IV CNP 26/13

Izba Cywilna2013-09-25

Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest oczywiście bezzasadna, jeśli kwestionowane orzeczenie nie jest sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami oraz ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jeśli jest ona oczywiście bezzasadna. Ocena „oczywiście bezzasadnej” skargi powinna być powiązana z pojęciem „niezgodności orzeczenia z prawem”. Niezgodność orzeczenia z prawem w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. dotyczy jedynie orzeczeń sprzecznych z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami oraz ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć.
Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego, który oddalił jej powództwo o zapłatę. Zarzuciła, że sąd bezzasadnie odmówił sądowej waloryzacji świadczenia z umowy ubezpieczenia zaopatrzenia dzieci zawartej w latach 90-tych, kwestionując także sposób obliczenia ewentualnej zwaloryzowanej sumy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CNP 26/13 POSTANOWIENIE Dnia 25 września 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie ze skargi powódki o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w T. z dnia 5 października 2011 r., sygn. akt VIII Ca […], w sprawie z powództwa A. S. przeciwko P. […] SA w W. Oddziałowi Regionalnemu w […] o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 września 2013 r., odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania. 2 UZASADNIENIE Do Sądu Najwyższego wpłynęła skarga powódki A. S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w T. z dnia 5 października 2011 r. Skarżąca zarzucała niezgodność wyroku z przepisem art. 3581 § 3 k.c. wskazując, że Sąd Okręgowy bezzasadnie oddalił powództwo przyjmując, że w przypadku umów ubezpieczenia zaopatrzenia dzieci zawartych na początku lat 90-tych nie zachodzą przesłanki sądowej waloryzacji świadczenia. Ponadto skarżąca zakwestionowała poczynione przez Sąd na marginesie głównego wywodu obliczenia ewentualnej zwaloryzowanej sumy przyjmujące za podstawę sumę ubezpieczenia a nie sumę uposażenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia. Celem tego instrumentu prawnego jest umożliwienie uzyskania prejudykatu pozwalającego na dochodzenie od Skarbu Państwa ewentualnego odszkodowania za szkodę wyrządzoną poprzez wydanie niezgodnego z prawem orzeczenia w ramach wykonywania wymiaru sprawiedliwości (art. 4171 § 2 k.c.). Wskazany instrument prawny jest o tyle wyjątkowy, że przełamuje podstawowe zasady rządzące postępowaniem cywilnym, w tym w szczególności skutki prawomocności orzeczenia sądu. Ustawodawca przyjął zatem w art. 4249 k.p.c., że Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi oczywiście bezzasadnej. Jak wskazuje się w orzecznictwie, oceny czy skarga jest „oczywiście bezzasadna” należy natomiast dokonywać w powiązaniu z pojęciem „niezgodności orzeczenia z prawem” (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 2013 r., I CNP 42/12, niepubl.). Z kolei w odniesieniu do pojęcia „niezgodnego z prawem orzeczenia” użytego w treści art. 4241 § 1 k.p.c., w judykaturze występuje jednolity i ugruntowany pogląd, że chodzi tylko o takie orzeczenia, które są sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami oraz ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 października 2012 r., I CNP 13/12, niepubl., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 7 lipca 2006 r., I CNP 33/06, OSNC 2007/2/35, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 31 marca 2006 r., IV CNP 25/05, OSNC 2007/1/17, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 2006 r., I CNP 14/06, niepubl., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 maja 2009 r., IV CNP 122/08, niepubl., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 czerwca 2009 r., IV CNP 116/08, niepubl.). Pomimo wskazania przez skarżącą, przyjmowanej w orzecznictwie wykładni art. 358 1 § 1 k.c. należy także uwzględnić, iż wykładnia ta nie zawsze była jednolita (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 czerwca 2005 r., IV CK 790/04, niepubl.). Nie ma wobec tego podstaw do przyjęcia, że podstawa niezgodności z prawem kwestionowanego wyroku sądu ma charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty. Mając wszystko powyższe na uwadze, na podstawie art. 4249 k.p.c., należało orzec jak w sentencji postanowienia. aw jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3581 § 3 KCart. 4171 § 2 KCart. 4249 KPCart. 4241 § 1 KPCart. 358§ 3§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy