IV CSK 212/19
WyrokIzba Cywilna2019-12-04
Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania oczywistej zasadności?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarżący nie wykaże istnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., w tym oczywistej zasadności skargi. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej musi zawierać wywód prawny wskazujący na kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa, a nie jedynie ogólne zarzuty dotyczące pominięcia dowodów czy wpływu zaniechania na wynik sprawy.Stan faktyczny
Pozwana i interwenient uboczny wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oparto na przesłance oczywistej zasadności, zarzucając m.in. brak odniesienia się do wszystkich zarzutów apelacji, pominięcie wyroku innego sądu apelacyjnego oraz zaniechanie przeprowadzenia dowodów z urzędu. Sąd Najwyższy uznał, że uzasadnienie wniosku nie wykazało istnienia przesłanki oczywistej zasadności.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, zasądził koszty postępowania kasacyjnego oraz przyznał koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 212/19 POSTANOWIENIE Dnia 4 grudnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa M.K. i D.K. przeciwko M.K.1 z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej R.K. o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 grudnia 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej i interwenienta ubocznego od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 7 czerwca 2018 r., sygn. akt II Ca (…) 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w B. adwokatowi M.K. tytułem kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu pozwanej i interwenientowi ubocznemu w postępowaniu kasacyjnym kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług, 3) zasądza od pozwanej na rzecz powodów kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE
2 Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym. Ma przede wszystkim na celu – w interesie publicznym – ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych, rozstrzyganie sporów precedensowych oraz o istotnym znaczeniu dla rozwoju prawa i judykatury sądowej. W związku z tym jednym z koniecznych elementów skargi kasacyjnej jest wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oraz jego uzasadnienie, w którym skarżący powinien wskazać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. i związku z tym istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący w odrębnym wywodzie wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Pozwana M.K.1 oraz interwenient uboczny R.K. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w B. w S. z dnia 7 czerwca 2018 r. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłance przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Oczywistą zasadność skargi kasacyjnej ma potwierdzić brak odniesienia się do wszystkich zarzutów podniesionych w apelacji, pominięcie wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 10 maja 2017 r. w sprawie III AUa (…), pominięcie wniosku dowodowego o przeprowadzenie dowodów z dokumentów z akt tej sprawy oraz zaniechanie przeprowadzenia z urzędu dowodu z zeznań świadka R.K., co miało wpływ na wynik sprawy.
3 W związku z uzasadnieniem wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania trzeba podnieść, że odwołanie się na przesłankę zawartą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły, czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia, co daje podstawy do uznania skargi za oczywiście uzasadnioną (tak np. Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, nie publ.; z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, nie publ.; z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06, nie publ.; z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07, nie publ.; z dnia 20 czerwca 2007 r. II CSK 184/07, nie publ.; z dnia 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, nie publ.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, nie publ.; z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, nie publ.; z dnia 26 lutego 2008 r., II UK 317/ 07, nie publ.; z dnia z 3 kwietnia 2008 r., II PK 352/07, nie publ.; z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08, nie publ.; z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, nie publ. i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, nie publ.). Wnoszący skargę kasacyjną nie przedstawili okoliczności świadczących o występowaniu w sprawie tak rozumianej oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, Sąd drugiej instancji uwzględnił i ocenił konsekwencje wydanego przez Sąd Apelacyjny w (…) wyroku w sprawie III AUa (…). Odnosząc się do drugiego zarzutu podniesionego w związku z twierdzeniem, skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona trzeba wskazać, że działanie sądu z urzędu i przeprowadzenie dowodu niewskazanego przez stronę jest dopuszczalne tylko w wyjątkowych sytuacjach oraz musi wypływać z opartego na zobiektywizowanej ocenie przekonania o konieczności jego przeprowadzenia. Ocena tej wyjątkowości sytuacji musi odnosić się do konkretnych okoliczności danej sprawy, a jednocześnie powinna pozostawać w zgodzie z celem i zasadami procesu. Tymczasem wnoszący skargę kasacyjną w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania poprzestali na zarzucie zaniechania przeprowadzenia dowodu i stwierdzeniu wpływu tego zaniechania na wynik sprawy
4 nie wyjaśniając w tej części skargi kasacyjnej nawet tego, jakie znaczenie miał ten dowód i jakie okoliczności miał wykazać. Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzi wskazana przez skarżących przesłanka opisana w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 w zw. z art. 391 § 1, 39821 k.p.c. O kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu wnoszącym skargę kasacyjną Sąd Najwyższy orzekł na podstawie § 16 ust. pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714 ze zm.). as] aj
Powiązane orzeczenia
- V CSK 529/19 2020-05-15Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania przesłanki oczywistej zasadności?
- II CSK 783/15 2016-06-03Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, w szczególności w kontekście przesłanki oczywistej zasadności?
- V CSK 426/17 2018-01-31Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania istnienia istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistej zasadności?
- I CSK 196/22 2022-01-31Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na oczywistą zasadność skargi?
- I CSK 736/20 2021-09-09Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące uzasadnienia wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania istnienia istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistej zasadności skargi?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1art. 98art. 391 § 1§ 1§ 2§ 1 pkt 4§ 16
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy