III SW 19/11
Izba Cywilna2011-10-25
Skład orzekający: Jerzy Kuźniar, Bogusław Cudowski, Romualda Spyt
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien pozostawić bez dalszego biegu protest wyborczy dotyczący pominięcia wyborcy w spisie wyborców, jeśli wyborca nie skorzystał z przewidzianych prawem procedur reklamacyjnych przed dniem wyborów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wyborczy dotyczący pominięcia wyborcy w spisie wyborców, jeżeli wyborca nie skorzystał z przewidzianych prawem możliwości wniesienia reklamacji do organu sporządzającego spis lub skargi do sądu przed dniem głosowania. Ponadto, wyborca, którego nazwisko nie było umieszczone w spisie wyborców w dniu wyborów, nie jest uprawniony do wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów.Stan faktyczny
T. G. wniósł protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu, zarzucając pozbawienie go prawa do głosowania poprzez usunięcie z listy wyborców, mimo stałego zameldowania. Okazało się, że T. G. został wymeldowany z pobytu stałego w związku z eksmisją i nie dokonał zameldowania w nowym miejscu ani nie złożył wniosku o wpisanie do rejestru wyborców. W konsekwencji nie został umieszczony w spisie wyborców.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest wyborczy bez dalszego biegu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III SW 19/11 POSTANOWIENIE Dnia 25 października 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Bogusław Cudowski SSN Romualda Spyt po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 października 2011 r. sprawy z protestu wyborczego w sprawie T. G. przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu. Uzasadnienie Pismem z dnia 11 października 2011 r., złożonym w Sądzie Najwyższym w dniu 12 października 2011 r., T. G. wniósł protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, w którym zarzucił pozbawienie go prawa do głosowania w wyborach do Sejmu i Senatu w dniu 9 października 2011 r. poprzez bezprawne usunięcie go z listy wyborców w Obwodowej Komisji Wyborczej Nr […], pomimo stałego zameldowania pod adresem w W. przy ul. S. 52/15. Protestujący podał, że w związku ze stwierdzeniem w dniu wyborów braku jego nazwiska na liście osób uprawnionych do głosowania, podjął telefoniczną próbę interwencji w Państwowej Komisji Wyborczej i urzędzie dzielnicowym, które jednak, nie odniosły skutku. W związku z powyższym protestujący zarzucił naruszenie jego konstytucyjnych praw przez
2 urzędników sporządzających listy osób uprawnionych do głosowania, wnosząc nadto o ich ukaranie. Okręgowa Komisja Wyborcza w W. I, w piśmie z dnia 18 października 2011 r. wskazała, powołując się na informacje uzyskane z Delegatury Biura Administracji i Spraw Obywatelskich w Dzielnicy […], że w dniu 27 stycznia 2011 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w W. dokonał czynności związanych z eksmisją T. G. z lokalu nr 15 przy ul. S.52 w W. do lokalu socjalnego, znajdującego się przy […]. Wobec powyższego Prezydent m. W. decyzją z dnia 19 kwietnia 2011 r. orzekł o wymeldowaniu T. G. z pobytu stałego w lokalu nr 15 przy ul. S. 52. Powyższe orzeczenie zostało utrzymane w mocy przez Wojewodę […], który w wyniku odwołania T. G. w dniu 28 czerwca 2011 r. wydał decyzję ostateczną na podstawie, której został on „zdjęty” z ewidencji ludności Dzielnicy […] i w związku z tym wykreślony z rejestru wyborców prowadzonym przez Urząd m. W. Dzielnica […]. Zgodnie z art. 26 § 10 - ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (Dz.U. Nr 21, poz. 112 ze zm.), spis wyborców, z zastrzeżeniem art. 34 § 1 i art. 35 § 1, jest sporządzany i aktualizowany przez gminę, jako zadanie zlecone na podstawie rejestru wyborców. Ponieważ protestujący nie dokonał zameldowania w nowym miejscu zamieszkania, co powodowałoby umieszczenie go z urzędu w rejestrze wyborców oraz nie złożył wniosku o wpisanie do rejestru wyborców lub dopisanie do spisu wyborców, dlatego nie został umieszczony w spisie wyborców sporządzonym przez Urząd m. W. Dzielnica Ś[…], a wobec powyższego protest nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie wskazuje on naruszenia któregokolwiek z przepisów Kodeksu wyborczego. Prokurator Generalny pismem z dnia 20 października 2011 r. wniósł o pozostawienie protestu bez dalszego biegu. W uzasadnieniu wskazał, iż Kodeks wyborczy w art. 243 § 1 i 2 stanowi, że Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę nieuprawnioną albo dotyczący sprawy, co do której przewiduje się w nim możliwość wniesienia przed dniem głosowania skargi lub odwołania do sądu lub Państwowej Komisji Wyborczej. Zgodnie z przepisami art. 36 § 1 i 2, art. 37 § 1 i 2 w związku z art. 22 Kodeksu wyborczego, w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w sporządzeniu spisu wyborców, w okresie przed wyborami można wnieść reklamację do organu, który sporządził spis wyborców. Na
3 decyzję nie uwzględniającą reklamacji przysługuje skarga do sądu. Jednocześnie Prokurator Generalny wskazał, że konsekwencją nieumieszczenia osoby w spisie wyborców w jednym z obwodów glosowania, zgodnie z art. 82 § 2 kodeksu wyborczego, jest brak uprawnienia do wniesienia protestu przeciwko wyborom. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 101 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu na zasadach określonych w ustawie. Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy stanowi, że Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest dotyczący sprawy, co do której w kodeksie przewiduje się możliwość wniesienia przed dniem głosowania skargi lub odwołania do sądu lub do Państwowej Komisji Wyborczej (art. 243 § 2). W ocenianej sprawie przedmiotem zarzutu było pominięcie wnoszącego protest w spisie wyborców. Kodeks wyborczy przewiduje udostępnienie spisu wyborców do wglądu w urzędzie gminy (art. 36 § 2), możliwość wniesienia reklamacji w sprawie nieprawidłowości sporządzenia spisu (art. 37 § 1), a w razie jej nieuwzględnienia możliwość złożenia skargi do sądu rejonowego (art. 20 § 4 w związku z art. 37 § 2), jednak wnoszący protest nie skorzystał z przewidzianego prawem trybu postępowania. Powołanie się w proteście wyborczym na okoliczność, która stanowi podstawę wniesienia przed dniem głosowania skargi do sądu powoduje pozostawienie go bez dalszego biegu. Trzeba też wskazać, że zgodnie z art. 82 § 2 Kodeksu wyborczego protest przeciwko ważności wyborów może wnieść wyborca, którego nazwisko w dniu wyborów było umieszczone w spisie wyborców w jednym z obwodów głosowania. Tak więc T. G. – jako osoba nieumieszczona w spisie wyborców, nie jest uprawniony do wniesienia protestu. Z tych wszystkich względów na podstawie na podstawie art. 243 § 2 Kodeksu wyborczego orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- III SW 149/15 2015-11-26Czy Sąd Najwyższy powinien pozostawić bez dalszego biegu protest wyborczy dotyczący nieprawidłowości w spisie wyborców, jeśli przepisy Kodeksu wyborczego przewidują możliwość wniesienia skargi lub odwołania do sądu lub P…
- III SW 139/15 2015-11-26Czy protest wyborczy dotyczący nieujęcia wyborcy w spisie wyborców, w sytuacji gdy przepisy Kodeksu wyborczego przewidują możliwość wniesienia skargi do sądu rejonowego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu pr…
- III SW 98/15 2015-11-25Czy protest wyborczy dotyczący rzekomo nieprawidłowego sporządzenia spisu wyborców, poprzez podpisanie go przez niewłaściwą osobę, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu, jeśli przepisy Kodeksu wyborczego przewi…
- I NSW 153/19 2019-11-13Czy protest wyborczy wniesiony przez wyborcę, który nie został ujęty w spisie wyborców i nie skorzystał z drogi reklamacji do organu sporządzającego spis, może być pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 152/19 2019-11-13Czy protest wyborczy wniesiony przez kandydata, który nie wykazał, że jego nazwisko znajdowało się w spisie wyborców w dniu wyborów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
Powołane przepisy
art. 26 § 10art. 34 § 1art. 35 § 1art. 243 § 1art. 36 § 1art. 37 § 1art. 22art. 82 § 2art. 101art. 243 § 2art. 36 § 2art. 20 § 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy