IV CO 82/13

Izba Cywilna2013-08-29

Skład orzekający: Dariusz Dończyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku sprzeciwu od nakazu zapłaty wydanego w elektronicznym postępowaniu upominawczym, gdy pozwany nie ma miejsca zamieszkania ani pobytu w Polsce, Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy miejscowo na podstawie art. 45 k.p.c.?
Ratio decidendi
W sytuacji, gdy pozwany wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty wydanego w elektronicznym postępowaniu upominawczym, a nie posiada on miejsca zamieszkania ani pobytu w Polsce, Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy miejscowo na podstawie art. 45 k.p.c. Utrata mocy nakazu zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym w następstwie sprzeciwu powoduje sytuację analogiczną do wytoczenia powództwa według zasad ogólnych, co uzasadnia zastosowanie art. 45 k.p.c. do oznaczenia sądu właściwego.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w L. zwrócił się do Sądu Najwyższego o oznaczenie sądu właściwego w sprawie z powództwa o zapłatę, w której wydano nakaz zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym. Pozwany wniósł sprzeciw, a nakaz zapłaty utracił moc. Wcześniejsze postanowienia o przekazaniu sprawy do Sądu Rejonowego w P. zostały uchylone przez Sąd Okręgowy w L. z uwagi na brak podstaw do wyznaczenia sądu właściwości ogólnej, gdyż pozwany mieszka w Irlandii i nie ma miejsca pobytu w Polsce, choć prowadzi działalność gospodarczą w P.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oznaczył Sąd Rejonowy w P. jako właściwy do rozpoznania sprawy.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CO 82/13 POSTANOWIENIE Dnia 29 sierpnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 sierpnia 2013 r., na skutek przedstawienia przez Sąd Rejonowy w L. akt sygn. VI Nc-e […] z postanowieniem z dnia 25 czerwca 2013 r., w celu oznaczenia sądu właściwego do rozpoznania sprawy z powództwa M. J. S. przeciwko M. J. o zapłatę, oznacza Sąd Rejonowy w P. jako właściwy do rozpoznania sprawy. 2 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w L. zwrócił się do Sądu Najwyższego o oznaczenie sądu właściwego w sprawie z powództwa M. S. przeciwko M. J., w której w dniu 20 czerwca 2012 r. został wydany nakaz zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym, w stosunku do którego pozwany wniósł sprzeciw. Postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2012 r., stwierdzono skuteczne wniesienie sprzeciwu i utratę mocy wydanego nakazu zapłaty, a ponadto przekazano sprawę do Sądu Rejonowego w P.. W związku ze skargą pozwanego na postanowienie w przedmiocie przekazania sprawy, wydano postanowienie z dnia 27 września 2012 r., którym również przekazano sprawę do tego samego Sądu. Postanowienie to, na skutek zażalenia pozwanego, zostało uchylone postanowieniem Sądu Okręgowego w L. z dnia 3 czerwca 2013 r. Przesłanką wydania tego orzeczenia było uznanie, że w sprawie brak jest okoliczności uzasadniających wyznaczenie sądu właściwości ogólnej, gdyż pozwany mieszka w Irlandii i nie ma także miejsca pobytu w Polsce. Pozwany jedynie wykonuje działalność gospodarczą w P. przy ul. W. […], na który to adres nastąpiło skuteczne doręczenie nakazu zapłaty. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 50536 § 1 k.p.c., w razie prawidłowego wniesienia sprzeciwu nakaz zapłaty wydany w elektronicznym postępowaniu upominawczym traci moc w całości, a sąd przekazuje sprawę do sądu właściwości ogólnej. W powołanym przepisie chodzi o sąd właściwości ogólnej, według przepisów zawartych w art. 27 - 30 k.p.c. Z ustalonych okoliczności wynika, że w sprawie nie można przekazać sprawy do sądu właściwości ogólnej z tej przyczyny, że pozwany nie ma ani miejsca zamieszkania, ani pobytu w Polsce. Z poczynionych ustaleń nie wynika także, aby pozwany miał kiedykolwiek miejsce zamieszkania w Polsce. Z tych względów zaistniały przesłanki do oznaczenia sądu właściwego miejscowo na podstawie art. 45 k.p.c. Wprawdzie powołany przepis mówi o oznaczeniu sądu właściwego do wytoczenia powództwa, które zostało już wytoczone przed Sądem 3 Rejonowym w L., ale w istocie w związku z utratą mocy nakazu zapłaty wydanego w elektronicznym postępowaniu upominawczym powstaje sytuacja analogiczna do tej jakby powództwo dopiero było wytaczane według zasad ogólnych, co uzasadniało wydanie rozstrzygnięcia, jak w sentencji. aw jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 50536 § 1 KPCart. 27art. 45 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy