IV CNP 21/13
Izba Cywilna2013-08-22
Skład orzekający: Dariusz Dończyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu drugiej instancji, dotyczącego przywrócenia władzy rodzicielskiej, jest dopuszczalna, jeśli zmiana lub uchylenie tego postanowienia było możliwe w drodze innego środka prawnego?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu drugiej instancji jest niedopuszczalna, jeżeli zmiana lub uchylenie tego postanowienia było możliwe w drodze przysługujących stronie środków prawnych. W przypadku postanowień sądu opiekuńczego, nawet prawomocnych, możliwość ich zmiany w oparciu o art. 577 k.p.c. wyklucza dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. Skarga ta służy jedynie stwierdzeniu bezprawia judykacyjnego dla potrzeb ustalenia odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa, a nie zmianie lub uchyleniu orzeczenia, ani ochronie przed przewlekłością postępowania.Stan faktyczny
Wnioskodawca wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło jego apelację od postanowienia o przywróceniu władzy rodzicielskiej. Postanowienie Sądu Okręgowego nie podlegało skardze kasacyjnej. Wnioskodawca obawiał się długotrwałości ewentualnego postępowania o zmianę postanowienia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CNP 21/13 POSTANOWIENIE Dnia 22 sierpnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk w sprawie ze skargi wnioskodawcy o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 31 maja 2012 r., w sprawie z wniosku B. W. przy uczestnictwie N. C. o przywrócenie władzy rodzicielskiej nad małoletnim F. C., na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 sierpnia 2013 r., odrzuca skargę.
2 Uzasadnienie Wnioskodawca B. W. (określony błędnie w skardze jako powód) wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 31 maja 2012 r., którym oddalono apelację wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 31 stycznia 2012 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 5192 § 1 k.p.c., można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia co do istoty sprawy sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda a zmiana lub uchylenie tego postanowienia w drodze przysługujących stronie środków zaskarżenia nie było i nie jest możliwe. W sprawie, będącej przedmiotem rozstrzygnięcia zaskarżonego skargą prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego, dotyczącej przywrócenia władzy rodzicielskiej nad małoletnim F. C., nie była dopuszczalna skarga kasacyjna (art. 5191 § 2 k.p.c.). Mimo tego postanowienie to mogło ulec zmianie w drodze instytucji przewidzianej w art. 577 k.p.c., według którego sąd opiekuńczy może zmienić swe postanowienie nawet prawomocne, jeżeli wymaga tego dobro osoby, której postępowanie to dotyczy. Przesądza to o niedopuszczalności wniesionej skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w G. Bez znaczenia dla tej oceny pozostaje okoliczność wskazana w skardze, a mianowicie obawa wnioskodawcy – uzasadniona dotychczasowym przebiegiem postępowania – iż ewentualne postępowanie wszczęte na wskazanej wyżej podstawie będzie prawdopodobnie także długotrwałe. Należy mieć bowiem na względzie, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie pozwala na uchylenie bądź zmianę prawomocnego postanowienia zaskarżonego skargą, a jedynie na prejudycjalne stwierdzenie – dla potrzeb ustalenia ewentualnej odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa – bezprawia judykacyjnego sądu. Instrument ten nie jest również środkiem ochrony strony przed długotrwałym postępowaniem sądowym czemu służy skarga o stwierdzenie przewlekłości postępowania sądowego.
3 Z tych względów na podstawie art. 4248 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. orzeczono, jak w sentencji. es
Powiązane orzeczenia
- III CNP 5/21 2021-08-31Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu opiekuńczego dotyczącego władzy rodzicielskiej i kontaktów z dzieckiem jest dopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała dostępnych środków prawny…
- I CNP 76/24 2024-10-17Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy istnieje możliwość wzruszenia tego orzeczenia za pomocą innych środków prawnych, w tym w postępowaniu nieprocesowym?
- II CNP 118/06 2007-01-12Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji jest dopuszczalna, gdy strona nie uprawdopodobniła wyrządzenia jej szkody majątkowej oraz nie wykazała niemożności zmiany lub…
- V CNP 100/11 2012-10-09Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy nie wykazano niemożności wzruszenia orzeczenia innymi środkami prawnymi i nie uprawdopodobniono szkody?
- I CNP 41/23 2024-11-22Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku jest dopuszczalna, gdy strona nie wykazała, że zmiana lub uchylenie wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe?
Powołane przepisy
art. 5192 § 1 KPCart. 5191 § 2 KPCart. 577 KPCart. 4248 § 2art. 13 § 2 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy