IV CSK 103/20

WyrokIzba Cywilna2020-10-27

Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w okolicznościach sprawy, w których pozwana wniosła o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego psychologa co do stanu świadomości spadkodawcy dopiero na etapie postępowania apelacyjnego, a sąd drugiej instancji oddalił ten wniosek jako spóźniony, skarga kasacyjna oparta na zarzucie naruszenia art. 381 k.p.c. lub art. 232 zd. 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. może być uznana za oczywiście uzasadnioną w rozumieniu art. 3989 § 1 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzi żadna z przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. W szczególności, skarga nie została uznana za oczywiście uzasadnioną, ponieważ zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych przez Sąd Apelacyjny, w tym oddalenia wniosku dowodowego jako spóźnionego, nie znalazły potwierdzenia w analizie materiału sprawy. Sąd Najwyższy podkreślił, że pozwana nie kwestionowała stanu świadomości spadkodawcy w postępowaniu pierwszoinstancyjnym i złożyła wniosek dowodowy dopiero na etapie apelacji, mimo wcześniejszej możliwości jego zgłoszenia.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty. Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jako spóźniony jej wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego psychologa dotyczący stanu świadomości spadkodawcy. Pozwana argumentowała, że Sąd Apelacyjny naruszył przepisy proceduralne, pomijając ten wniosek. Sąd Najwyższy rozpatrywał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CSK 103/20 POSTANOWIENIE Dnia 27 października 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa M. B. przeciwko D. P. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 października 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 17 lipca 2019 r., sygn. akt I ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, 3) przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w (…) radcy prawnemu A. L. tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej pozwanej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub 2 wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek uzasadniających przyjęcie wniesionej skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarżąca opiera wniosek o przyjęcie skargi na jej oczywistej zasadności wynikającej z tego, że Sąd drugiej instancji oddalił jako spóźniony wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego psychologa co do stanu świadomości spadkodawcy S. B.. Stanowiska tego nie sposób jednak podzielić. Analiza treści skargi nie uzasadnia wniosku o jej oczywistej zasadności. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej został sformułowany w sposób niejasny. Z jednej strony skarżąca zarzuca pominięcie przez Sąd Apelacyjny jej wniosku dowodowego o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego co do stanu świadomości spadkodawcy. Z drugiej wskazuje na potrzebę przeprowadzenia takiego dowodu bez wniosku pozwanej. Nie można jednak dopatrzeć się oczywistej zasadności ani co do naruszenia art. 381 k.p.c. ani art. 232 zd. 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. Jak wyjaśnił Sąd Apelacyjny w uzasadnieniu pozwana nie kwestionowała stanu świadomości S. B. w toku postępowania przed sądem pierwszej instancji. Został jej zakreślony termin do złożenia wniosków dowodowych pod rygorem pominięcia, z którego skorzystała powołując jednak tylko wnioski o przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków. Wniosek o dowód z opinii biegłych został powołany dopiero na rozprawie apelacyjnej z wyjaśnieniem, że dopiero wtedy pozwana dowiedziała się o oświadczeniu spadkodawcy, mimo że skarżąca odnosiła się do tego oświadczenia w swoich wyjaśnieniach już w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Sąd Apelacyjny wyjaśnił także w uzasadnieniu dlaczego nie znalazł podstaw do dopuszczenia dowodu z opinii biegłego z urzędu. Jak podniósł, w aktach sprawy nie znajdowały się żadne okoliczności wskazujące na ograniczenie świadomości spadkodawcy. Wręcz przeciwnie, dokumentacja z leczenia szpitalnego wskazywała, że S. B. mimo zaawansowanej choroby nowotworowej pozostawał przytomny, w 3 logicznym kontakcie słowno - logicznym. W świetle powyższego nie można uznać, że skarga jest oczywiście zasadna. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 k.p.c. a contrario). O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. Pełnomocnikowi pozwanej z urzędu Sąd Najwyższy przyznał wynagrodzenie zgodnie z § 16 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 8 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz. 68). jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 381 KPCart. 232art. 391 § 1 KPCart. 98 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 16 ust. 4§ 8 pkt 6

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy