IV CSK 157/18
WyrokIzba Cywilna2018-09-06
Skład orzekający: Bogumiła Ustjanicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy uczestniczka postępowania zarzuca naruszenie art. 172 § 1 i 2 k.c. i wskazuje na oczywistą zasadność skargi w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawiając przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, wyjaśnił, że instytucja przedsądu (art. 3989 k.p.c.) służy selekcji skarg pod kątem realizacji celu, jakim jest rozwój prawa, jednolitość orzecznictwa oraz prawidłowa wykładnia, a nie rozpoznawanie sprawy w kolejnej instancji. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. polega na ewidentnej i widocznej od razu wadliwości orzeczenia, której stwierdzenie nie wymaga dogłębnej analizy. Nie jest nią oczywiste naruszenie przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia.Stan faktyczny
Skarżąca E. W. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, który oddalił jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego. Sąd Rejonowy uwzględnił żądanie stwierdzenia zasiedzenia nieruchomości przez wnioskodawcę. Uczestniczka zarzuciła naruszenie art. 172 § 1 i 2 k.c., twierdząc, że wnioskodawca nie wykazał spełnienia przesłanek zasiedzenia. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i nie obciążył skarżącej kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 157/18 POSTANOWIENIE Dnia 6 września 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta G. przy uczestnictwie E. W. i Gminy Miasta G. o stwierdzenie zasiedzenia, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 września 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania E. W. od postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 24 maja 2017 r., sygn. akt III Ca (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) nie obciąża skarżącej kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w G. oddalił apelację uczestniczki od postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia 13 stycznia 2017 r., którym uwzględniono żądanie stwierdzenia zasiedzenia przez wnioskodawcę własności opisanej nieruchomości z dniem 31 grudnia 2003 r. Uczestniczka w skardze kasacyjnej powołała podstawę przewidzianą w art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c., a we wniosku o przyjęcie tej skargi do rozpoznania wskazała przyczynę objętą art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Oczywistą zasadność skargi kasacyjnej połączyła z naruszeniem art. 172 § 1 i 2 k.c., polegającym na błędnym przyjęciu, że wnioskodawca wykazał spełnienie przesłanek uzasadniających stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie.
2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna została ukształtowana w kodeksie postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanej, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. polega na ewidentnej i widocznej od razu wadliwości zaskarżonego orzeczenia, której stwierdzenie nie wymaga prowadzenia dogłębnej analizy i bardziej złożonych dociekań. W postanowieniu z 6 listopada 2012 r., III SK 16/12 (nieopubl.), Sąd Najwyższy wyjaśnił ponadto, że przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia i do istnienia takiego związku między wytykanym uchybieniem, a wynikiem postępowania w sprawie powinien zmierzać skarżący. Uczestniczka nie wykazała, że zaskarżone postanowienie dotknięte jest tego rodzaju wadliwością. Analiza wniosku i jego uzasadnienia, w połączeniu z podstawą skargi kasacyjnej i motywami zaskarżonego orzeczenia, nie daje podstaw do uznania rozumowania Sądu Okręgowego za niepoprawne. Nie zasługiwał na podzielenie zarzut, że nie zostały wykazane przesłanki nabycia własności nieruchomości przez upływ czasu, a dokonanie subsumcji przepisów prawa materialnego do dokonanych ustaleń faktycznych było zgodne z zasadami logicznego rozumowania.
3 W postępowaniu przed Sądem drugiej instancji nie doszło do nieważności postępowania, której podstawy Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę z urzędu, zgodnie z art. 39813 § 1 k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z zasady wskazanej w art. 102 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., przy uwzględnieniu sytuacji życiowej skarżącej i znaczenia dla niej wyniku postępowania. aj
Powiązane orzeczenia
- I CSK 640/15 2016-06-22Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie nieruchomości jest oczywiście uzasadniona, jeśli nie wykazano istnienia przesłanek z art. 3984 § 2 k.p.c.?
- II CSK 537/16 2017-02-15Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie nieruchomości może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej oczywista zasadność opiera się na zarzucie wadliwości uzasadnienia orzeczenia sądu drugiej instancji uniemożliwiaj…
- III CSK 240/17 2018-01-24Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia własności nieruchomości może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli wnioskodawca nie uzasadnił jej oczywistej zasadności w sposób wymagany przez art. 3989 § 1 k.p.…
- I CSK 1011/14 2015-08-18Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie nieruchomości może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli wnioskodawca nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości l…
- II CSK 662/15 2016-04-20Czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie opiera się na polemice z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji i nie wykazuje oczywistego naruszenia prawa procesowego?
Powołane przepisy
art. 3983 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 172 § 1art. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 39813 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 102art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1 pkt 1§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy