IV CSK 273/13

WyrokIzba Cywilna2013-10-24

Skład orzekający: Katarzyna Tyczka-Rote

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy art. 4a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. w związku z art. 56 k.c. może stanowić podstawę roszczenia samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej wobec Narodowego Funduszu Zdrowia o zwrot kosztów zwiększonego wynagrodzenia należnego pracownikom po 31 grudnia 2002 r.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione zagadnienie prawne nie spełnia wymogów istotności i nowości. Ugruntowany pogląd Sądu Najwyższego stanowi, że art. 4a ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. dotyczył kształtowania wynagrodzeń w samodzielnych publicznych zakładach opieki zdrowotnej tylko w latach 2001 i 2002, a zatem nie może być stosowany do oceny skutków wzrostu wynagrodzeń w tych zakładach w kolejnych latach. Przepis ten nie rodził roszczeń o wyrównanie szkody spowodowanej brakiem środków na świadczone usługi medyczne w okresie późniejszym.
Stan faktyczny
Powód dochodził od Narodowego Funduszu Zdrowia zapłaty kwoty stanowiącej równowartość wynagrodzeń wypłaconych pracownikom wraz ze składkami ZUS, w wyniku podwyżek przewidzianych w art. 4a ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. za okres od stycznia do czerwca 2006 r. Sądy obu instancji oddaliły powództwo, uznając, że wskazany przepis obowiązywał jedynie w latach 2001-2002. Powód wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 4a ustawy oraz art. 56 k.c.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CSK 273/13 POSTANOWIENIE Dnia 24 października 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z powództwa Samodzielnego Publicznego Specjalistycznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w L. przeciwko Narodowemu Funduszowi Zdrowia w W. […] Oddziałowi Wojewódzkiemu w […] o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 października 2013 r., na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w G. wyrokiem z dnia 16 maja 2012 r. oddalił powództwo Samodzielnego Publicznego Specjalistycznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w L. skierowane przeciwko Narodowemu Funduszowi Zdrowia – […] Oddziałowi Wojewódzkiemu w […] (NFZ) o zapłatę kwoty 980 769,94 zł z odsetkami ustawowymi od dnia wytoczenia powództwa i kosztami procesu tytułem równowartości kwot wypłaconych przez powoda pracownikom w okresie od 1 stycznia 2006 r. do 30 czerwca 2006 r. wraz ze składkami przekazanymi ZUS, w wyniku realizacji podwyżek przewidzianych w art. 4a ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. o negocjacyjnym systemie kształtowania przyrostu przeciętnych wynagrodzeń u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 1995 r., Nr 1, poz. 2 ze zm.). Sąd powołał się na uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 30 marca 2006 r. (III CZP 130/05) i wskazał, że art. 4a powołanej ustawy obowiązywał tylko w latach 2001 i 2002, po tym terminie mechanizm ustawowej ingerencji w wysokość wynagrodzeń pracowników samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej nie miał zastosowania. Wynagrodzenia mogły być wówczas zmniejszone w wyniku wypowiedzenia. Sąd Apelacyjny w […] wyrokiem z dnia 17 października 2012 r. oddalił apelację powoda od wyroku Sadu Okręgowego. Podzielił ustalenia faktyczne i wnioski prawne tego Sądu oraz przeanalizował orzeczenia Sądu Najwyższego przywołane przez powoda apelacji, nie znajdując w nich argumentów na rzecz stanowiska o zasadności dochodzonego roszczenia. W skardze kasacyjnej, opartej na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 4a ust. 1 i ust. 2 wyżej powołanej ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. oraz art. 56 k.c. poprzez przyjęcie, że nie mogą one stanowić podstawy roszczeń powoda o zwrot kosztów zwiększonego na tej podstawie wynagrodzenia pracowników za czas po 31 grudnia 2002 r., skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu 3 postępowania cywilnego jako środek odwoławczy o szczególnym charakterze, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń nie satysfakcjonujących stron. Realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowionego w art. 3989 k.p.c., w ramach którego Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie występują przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c. okoliczności uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania. Skarżący uzasadnił potrzebę przyjęcia jego skargi do rozpoznania wystąpieniem przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. to znaczy ujawnieniem się w sprawie istotnego zagadnienia prawnego oraz potrzebą wykładni przepisów wywołujących rozbieżności w orzecznictwie. Dostrzeżone zagadnienie powód ujął w formie pytania, czy art. 4a ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. w zw. z art. 56 k.c. może stanowić podstawę roszczenia samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej w stosunku do Narodowego Funduszu Zdrowia o zwrot kosztów zwiększonego wynagrodzenia należnego pracownikom po 31 grudnia 2002 r. Powołany art. 4a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. należy – zdaniem powoda – poddać także procesowi wykładni, gdyż wywołuje on w orzecznictwie sądów poważne rozbieżności, których przykładem jest odmienna interpretacja tego przepisu w uchwałach Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 2004 r. (I PZP 8/2004, OSNP 2005/8/105) i z dnia 6 września 2006 r. (III PZP 5/2006, OSNP 2007/11-12/150) oraz w wyroku Sądu Apelacyjnego w […] w niniejszej sprawie. Zagadnienie prawne uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania musi mieć charakter istotny i być zagadnieniem nowym, dotychczas nie rozwiązanym w orzecznictwie (np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 2008 r., III CSK 285/08, BSN 2009/4/48). Tymczasem problem przedstawiony przez powoda nie spełnia powyższych wymagań. Przede wszystkim nie jest to zagadnienie nowe lecz wielokrotnie już rozważane w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Podsumowanie stanowiska tego Sądu w omawianej kwestii ujęte zostało w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 stycznia 2008 r. (V CSK 257/07, nie publ. poza bazą Lex nr 515709). Wynika z niego ugruntowany pogląd, że art. 4a ustawy 4 z dnia 16 grudnia 1994 r. dotyczył kształtowania wynagrodzeń w samodzielnych publicznych zakładach opieki zdrowotnej tylko w latach 2001 (art. 4a ust. 1) i 2002 (art. 4a ust. 2), nie może więc być stosowany do oceny skutków wzrostu wynagrodzeń w tych zakładach w kolejnych latach. Przepis ten w związku z postanowieniem art. 56 k.c., stanowił ustawowe uzupełnienie treści zobowiązania jakie łączyło zakład opieki zdrowotnej z poprzednikiem pozwanego w latach 2001 i 2002 i uzasadniał roszenie o zasądzenie zaległego świadczenia z umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej obowiązujących w latach 2001 - 2002, nie rodził natomiast roszczeń w wyrównanie szkody spowodowanej brakiem dostatecznych środków na świadczone usługi medyczne w okresie późniejszym. Nie zachodzi też niespójność orzecznictwa pomiędzy powołanymi przez skarżącego judykatami wydanymi w sprawach pracowniczych a stanowiskiem zajmowanym przez Sąd Apelacyjny w kwestii roszczeń samodzielnego zakładu opieki zdrowotnej do Narodowego Funduszu Zdrowia o zwrot kosztów trwałych konsekwencji dokonanych ustawowo podwyżek płac. Powoływane orzeczenia Izby Pracy Sądu Najwyższego odnoszą się do skutków spowodowanych działaniem art. 4 a ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. w zakresie indywidualnych wynagrodzeń pracowniczych, natomiast poglądy wyrażone przez Sąd Apelacyjny w […] a także stanowisko wynikające z wyżej wskazanego orzecznictwa cytowanego w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 stycznia 2008 r. odnoszą się do możliwości dochodzenia od Narodowego Funduszu Zdrowia równowartości podwyżki wynagrodzeń w czasie, kiedy poziom wynagrodzeń był już ustalony i stanowił element kosztów ponoszonych przez zakład opieki zdrowotnej, znanych i uwzględnianych w negocjacjach umów o świadczenie usług medycznych w kolejnych latach. Nie zachodzą zatem przesłanki, którymi skarżący uzasadnił potrzebę rozpatrzenia jego skargi. Okoliczności sprawy nie wskazują także, aby zachodziły inne podstawy przewidziane w art. 3989 § 1 k.p.c. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia tej skargi do rozpatrzenia. aw jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4aart. 4a ust. 1art. 56 KCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 4a ust. 2art. 4art. 3989 § 1 KPC§ 1 pkt 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy