III PRN 48/74

WyrokIzba Cywilna1974-10-25

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Formański (sprawozdawca). Sędziowie: S. Rejman, K. Zieliński.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu sprawy z powództwa Marianny S. przeciwko Wojewódzkiej Spółdzielni Pracy Usług Kominiarskich w S. o zapłatę na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Powiatowego w Kołobrzegu z dnia 17 stycznia 1974 r.,uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Powiatowemu w Kołobrzegu do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktycznePowódka domagała się zasądzenia od pozwanej Spółdzielni 36.390 zł tytułem odprawy należnej jej po śmierci męża Józefa S., pracownika pozwanej Spółdzielni. Powódka wywodziła, że jej mąż był pracownikiem umysłowym, wobec czego odprawa powinna być wypłacona w wysokości przewidzianej w rozporządzeniu o umowie o pracę pracowników umysłowych. Według zaś pozwanej Spółdzielni, mąż powódki był zatrudniony jako pracownik fizyczny i w konsekwencji odprawa po nim przysługuje w wysokości określonej w art. 42 rozporządzenia z dnia 16 marca 1928 r. o umowie o pracę robotników (Dz. U. Nr 35, poz. 324 ze zm.).Sąd Powiatowy oddalił powództwo, ustaliwszy, że mąż powódki pracował jako kominiarz w pozwanej Spółdzielni i był brygadzistą jednego z dwóch rejonów powiatu kołobrzeskiego. Wykonywał on, poza zwykłymi czynnościami kominiarskimi, również pewne czynności biurowe, którym jednak nie poświęcał więcej czasu niż 2 godziny dziennie. Ponieważ więc wykonywanie przez męża powódki pracy fizycznej przeważało nad czynnościami o charakterze pracy umysłowej, nie korzystał on z uprawnień przysługujących pracownikom umysłowym.Minister Sprawiedliwości w rewizji nadzwyczajnej, wniesionej po upływie 6-miesięcznego terminu, zarzucił Sądowi Powiatowemu rażące naruszenie art. 3 § 2 i art. 316 § 1 k.p.c. w związku z art. 42 rozporządzenia z dnia 16 marca 1928 r. o umowie o pracę pracowników umysłowych (Dz. U. Nr 35, poz. 323 ze zm.) oraz naruszenie interesu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i na podstawie art. 417 § 1, art. 419 § 1 i art. 421 § 2 k.p.c. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Powiatowemu do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest uzasadniona.Mąż powódki był zatrudniony na stanowisku okręgowego mistrza kominiarskiego. Zgodnie zaś z uchwałą nr 206 Zarządu Centralnego Związku Spółdzielczości Pracy z dnia 30 grudnia 1966 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników umysłowych zatrudnionych w spółdzielniach pracy (jedn. tekst: Biuletyn Centralnego Związku Spółdzielczości Pracy z 1972 r. Nr 8-9, poz. 27) mistrz, mający uprawnienia mistrzowskie i 4 lata pracy w danej specjalności, należy do kategorii pracowników umysłowych (poz. 20 taryfikatora kwalifikacji zawodowych pracowników umysłowych spółdzielni pracy, stanowiącego załącznik nr 2 do cytowanej wyżej uchwały). Uznanie przez Sąd męża powódki za pracownika fizycznego było w tej sytuacji błędne. Wyrok podlega więc uchyleniu, a sprawa przekazaniu do ponownego rozpoznania w celu dokonania ustaleń w przedmiocie wysokości odprawy zgodnie z art. 42 rozporządzenia o umowie o pracę pracowników umysłowych.Wadliwe rozstrzygnięcie, pozbawiające rodzinę zmarłego pracownika należności wynikającej z przepisów prawa pracy, narusza interes Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, wobec czego rewizja nadzwyczajna, mimo upływu terminu wymienionego w art. 421 § 2 k.p.c., podlega uwzględnieniu.

Powołane przepisy

art. 42art. 3 § 2art. 316 § 1 KPCart. 417 § 1art. 419 § 1art. 421 § 2 KPC§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026.