszawie w sprawie ze skargi S.M. i W.K. z udziałem Skarbu Państwa - Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe - Nadleśnictwo P., B.B., M.M.1, M.M.2, G.Ł., J.Ł., W.Ł., I.Z., G.P., W.K. i K.Ł. o wznowienie postępowania w sprawach zakończonych prawomocnymi postanowieniami Sądu Rejonowego w Łasku z dnia 9 marca 2001 r. sygn. akt I Ns 908/00 i z dnia 14 maja 2001 r., sygn. akt I Ns 910/00 o stwierdzenie zasiedzenia, na skutek przedstawienia przez Sąd Najwyższy postanowieniem z 26 października 2022 r., II CSKP 176/22, zagadnienia prawnego: "Czy Sąd Najwyższy rozpoznając skargę kasacyjną jest związany wcześniejszym orzeczeniem wydanym w postępowaniu kasacyjnym (art. 3989 i art. 39820 w zw. z art. 365 § 1 k.p.c. oraz art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.), jeżeli w wydaniu tego orzeczenia brała udział osoba powołana do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa działającej w oczywiście wadliwym (niekostytucyjnym) trybie lub składzie na podstawie przepisów, których niekonstytucyjność stwierdzono w wyroku Trybunału Konstytucyjnego?" umarza postępowanie w zakresie rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego. sp UZASADNIENIE Zgodnie z art. 39817 § 1 k.p.c. w przypadku, gdy przy rozpoznawaniu skargi kasacyjnej wyłoni się zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości, Sąd III CZP 45/23 2 Najwyższy może odroczyć wydanie orzeczenia i przekazać to zagadnienie do rozstrzygnięcia powiększonemu składowi Sądu Najwyższego. Nie budzi wątpliwości, że tego rodzaju postanowienie może wydać skutecznie jedynie sąd spełniający kryteria sądu właściwego, niezależnego, bezstronnego i niezawisłego w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji. Tego wymogu nie spełniał sąd w składzie, który wydał postanowienie z dnia 26 października 2022 r., w sprawie II CSKP 176/22, gdyż członkowie tego składu zostali powołani do pełnienia urzędu sędziego Sądu Najwyższego z rażącym naruszeniem podstawowych przepisów ustrojowych regulujących postepowanie nominacyjne sędziów, a w szczególności z uwagi na udział w postępowaniu nominacyjnym Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej z naruszeniem przepisów Konstytucji RP, co stwierdzono dotychczas w szeregu orzeczeniach Sądu Najwyższego i orzeczeniach trybunałów międzynarodowych. Nakazywało to umorzenie postępowania w zakresie rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego przez Sąd Najwyższy w powiększonym składzie na podstawie art. 355 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989art. 39820art. 365 § 1 KPCart. 39821art. 391 § 1 KPCart. 39817 § 1 KPCart. 45 ust. 1art. 355art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy