III SW 27/02

Izba Cywilna2002-09-18

Skład orzekający: Kazimierz Jaśkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy utworzenie komitetu wyborczego wyborców przed dniem ogłoszenia rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów o zarządzeniu wyborów jest sprzeczne z Ordynacją wyborczą i uzasadnia odmowę przyjęcia zawiadomienia o jego utworzeniu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że utworzenie komitetu wyborczego wyborców przed dniem ogłoszenia rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów o zarządzeniu wyborów nie jest sprzeczne z Ordynacją wyborczą. Przepis art. 65 ust. 1a Ordynacji dopuszcza istnienie komitetów wyborczych już w momencie poprzedzającym ogłoszenie rozporządzenia, a przepisy dotyczące tworzenia komitetów nie zawierają zakazu ich powołania przed tą datą. W związku z tym, odmowa przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu komitetu z tego powodu jest nieuzasadniona.
Stan faktyczny
Państwowa Komisja Wyborcza (PKW) odmówiła przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu Komitetu Wyborczego Wyborców Optymalni, wskazując, że data utworzenia komitetu (26 sierpnia 2002 r.) poprzedzała dzień ogłoszenia rozporządzenia o zarządzeniu wyborów (27 sierpnia 2002 r.), co czyniło czynności podjęte przed tym terminem nieważnymi. Komitet Wyborczy Wyborców Optymalni wniósł skargę, twierdząc, że data 26 sierpnia była omyłkowa, a faktyczne podpisy złożono 27 sierpnia po północy. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę ze skargi Komitetu na uchwałę PKW.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uznał skargę za zasadną i uchylił zaskarżoną uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 18 września 2002 r. III SW 27/02 Utworzenie komitetu wyborczego wyborców przed dniem ogłoszenia rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów o zarządzeniu wyborów nie jest sprzeczne z ustawą z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików wojewódzkich (Dz.U. Nr 95, poz. 602 ze zm.) i nie uza-sadnia odmowy przyjęcia przez Państwową Komisję Wyborczą zawiadomienia o utworzeniu takiego komitetu na podstawie art. 64h ust. 2 Ordynacji. Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Krystyna Bednarczyk, Beata Gudowska, Józef Iwulski, Andrzej Kijowski, Zbigniew Myszka, Herbert Szurgacz (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 wrześ-nia 2002 r. sprawy ze skargi Komitetu Wyborczego Wyborców Optymalni na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 9 września 2002 r. [...] w przedmiocie odmowy zarejestrowania Komitetu Wyborczego u z n a ł skargę za zasadną i uchylił zaskarżoną uchwałę. U z a s a d n i e n i e Uchwałą z dnia 9 września 2002 r. Państwowa Komisja Wyborcza odmówiła przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu Komitetu Wyborczego Wyborców Optymalni. W uzasadnieniu odmowy wskazano, że w zawiadomieniu o utworzeniu komitetu wy-borczego jako datę jego utworzenia podano dzień 26 sierpnia 2002 r. Datą tą zostało opatrzone oświadczenie o utworzeniu Komitetu Wyborczego Wyborców Optymalni oraz oświadczenie pełnomocnika wyborczego i pełnomocnika finansowego o przyję-ciu pełnomocnictw. Zdaniem PKW, skoro - zgodnie z art. 65 ust. 1a ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz.U. Nr 95, poz. 602 ze zm.) - komitety wyborcze mogą wykonywać czynności 2 określone w ustawie od dnia ogłoszenia rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów o zarządzeniu wyborów, czynności podjęte przed tym terminem są nieważne. Skoro rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie zarządzenia wyborów (Dz.U. Nr 134, poz. 1125) zostało ogłoszone w dniu 27 sierpnia 2002 r., to utworzenie komitetu wyborczego wyborców w dniu 26 sierpnia jest nieważne i jest to wada zawiadomie-nia, która nie może zostać usunięta (art. 64h ust. 2 Ordynacji wyborczej). W skardze na wymienioną uchwałę pełnomocnik Komitetu Wyborczego Wy-borców Optymalni podniósł, że utworzenie Komitetu odbyło się w ustawowym termi-nie 27 sierpnia, a data 26 sierpnia pojawiła się w dokumentach omyłkowo. Pomyłka w dacie wynikła stąd, że zebranie założycielskie rozpoczęło się 26 sierpnia wieczo-rem, ale przeciągnęło się do godzin po północy i podpisy faktycznie zostały złożone 27 sierpnia około godziny 1. W załączeniu do skargi zostało przedstawione oświad-czenie członków KWW Optymalni o złożeniu podpisów pod dokumentami założyciel-skimi w dniu 27 sierpnia. W zajętym stanowisku wobec skargi PKW wniosła o jej oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Ustawa z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw w rozdziale 10a, zatytułowanym Komitety wyborcze reguluje tworzenie komitetów wyborczych tworzonych przez partie polityczne i koalicje partii politycznych, stowarzyszenia i organizacje społeczne, wyborców. Zasady tworzenia komitetów wyborczych wyborców określa art. 64f ustawy, wskazując na wymagania dotyczące liczby obywateli, mających prawo wybierania, które mogą utworzyć komi-tet wyborczy wyborców, tryb utworzenia komitetu, czynności, jakich powinien komitet wyborczy wyborców dokonać. Do tych ostatnich należy powiadomienie komisarza wyborczego, właściwego ze względu na siedzibę komitetu, o utworzeniu komitetu. Jeżeli zawiadomienie wykazuje wady, PKW w terminie 3 dni od dnia doręczenia za-wiadomienia, wzywa pełnomocnika komitetu wyborczego do ich usunięcia w terminie 3 dni. W przypadku nieusunięcia wad w terminie PKW odmawia przyjęcia zawiado-mienia (art. 64 h). W rozpoznawanej sprawie odmowa przyjęcia zawiadomienia została wydana na podstawie art. 64 h ustawy, ale nie ze względu na wady zawiadomienia, lecz z powołaniem się na przepis art. 65 ust. 1a Ordynacji wyborczej. Wymieniony przepis 3 został zamieszczony w rozdziale 11 Ordynacji pt. Kampania wyborcza. Według tego przepisu partie polityczne, organizacje i wyborcy oraz komitety wyborcze, mogą wy-konywać czynności określone w ustawie od dnia ogłoszenia rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów o zarządzeniu wyborów. Czynności podjęte przed tym terminem są nieważne. Stanowisko PKW o odmowie przyjęcia zawiadomienia nie jest trafne. Z powo-łanego przepisu art. 65 ust. 1a wyraźnie wynika, że wymienione w nim podmioty, w tym komitety wyborcze, mogą wykonywać czynności określone w ustawie od dnia ogłoszenia rozporządzenia. Oznacza to, że ustawodawca dopuszcza istnienie komi-tetów już w tym momencie. W dalszym ciągu wynika stąd, że komitety te mogą po-wstać przed dniem ogłoszenia rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów o zarządze-niu wyborów. Powyższy wniosek znajduje potwierdzenie w przepisach o tworzeniu komitetów wyborczych. Przepisy te nie zawierają ograniczeń (zakazu) powołania komitetu przed datą ogłoszenia rozporządzenia, przewidują jedynie rygory czasowe co do zawiadomienia komisarza wyborczego o utworzeniu komitetu wyborczego wy-borców. Zgodnie z art. 64 f ust. 4 Ordynacji wyborczej po zebraniu co najmniej 20 podpisów obywateli, mających prawo wybierania, popierających utworzenie komitetu, pełnomocnik wyborczy zawiadamia komisarza wyborczego właściwego ze względu na siedzibę komitetu, o utworzeniu komitetu. Zawiadomienie może być dokonane w terminie od dnia ogłoszenia rozporządzenia o zarządzeniu wyborów do 50 dnia przed dniem wyborów. W sumie należy uznać, że utworzenie komitetu wyborczego wyborców przed dniem ogłoszenia rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów o zarządzeniu wyborów nie jest sprzeczne z Ordynacją wyborczą i nie uzasadnia odmowy przyjęcia przez PKW na podstawie art. 64 h ust. 2 Ordynacji przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu takiego komitetu. Z przytoczonych motywów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 64h ust. 3 i 4 Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw w związku z art. 516 KPC orzekł jak w sentencji postanowienia. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 64h ust. 2art. 65 ust. 1art. 64fart. 64art. 64h ust. 3art. 516 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy