IV CSK 283/14
WyrokIzba Cywilna2014-11-07
Skład orzekający: Mirosława Wysocka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy posiadacz nieruchomości, który wskutek spadkobrania stał się współwłaścicielem nieruchomości nabytej przez jego poprzedników prawnych przez zasiedzenie, a następnie utracił formalnie prawo własności wskutek wydania aktu własności ziemi wyłącznie na rzecz drugiego współwłaściciela, a mimo to nadal włada nieruchomością, pozostaje posiadaczem tej nieruchomości w złej lub dobrej wierze, i czy w takiej sytuacji można doliczyć okres jego posiadania do okresu posiadania przez nabywców na podstawie nieformalnej umowy sprzedaży?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie przyjął skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że wnioskodawcy nie wykazali istnienia istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Postawione pytania prawne zmierzały do zakwestionowania podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia, a odpowiedź na nie byłaby równoznaczna z rozpoznaniem zarzutów kasacyjnych, a nie z rozwiązaniem abstrakcyjnego problemu prawnego. Nie wykazano również oczywistej zasadności skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Wnioskodawcy domagali się stwierdzenia zasiedzenia nieruchomości. Po wydaniu postanowienia przez Sąd Okręgowy, wnieśli skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania. Jako podstawę przyjęcia skargi wskazali wystąpienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego statusu posiadacza nieruchomości w określonych okolicznościach oraz oczywistą zasadność skargi. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 283/14 POSTANOWIENIE Dnia 7 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka w sprawie z wniosku A. A. K. i T. I. K. przy uczestnictwie J. P., A. G., S. S., H. P., J. C., Z. B., T. K., I. G., M. D., B. Z., M. Ś. i A. B. T. o stwierdzenie zasiedzenia, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 listopada 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawców od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 21 lutego 2013 r., sygn. akt V Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
2 UZASADNIENIE Wnioskodawcy A. K. i T. K. wnieśli o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 21 lutego 2013 r., wydanego w sprawie o nabycie własności nieruchomości przez zasiedzenie, powołując się na wystąpienie istotnego zagadnienia prawnego sprowadzającego się do odpowiedzi na pytanie: „- czy posiadacz nieruchomości, który wskutek spadkobrania stał się współwłaścicielem nieruchomości nabytej przez jego poprzedników prawnych przez zasiedzenie, a który następnie utracił formalnie prawo własności przedmiotowej nieruchomości wskutek wydania aktu własności ziemi na podstawie ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych z dnia 26 października 1971 r. wyłącznie na rzecz drugiego współwłaściciela, jeżeli nadal włada nieruchomością, pozostaje posiadaczem tej nieruchomości w złej lub ewentualnie dobrej wierze? - oraz czy w sytuacji gdy posiadacz ten na podstawie nieformalnej umowy sprzedaży, pomimo braku legitymowania się aktem własności zbył przedmiotową nieruchomość, można doliczyć okres posiadania przez niego tej nieruchomości od daty 4 listopada 1971 roku do okresu jej posiadania przez nabywców?” Ponadto „w przypadku udzielenia pozytywnej odpowiedzi na ww. pytania na podstawie art. 3989 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania cywilnego” skarżący wnieśli o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania „również ze względu na fakt, iż jest ona oczywiście uzasadniona albowiem zarówno Sąd I jak i II instancji rażąco naruszyły przepisy art. 172 k.c. w zw. z art. 336 k.c. oraz art. 176, a także art. 1 ust. 1 i art. 12 ust. 1 ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych z dnia 26 października 1971 r. (…)”. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Cel wymagania przewidzianego
3 w art. 3984 § 2 k.p.c. może zostać osiągnięty jedynie przez powołanie i właściwe uzasadnienie istnienia wymienionych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania następuje na podstawie oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają przyczynom kasacyjnym wymienionym w art. 3989 § 1 k.p.c. Skarżący nieskutecznie powołali się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Wykazanie tej przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania wymaga wskazania określonego problemu prawnego, który miał w sprawie wystąpić, zaprezentowania różnych możliwych sposobów jego rozwiązania oraz przedstawienia argumentów przemawiających na rzecz każdego z nich, wyjaśnienia na czym polegają poważne wątpliwości związane z wyborem danego rozwiązania, przekonania o „istotności” przedstawionego zagadnienia, a ponadto o jego uniwersalnym charakterze, a zatem o tym, że jego rozwiązanie będzie służyło rozstrzyganiu innych podobnych spraw (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz.11 i z dnia 23 grudnia 2008 r., IV CSK 454/08, niepubl.). Uzasadnienie wniosku nie spełnia tych wymagań, a kwestie przedstawione przez skarżących nie stanowią istotnych zagadnień prawnych w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Postawione w skardze pytania wraz z uzupełniającymi je wywodami prawnymi zmierzają do zakwestionowania w określonym zakresie podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia, a odpowiedź na nie byłaby równoznaczna z rozpoznaniem zarzutów kasacyjnych. Wnioskodawcy nie sformułowali istotnego, abstrakcyjnego problemu prawnego, którego rozwiązanie stwarzałoby poważne trudności, ani wymaganej jurydycznej argumentacji, która miałaby przekonać o jego wystąpieniu. Uzasadnienie wniosku w odniesieniu do powołanej przesłanki sprowadza się do powtórzenia niektórych argumentów przedstawionych w ramach uzasadnienia podstaw skargi oraz zaprezentowania własnych poglądów skarżących co do postawionych kwestii, po części też w oderwaniu od wiążących Sąd Najwyższy na podstawie art. 39813 § 2 k.p.c. ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd odwoławczy.
4 Nieporozumieniem było powołanie się na okoliczność przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., która miałaby wystąpić w wyniku udzielenia oczekiwanej odpowiedzi na postawione przez skarżących pytania. Oczywista zasadność skargi, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., stanowi samodzielną przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, wymagającą właściwego dla wykazania tej przyczyny uzasadnienia. Nie stwierdziwszy przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. [aw]
Powiązane orzeczenia
- V CSK 630/15 2016-04-14Czy okoliczności towarzyszące objęciu nieruchomości we władanie, takie jak świadomość prawna posiadacza, realia polityczne, długotrwałe i niezakłócone posiadanie oraz powszechne traktowanie posiadacza jako właściciela, m…
- IV CSK 494/14 2015-02-24Czy w sprawie o zasiedzenie nieruchomości należy badać relacje wnioskodawcy z posiadaczem zależnym (byłym właścicielem) i czy incydentalne przekazywanie płodów rolnych byłemu właścicielowi można uznać za formę wynagrodze…
- V CSK 330/15 2015-12-11Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli wnioskodawca nie wykazał oczywistej zasadności skargi lub rażącego naruszenia pra…
- IV CSK 479/17 2018-03-14Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia własności przez zasiedzenie, zawarcie przez posiadacza nieruchomości umowy dzierżawy na czas określony, a następnie kontynuowanie jej po wygaśnięciu umowy, świadczy o zależnym charakt…
- III CSK 419/16 2017-06-13Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy podniesione zagadnienie prawne sprowadza się do pytania, czy wnioskodawca może być…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 pkt 4art. 172 KCart. 336 KCart. 176art. 1 ust. 1art. 12 ust. 1art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy