III SW 22/03

Izba Cywilna2003-05-12

Skład orzekający: Jerzy Kuźniar

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nieprzedłożenia uwierzytelnionego statutu przez fundację ubiegającą się o zaświadczenie o prawie do udziału w kampanii referendalnej, można zastosować przepisy Ordynacji wyborczej dotyczące usuwania braków formalnych lub przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, czy też Państwowa Komisja Wyborcza jest zobowiązana do odmowy wydania zaświadczenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że w przypadku nieprzedłożenia uwierzytelnionego statutu przez fundację ubiegającą się o zaświadczenie o prawie do udziału w kampanii referendalnej, Państwowa Komisja Wyborcza jest zobowiązana do odmowy wydania takiego zaświadczenia. Przepisy Ordynacji wyborczej dotyczące usuwania braków formalnych oraz przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mają zastosowania w takiej sytuacji, ze względu na specyfikę postępowania w sprawie referendum ogólnokrajowego i rygoryzm terminów.
Stan faktyczny
Fundacja Ochrony Stanowisk Pracy i Zdrowia złożyła skargę na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej (PKW) odmawiającą wydania zaświadczenia o prawie do udziału w kampanii referendalnej w programach radiowych i telewizyjnych. PKW odmówiła, argumentując, że cele statutowe Fundacji nie są związane z przedmiotem referendum dotyczącego ratyfikacji Traktatu o przystąpieniu do UE, a także że Fundacja nie przedłożyła uwierzytelnionego statutu. Fundacja zarzuciła obrazę przepisów prawa materialnego i postępowania, twierdząc, że jej cele statutowe są związane z celami UE, a brak statutu mógł być usunięty w trybie przepisów Ordynacji wyborczej lub KPA.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę Fundacji Ochrony Stanowisk Pracy i Zdrowia na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 12 maja 2003 r. III SW 22/03 Przepisów art. 102 ustawy z dnia 12 kwietnia 2001 r. Ordynacja wyborcza do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 46, poz. 499 ze zm.) oraz art. 64 § 2 KPA nie stosuje się w razie nie-spełnienia warunków zawiadomienia o zamiarze skorzystania z uprawnienia do udziału w kampanii referendalnej w programach radiowych i telewizyjnych wy-maganych w art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólno-krajowym (Dz.U. Nr 57, poz. 507 ze zm.). Przewodniczący SSN Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski (sprawozdawca), Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 maja 2003 r. sprawy ze skargi Fundacji Ochrony Stanowisk Pracy i Zdrowia na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 30 kwietnia 2003 r. odmawiającą wydania za-świadczenia o przysługiwaniu uprawnienia do udziału w kampanii referendalnej w programach radiowych i telewizyjnych. o d d a l i ł skargę. U z a s a d n i e n i e Państwowa Komisja Wyborcza uchwałą z dnia 30 kwietnia 2003 r. odmówiła Fundacji Ochrony Stanowisk Pracy i Zdrowia w Zabrzu wydania zaświadczenia o przysługiwaniu uprawnienia do udziału w kampanii referendalnej w programach ra-diowych i telewizyjnych nadawców publicznych w formie audycji referendalnych, ar-gumentując, iż cele statutowe Fundacji określone w § 4 jej statutu nie są związane z przedmiotem referendum w sprawie wyrażenia zgody na ratyfikację Traktatu doty-czącego przystąpienia Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej, co sprawia, że Fundacja ta nie jest podmiotem uprawnionym do udziału w kampanii referendalnej w programach radiowych i telewizyjnych nadawców publicznych. Państwowa Komisja 2 Wyborcza stwierdziła ponadto, że Fundacja ta nie spełniła wymagania z art. 48 ust. 2 pkt 3 ustawy o referendum, dotyczącego przedłożenia uwierzytelnionego statutu. W konsekwencji, Fundacja Ochrony Stanowisk Pracy i Zdrowia może uczestniczyć w kampanii referendalnej na zasadach ogólnych. W skardze na tę uchwałę Fundacja Ochrony Stanowisk Pracy i Zdrowia w Za-brzu zarzuciła obrazę przepisów prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, a mianowicie art. 48 ust. 1 pkt 3 lit. c i pkt 4 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referen-dum ogólnokrajowym (Dz.U. Nr 57, poz. 507) oraz obrazę przepisów postępowania, a mianowicie art. 102 ust. 2 Ordynacji wyborczej do Sejmu i Senatu RP w związku z art. 92 ustawy o referendum ogólnokrajowym. W uzasadnieniu skargi zwrócono uwagę na to, że w § 4 statutu Fundacji wskazano, iż celem Fundacji jest między innymi wspomaganie i promowanie inicja-tyw w zakresie zwalczania bezrobocia, a także wspomaganie rozwoju skutecznej walki z chorobami, ze szczególnym uwzględnieniem chorób onkologicznych. Z tak określonym celem Fundacji wiążą się postanowienia art. 2, art. 125 i art. 127 oraz art. 152 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską zawartego w Rzymie w dniu 25 marca 1997 r. Przepisy te stanowią bowiem podstawę prowadzenia polityki wysokiego zatrudnienia oraz poprawy zdrowia publicznego i zapobiegania chorobom ludzi. Nie sposób także - według skarżącego - zgodzić się z zarzutem Państwowej Komisji Wyborczej odnośnie wadliwego sposobu poświadczenia odpisu statutu zło-żonego przez Fundację. W postępowaniu, o którym mowa, stosuje się bowiem odpo-wiednio art. 102 ust. 2 Ordynacji wyborczej do Sejmu i Senatu RP, a to z mocy wy-raźnego przepisu art. 92 ustawy. Zdaniem skarżącej, postępowanie przed Państwo-wą Komisją Wyborczą nie zostało uregulowane. Konsekwentnie zatem, jeżeli zawia-domienie wykazuje wady, Państwowa Komisja Wyborcza, w terminie 3 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, powinna wezwać stronę do ich usunięcia w terminie 5 dni. Ponadto brak ten może zostać usunięty w trybie art. 64 § 2 KPA i dopiero bez-skuteczny upływ terminu do usunięcia tego braku mógłby wywołać określone nega-tywne skutki prawne dla skarżącej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 3 Żaden z zarzutów skargi nie jest zasadny. Przede wszystkim, już tylko z po-wodu niedołączenia do zawiadomienia uwierzytelnionego statutu Państwowa Komi-sja Wyborcza zobowiązana była do odmowy wydania żądanego przez Fundację za-świadczenia. Taką bowiem sankcję określił ustawodawca w art. 48 ust. 4 ustawy o referendum ogólnokrajowym za niespełnienie warunków określonych w art. 48 ust. 2 tej ustawy, w tym dotyczących załączenia do zawiadomienia uwierzytelnionego sta-tutu. Według tych przepisów Państwowa Komisja Wyborcza w przypadku wadliwości zawiadomienia odmawia wydania zaświadczenia i powinna tak uczynić w terminie 3 dni od dnia doręczenia zawiadomienia. Jest to pełne określenie postępowania w tym przedmiocie, uniemożliwiające - poprzez art. 92 ust. 1 ustawy o referendum - wyko-rzystywanie przepisów Ordynacji wyborczej do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z powołaniem się przez skarżącego na procedurę usuwania wadliwości niektórych czynności wyborczych komitetów wybor-czych, określoną w art. 102 powołanej Ordynacji (ustawa z dnia 12 kwietnia 2001 r. - Dz.U. Nr 46, poz. 499 ze zm.), warto zwrócić uwagę na nieodpowiedniość tych regu-lacji dla ewentualnego usunięcia wadliwości przedmiotowej czynności referendalnej. Wystarczy chociażby wskazać na pięciodniowy termin z art. 102 ust. 2 Ordynacji, przewidziany na usunięcie wadliwości czynności wyborczej, gdy tymczasem dla roz-strzygnięcia o odmowie wydania zaświadczenia, o której mowa w art. 48 ust. 4 ustawy o referendum, przewidziany został termin 3 dni. Rygoryzm terminów poszcze-gólnych czynności referendalnych nie jest przypadkowy na co wskazuje dodatkowo kalendarz tych czynności określony w uchwale Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 17 kwietnia 2003 r. o zarządzeniu ogólnokrajowego referendum w sprawie wy-rażenia zgody na ratyfikację Traktatu dotyczącego przystąpienia Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej (Dz.U. Nr 66, poz. 613). Sugerowane w skardze się-gnięcie do określonej w art. 64 § 2 KPA instytucji usuwania braków podania nie ma oparcia w Kodeksie postępowania administracyjnego. Jeżeli chodzi o wynikającą z zaskarżonej uchwały kwestię merytoryczną, to - wbrew skardze - nie budzi zastrze-żeń stanowisko PKW, iż z dokumentów zawiadomienia nie wynika, ażeby Fundacja Ochrony Stanowisk Pracy i Zdrowia prowadziła działalność związaną z przedmiotem referendum w sprawie wyrażenia zgody na ratyfikację Traktatu dotyczącego przy-stąpienia Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej. Powoływana w skardze działalność Fundacji w zakresie zwalczania bezrobocia oraz chorób może być - jak twierdzi skarżący - rozumiana jako działalność odpowiadająca celom Wspólnoty Eu- 4 ropejskiej. Nie jest to jednak działalność w przedmiocie zgody lub braku zgody na ratyfikację przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Traktatu dotyczącego przy-stąpienia do Unii Europejskiej. Z powyższych przyczyn, skarga podlegała oddaleniu (art. 48 ust. 7 ustawy o referendum ogólnokrajowym). ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 102art. 64 § 2 KPart. 48 ust. 2art. 48 ust. 1art. 102 ust. 2art. 92art. 2art. 125art. 127art. 152art. 48 ust. 4art. 92 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy