IV CSK 312/21
WyrokIzba Cywilna2021-12-30
Skład orzekający: Dariusz Dończyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłance występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, może być uzasadniony problemem zbiegu roszczenia odszkodowawczego z roszczeniami z innych tytułów prawnych, jeśli zagadnienie to było już wielokrotnie analizowane w orzecznictwie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że kwestia zbiegu roszczenia odszkodowawczego z roszczeniami z innych tytułów prawnych, w tym z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia, nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., ponieważ problem ten był już wielokrotnie analizowany w orzecznictwie. "Istotne zagadnienie prawne" wymaga wykazania przez skarżącego, że w sprawie występuje zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na występowanie istotnego zagadnienia prawnego. Zagadnienie to dotyczyło ustalenia szkody poniesionej przez stronę powodową w związku z wadliwie opracowanym operatem szacunkowym, w sytuacji gdy poszkodowany może jednocześnie dochodzić roszczeń z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia lub obniżenia ceny rzeczy sprzedanej. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 8100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 312/21 POSTANOWIENIE Dnia 30 grudnia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk w sprawie z powództwa Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad przeciwko Zakładowi Usług Inżynierskich "A." Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w G. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 grudnia 2021 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 9 lipca 2020 r., sygn. akt I ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 8100 (osiem tysięcy sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Sądem Najwyższym. UZASADNIENIE Określone w art. 3984 § 2 wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
2 rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które – zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. - będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W skardze kasacyjnej wniesionej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 9 lipca 2020 r. pozwany Zakład Usług Inżynierskich „A.” sp. z o.o. w G. oparł wniosek o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej na przesłance określonej przez art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądem, za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. uznaje się zagadnienie nowe i dotychczas niewyjaśnione. Zagadnienie to musi mieć charakter istotny i być zagadnieniem ściśle jurydycznym, tj. dającym się przedstawić w sposób syntetyczny i oderwany od kontrowersji dotyczących ustaleń faktycznych lub oceny dowodów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 2008 r., III CSK 285/08, ICBSN 2009, nr 4, s. 48). Chodzi przy tym o zagadnienie o charakterze abstrakcyjnym, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji, a jego rozstrzygnięcie będzie miało znaczenie nie tylko dla oceny konkretnej, jednostkowej sprawy, ale także dla innych podobnych spraw. Z tej przyczyny przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej z powołaniem się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) wymaga wykazania przez skarżącego, że w sprawie występuje zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Tych cech nie można przypisach dwóm wyróżnionym przez pozwaną zagadnieniom, których istota sprowadza się do zagadnienia ustalenia szkody poniesionej przez stronę powodową w związku z wadliwie opracowanym operatem szacunkowym nieruchomości. Skarżący sugeruje, że nie ma podstaw do stwierdzenia występowania szkody, gdy w związku z wystąpieniem zdarzenia
3 powodującego szkodę poszkodowany jednocześnie uzyskuje możliwość występowania wobec osób trzecich z roszczeniami z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia (art. 405 k.c.) lub roszczeniami o obniżenie ceny rzeczy sprzedanej (art. 560 § 1 w zw. z art. 5561 § 1 k.c.). W swoich rozważaniach skarżący pomija jednak, że szkoda ma charakter obiektywy i odzwierciedla istniejący uszczerbek w dobrach majątkowych poszkodowanego. Nie ma zatem racji skarżący, że szkodę kompensuje okoliczność, iż poszkodowany może – poza roszczeniami odszkodowawczymi – wywodzić także roszczenia oparte na innych stosunkach prawnych, a które to roszczenia w sposób bezpośredni lub pośredni aktualizują się na skutek wystąpienia zdarzenia powodującego szkodę. W swej istocie rozważania czynione przez skarżącego dotyczą znanego i wielokrotnie analizowanego w orzecznictwie Sądu Najwyższego problemu zbiegu roszczenia odszkodowawczego z roszczeniami z innych tytułów (w tym roszczeniami z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia) (por. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 7 maja 2009 r., IV CSK 523/08, nie publ., z dnia 18 kwietnia 2013 r., III CSK 303/12, nie publ., z dnia 14 grudnia 2017 r., V CSK 119/17, nie publ., z dnia 5 października 2012 r., I PK 86/12, OSNP 2013, nr 17-18, poz. 203 i z dnia 14 stycznia 2015 r., II CSK 248/14, nie publ.), co nie pozwala na uznanie, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne. Tylko ubocznie należy zauważyć, że z poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych nie wynika, aby strona powodowa miała uzasadnione roszczenia wobec osób trzecich. Jedynie strona skarżąca zakłada w zarzutach i na potrzeby sformułowanych zagadnień prawnych, że takie roszczenie przysługuje lub przysługiwało stronie powodowej. Wskazać należy, że nie zachodzi również nieważność postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę – w granicach zaskarżenia - z urzędu (art. 39813 § 1 k.p.c.). Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). W przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 99, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. oraz art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej (jedn. tekst: Dz.U. z 2021 r., poz. 2180) w zw. z przepisami § 15 ust. 1 i 3, § 10 ust. 4 pkt 2 i § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra
4 Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).
Powiązane orzeczenia
- I CSK 467/19 2020-05-29Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłankach istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, wymaga od skarżącego…
- II CSK 575/17 2018-01-25Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłance występowania istotnego zagadnienia prawnego, może być uwzględniony, jeśli przedstawione zagadnienie nie wiąże się ze stanem faktycznym sprawy…
- V CSK 560/12 2013-09-19Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłance występowania istotnego zagadnienia prawnego, został prawidłowo uzasadniony, jeśli przedstawione zagadnienie prawne nie budzi wątpliwości w or…
- II CSK 608/16 2017-03-24Czy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, które uzasadnia przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?
- I CSK 787/17 2018-05-10Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłance występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, może zostać uwzględniony, jeśli podniesione zagadnienie nie pozostaje w merytorycznym…
Powołane przepisy
art. 3984 § 2art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 405 KCart. 560 § 1art. 5561 § 1 KCart. 39813 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 99art. 391 § 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy