IV CSK 113/19
WyrokIzba Cywilna2020-10-13
Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samo przebywanie w celi o powierzchni przypadającej na skazanego mniejszej niż 3 m2 uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych, mimo że sąd drugiej instancji szczegółowo uzasadnił przyczyny odmowy jego przyznania?Ratio decidendi
Samo przebywanie w celi o powierzchni mniejszej niż 3 m2 może stanowić podstawę do stwierdzenia naruszenia dóbr osobistych, jednakże nie przesądza o obowiązku przyznania zadośćuczynienia. Zgodnie z art. 448 k.c., sąd ma możliwość przyznania stosownego zadośćuczynienia, a nie obowiązek. W sytuacji, gdy sąd drugiej instancji szczegółowo uzasadnił przyczyny odmowy przyznania zadośćuczynienia, skarga kasacyjna oparta na twierdzeniu o oczywistej zasadności z powodu samego faktu przebywania w takiej celi nie może być uznana za oczywiście uzasadnioną.Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty zadośćuczynienia od Skarbu Państwa – Aresztu Śledczego w B. za naruszenie dóbr osobistych, wynikające z przebywania w celi o powierzchni mniejszej niż 3 m2 na skazanego. Sąd drugiej instancji odmówił przyznania zadośćuczynienia, szczegółowo uzasadniając swoje stanowisko. Powód wniósł skargę kasacyjną, opierając ją na oczywistej zasadności.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddalił wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia odpowiedzi na skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 113/19 POSTANOWIENIE Dnia 13 października 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa A. N. przeciwko Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczemu w B. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 października 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w (….) z dnia 7 grudnia 2017 r., sygn. akt V ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) oddala wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek uzasadniających przyjęcie wniesionej skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarżący opiera wniosek o przyjęcie skargi na jej oczywistej zasadności wynikającej z tego, że Sąd drugiej instancji mimo stwierdzenia, że pozwany przebywał w celi o powierzchni przypadającej
2 na skazanego mniejszej niż 3 m2 odmówił mu przyznania zadośćuczynienia za naruszenie jego dóbr osobistych. Stanowiska tego nie sposób jednak podzielić. Analiza treści skargi nie uzasadnia wniosku o jej oczywistej zasadności. Po pierwsze jest ona w zasadzie pozbawiona szerszego uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania. Po drugie pogląd skarżącego, iż w świetle treści uchwały 7 sędziów SN z 18 października 2011 r., III CZP 25/11 wynika obowiązek zasądzenia zadośćuczynienia dla skazanego, w przypadku przebywania w celi o powierzchni mniejszej niż 3m2 jest błędny. Z uzasadnienia powołanej uchwały wynika jednoznacznie, że samo przebywanie w takiej celi „może stanowić podstawę do stwierdzenia naruszenia dóbr osobistych”, co nie zmienia ogólnej reguły z art. 448 k.c., że sąd w razie stwierdzenia naruszenia dobra osobistego może przyznać stosowne zadośćuczynienie. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia Sad Apelacyjny szczegółowo uzasadnił przyczyny, dla których nie zdecydował się na przyznanie zadośćuczynienia. Nie można zatem uznać, że skarga kasacyjna jest w tym zakresie oczywiście uzasadniona i stanowi jedynie polemikę ze stanowiskiem Sądu. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 k.p.c. a contrario). Sąd oddalił wniosek strony pozwanej o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, gdyż odpowiedź na skargę kasacyjną wpłynęła do Sądu z uchybieniem dwutygodniowego terminu. Strona pozwana przesłała odpowiedź na skargę do Sądu Apelacyjnego w […] w dniu 15 lutego 2019 r., podczas gdy termin na jej wniesienie upływał w dniu 11 lutego 2019 r. Nie można zaś uznać za skuteczne wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną doręczone bezpośrednio pełnomocnikowi strony powodowej. jw
Powiązane orzeczenia
- II CSK 576/14 2015-04-24Czy przebywanie osadzonego w zakładzie karnym w przeludnionej celi przez określony minimalny okres jest konieczne do stwierdzenia naruszenia jego dóbr osobistych i nabycia przez niego roszczenia o zadośćuczynienie pienię…
- V CSK 85/11 2012-03-22Czy naruszenie dóbr osobistych skazanego może nastąpić samoistnie w wyniku przebywania w celi o powierzchni mniejszej niż 3 m² na osobę, nawet jeśli nie wykazano dodatkowych uciążliwości?
- IV CSK 121/13 2013-11-14Czy naruszenie dóbr osobistych więźnia poprzez osadzenie go w celi o powierzchni mniejszej niż dopuszczalna, a także poprzez przeprowadzenie badania lekarskiego na korytarzu w obecności innych osób, uzasadnia przyznanie…
- V CSK 113/11 2011-12-07Czy samo osadzenie osoby pozbawionej wolności w celi o powierzchni przypadającej na jednego skazanego poniżej normy określonej w art. 110 § 2 k.k.w., bez wykazania negatywnych skutków psychicznych lub fizycznych powodują…
- II CSK 721/10 2011-10-19Czy umieszczenie osadzonego w celi o powierzchni mniejszej niż 3 m2 na jednego więźnia, nawet jeśli jest to spowodowane remontem lub problemami z przenoszeniem do innych jednostek, stanowi naruszenie dóbr osobistych w po…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 448 KC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy