IV CSK 301/17
WyrokIzba Cywilna2017-12-12
Skład orzekający: Mirosława Wysocka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd drugiej instancji, rozpoznając sprawę w trybie nieprocesowym, może z urzędu inicjować nowe dowody, gdy strona działa przez profesjonalnego pełnomocnika i sprawa ma cechy kontradyktoryjności?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że wnioskodawca nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi, oparte na oczywistej zasadności i istotnym zagadnieniu prawnym, nie spełniło wymagań formalnych. Wnioskodawca nie przedstawił argumentacji wykazującej kwalifikowane naruszenie prawa ani nie sformułował abstrakcyjnego problemu prawnego budzącego wątpliwości.Stan faktyczny
Wnioskodawca E. S.A. złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w O. o ustanowienie służebności przesyłu. W skardze podniósł zarzuty dotyczące możliwości inicjowania przez sąd drugiej instancji nowych dowodów z urzędu w trybie nieprocesowym oraz zbyt wysokiego wynagrodzenia za ustanowienie służebności. Wnioskodawca domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności i występowania istotnego zagadnienia prawnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestnika zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 301/17 POSTANOWIENIE Dnia 12 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka w sprawie z wniosku E. Spółki Akcyjnej z siedzibą w G. przy uczestnictwie J.G. o ustanowienie służebności przesyłu, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 grudnia 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 9 lutego 2017 r., sygn. akt IX Ca [...], I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; II. zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestnika kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł z tytułu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE W skardze kasacyjnej od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 9 lutego 2017 r., opartej na obu podstawach kasacyjnych przewidzianych w art. 3983 § 1 k.p.c., wnioskodawca E. S.A. z siedzibą w G. uzasadnił wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania występowaniem w sprawie istotnego zagadnienia prawnego „o doniosłym znaczeniu dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy oraz innych podobnych spraw, a mianowicie kwestii, czy Sąd rozstrzygający w II instancji może inicjować nowe dowody z urzędu, w sprawie, w której apelację wnosi strona działająca przez profesjonalnego pełnomocnika, jednocześnie w sprawie noszącej cechy kontradyktoryjności, mimo
2 rozpoznawania jej w trybie nieprocesowym”. Za przyjęciem skargi do rozpoznania ma też przemawiać jej oczywista zasadność, która wynika z przyznania uczestnikowi J.G. zbyt wysokiego wynagrodzenia za ustanowienie służebności w stosunku do stopnia ingerencji w prawo własności. Wnioskodawca dodał, że „skarga jest oczywiście uzasadniona bowiem zaskarżone postanowienie spowodowało powstanie wskutek powyższego stanu faktycznego i prawnego niemożliwego do zaakceptowania nawet mimo braku definicji ustawowej „odpowiedniego wynagrodzenia” w rozumieniu art. 3052 § k.c.” W odpowiedzi na skargę uczestnik wniósł o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania ewentualnie o jej oddalenie, a ponadto o zasądzenie na jego rzecz od wnioskodawcy zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli wystąpi przynajmniej jedna z określonych w tym przepisie przyczyn, co powinno zostać wykazane i należycie uzasadnione przez wnoszącego skargę (art. 3984 § 2 k.p.c.). Warunki, jakim powinno odpowiadać prawidłowe uzasadnienie wniosku zostały wszechstronnie wyjaśnione w ustabilizowanym orzecznictwie Sądu Najwyższego. Uzasadnienie wniosku skarżącego nie spełnia tych wymagań. Wnioskodawca, powołując się na oczywistą zasadność skargi, a zatem na przesłankę określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., nie uzasadnił twierdzenia o jej wystąpieniu stosowną argumentacją prawną, która zmierzałaby do wykazania kwalifikowanego, ewidentnego naruszenia powołanych w skardze przepisów prawa, możliwego do stwierdzenia bez merytorycznej analizy zaskarżonego orzeczenia oraz podstaw skargi (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49, z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07 i z dnia 11 sierpnia 2011 r., IV CSK 163/11, niepubl.). Uzasadnienie wniosku skarżącej o przyjęcie skargi do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności sprowadza się do częściowego powtórzenia przedstawionych w skardze zarzutów, z pominięciem aspektu „oczywistości” zarzucanych w ich ramach naruszeń prawa, która mogłaby ewentualnie prowadzić do stwierdzenia oczywistej zasadności skargi. Niewykazana pozostała również przyczyna przewidziana w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Skuteczne powołanie się na nią wymaga sformułowania określonego,
3 dotychczas nierozwiązanego problemu prawnego o charakterze abstrakcyjnym, zaprezentowania argumentacji przekonującej o istnieniu na tle tego problemu rozbieżnych ocen prawnych i świadczącej o poważnych trudnościach w jego rozwiązaniu, a ponadto wskazania, dlaczego jest ono istotne. Wnioskodawca nie tylko nie przedstawił wymaganej argumentacji prawnej, ale przede wszystkim nie sformułował problemu, który stanowiłby istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Postawiona w skardze kwestia to w istocie powtórzony i ujęty w zmienionej formie zarzut kasacyjny. Skarżący nie wykazał, aby w sprawie pojawił się abstrakcyjny, poważny, budzący zasadnicze wątpliwości problem prawny, który wymagałby rozstrzygnięcia w postępowaniu kasacyjnym. Uszło uwagi skarżącego, że rolą Sądu Najwyższego nie jest weryfikowanie prawidłowości podstawy faktycznej i prawnej zaskarżonego orzeczenia, ani usuwanie wszelkich ewentualnych uchybień powstałych w związku z jego wydawaniem. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania ze skargi rozstrzygnięto stosownie do art. 520 § 2 i art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c. aj
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 568/17 2018-04-26Czy skarga kasacyjna dotycząca wykładni przepisów o urządzeniach przesyłowych i służebności przesyłu, a także oczywistej zasadności skargi, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- V CSK 568/17 2018-04-17Czy skarżący prawidłowo sformułowali istotne zagadnienie prawne lub wykazali oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, uzasadniając jej przyjęcie do rozpoznania?
- I CSK 427/17 2017-11-24Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na potrzebie wykładni przepisów prawa, może być uzasadniony kwestionowaniem ustaleń faktycznych i oceny dowodów dokonanej przez sąd drugiej instancji?
- V CSK 152/15 2015-06-26Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów, może być uzasadniony istotnym zagadnieniem prawnym lub potrzebą wykładni przepisów budzących…
- II CSK 50/16 2016-07-20Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania ze względu na występowanie istotnego zagadnienia prawnego lub rozbieżności w orzecznictwie?
Powołane przepisy
art. 3983 § 1 KPCart. 3052art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 520 § 2art. 39821art. 391 § 1 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy