IV CSK 258/20
WyrokIzba Cywilna2021-01-22
Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania oczywistej zasadności skargi w kontekście rozwiązania umowy dożywocia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykaże istnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Wymaganie uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania (art. 3984 § 2 k.p.c.) jest spełnione, gdy skarżący przedstawi argumentację wskazującą na istotne zagadnienie prawne, potrzebę wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywistą zasadność skargi. Brak spełnienia tych wymogów skutkuje odmową przyjęcia skargi.Stan faktyczny
Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie o rozwiązanie umów dożywocia. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oparto na przesłance z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., zarzucając sprzeczność orzeczenia z art. 913 § 1 i 2 k.c. Sąd Najwyższy uznał, że skarżąca nie wykazała oczywistej zasadności skargi, gdyż ocena wyjątkowych okoliczności uzasadniających rozwiązanie umowy dożywocia należy do sądu meriti na tle konkretnych faktów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 258/20 POSTANOWIENIE Dnia 22 stycznia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa K. O. przeciwko P. P. o rozwiązanie umów dożywocia, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 stycznia 2021 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w III CZP […] z dnia 29 listopada 2019 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym. Ma przede wszystkim na celu - w interesie publicznym - ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych, rozstrzyganie sporów precedensowych oraz o istotnym znaczeniu dla rozwoju prawa i judykatury sądowej. W związku z tym jednym z koniecznych elementów skargi kasacyjnej jest wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oraz jego uzasadnienie, w którym skarżący powinien wskazać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. i związku z tym istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący w odrębnym wywodzie wykaże, że w sprawie występuje istotne
2 zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Pozwana P. P. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 29 listopada 2019 r. w sprawie I ACa (…). Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłance przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Oczywistą zasadność skargi kasacyjnej skarżąca uzasadniała tym, że orzeczenie Sądu drugiej instancji jest sprzeczne z treścią art. 913 § 1 i 2 k.c., gdyż Sąd ten uznał, iż ustalony w niniejszej sprawie stanie faktyczny wyczerpuje przesłankę wyjątkowego wypadku, o której stanowi art. 913 § 2 k.c. W związku z uzasadnieniem wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania trzeba podnieść, że odwołanie się na przesłankę zawartą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły, czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia, co daje podstawy do uznania skargi za oczywiście uzasadnioną (tak np. Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, nie publ.; z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, nie publ.; z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06, nie publ.; z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07, nie publ.; z dnia 20 czerwca 2007 r. II CSK 184/07, nie publ.; z dnia 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, nie publ.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, nie publ.; z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, nie publ.;
3 z dnia 26 lutego 2008 r., II UK 317/ 07, nie publ.; z dnia z 3 kwietnia 2008 r., II PK 352/07, nie publ.; z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08, nie publ.; z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, nie publ. i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, nie publ.). Wnosząca skargę kasacyjną nie przedstawiła okoliczności świadczących o występowaniu w sprawie tak rozumianej oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Rozstrzygnięcie kwestii, czy zachodzą w danym przypadku wyjątkowe okoliczności, stanowiące według przepisu art. 913 § 2 k.c. dostateczną podstawę do rozwiązania umowy o dożywocie podlega każdorazowo ocenie sądu na tle konkretnych okoliczności faktycznych. Taką ocenę przeprowadził Sąd Apelacyjny i wyjaśnił, jakie okoliczności usprawiedliwiały rozwiązanie dożywocia a to, że na podstawie całości zgromadzonego materiału dowodowego inaczej ocenił intencje pozwanej zabezpieczającej kłódką posesję powódki, czy też pobierającej z konta powódki zgromadzone tam środki nie oznacza, że w ten sposób doszło do rażącego naruszenia art. 913 § 2 w związku z art. 913 § 1 k.c. Konkludując, w sprawie nie zachodzą wskazane przez skarżącego przesłanki opisane w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. jw
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 254/20 2021-01-22Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania istnienia istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistej zasadności skargi?
- IV CSK 319/19 2020-01-23Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne i merytoryczne do jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w kontekście zarzutów naruszenia przepisów o pozorności czynności prawnej (art. 83 § 1 k.c.…
- I CSK 2057/22 2022-06-10Czy skarga kasacyjna, której uzasadnienie ogranicza się do polemicznych uwag i ocen orzeczenia sądu drugiej instancji, spełnia przesłankę oczywistej zasadności uzasadniającą jej przyjęcie do rozpoznania przez Sąd Najwyżs…
- IV CSK 590/19 2021-01-22Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania oczywistej zasadności skargi?
- II CSK 321/16 2016-12-12Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o przyjęcie do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego o charakterze…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 913 § 1art. 913 § 2 KCart. 913 § 2art. 913 § 1 KCart. 3989 § 1§ 1§ 2§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy