IV CSK 414/13
WyrokIzba Cywilna2014-01-10
Skład orzekający: Anna Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia, skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania z powodu oczywistej zasadności, gdy sąd drugiej instancji popełnił błąd prawa polegający na utożsamieniu posiadania zależnego z dzierżeniem?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia nie może zostać przyjęta do rozpoznania z powodu oczywistej zasadności, nawet jeśli sąd drugiej instancji popełnił błąd prawa utożsamiając posiadanie zależne z dzierżeniem, o ile błąd ten nie jest na tyle rażący, aby był widoczny prima facie i nie wymagał głębszej analizy. Ponadto, zarzut oczywistej zasadności skargi powiązany z niedostatecznie jasno ustalonym stanem faktycznym nie może być podstawą do przyjęcia skargi do rozpoznania, gdyż ustalenia faktyczne nie podlegają kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia. W skardze powołał się na oczywistą zasadność, zarzucając m.in. utożsamienie przez Sąd Okręgowy posiadania zależnego z dzierżeniem. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i odmówił zasądzenia od wnioskodawcy na rzecz uczestnika Gminy N. kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 414/13 POSTANOWIENIE Dnia 10 stycznia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z wniosku T. W. przy uczestnictwie Gminy N. i A. W. o stwierdzenie zasiedzenia, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 stycznia 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt I Ca […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. odmawia zasądzenia od wnioskodawcy na rzecz uczestnika Gminy N. kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.
2 UZASADNIENIE Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W sprawie nie występuje żadna z przesłanek pozwalających na przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, mimo że skarżący powołał się na oczywistą zasadności skargi (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Analiza akt sprawy nie uzasadnia przyjęcia, że ta przesłanka przyjęcia skargi do rozpoznania istotnie wystąpiła. Jak wyjaśniono w orzecznictwie, oczywista zasadność skargi ma miejsce wówczas, gdy stan sprawy wskazuje, że zaskarżone orzeczenie zapadło z takim rażącym naruszeniem przepisów prawa lub podstawowych zasad prawa, że jest to widoczne prima facie, li tylko przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy i dłuższych badań lub dociekań. Chodzi, więc o szczególne, kwalifikowane wypadki naruszenia prawa przez sąd drugiej instancji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 197/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Taka sytuacja w sprawie niniejszej nie ma miejsca. Jakkolwiek skarżący ma rację, że postawienie znaku równości pomiędzy posiadaniem zależnym a dzierżeniem jest błędem, który mieści się w kategorii błędu prawa w orzekaniu (error iuris in iudicando), Sąd Okręgowy w uzasadnieniu kwestionowanego rozstrzygnięcia zawarł bowiem sformułowanie, że w „rozważanym stanie faktycznym można mówić jedynie o posiadaniu zależnym tak przez małżonków T. i A. W. jak i ich poprzedników prawnych, które należy ocenić jako dzierżenie”, to jednak błąd ten nie jest wystarczający dla poczytania skargi za oczywiście uzasadnioną. Należy bowiem mieć na uwadze, że ani posiadanie zależne ani dzierżenie nie prowadzą do zasiedzenia. Ponadto, zarzut oczywistej zasadności skargi powiązany też został z
3 „niedostatecznie jasno ustalonym stanem faktycznym”, co w ogóle uchyla się spod kognicji Sądu Najwyższego z uwagi na treści art. 39813 § 2 k.p.c. W tej sytuacji stwierdzić należy, że skarżący nie zdołał wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy. Z tych też przyczyn, należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). Wniosek uczestniczki postępowania, Gminy N., o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, podlegał oddaleniu. Wniosek ten został powiązany ze zgłoszonym w odpowiedzi na skargę kasacyjną jedynym wnioskiem, o odrzucenie skargi. Podzielić należy prezentowany w orzecznictwie pogląd, że nie ma podstaw do przyznania kosztów postępowania kasacyjnego stronie, która w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosek o przyznanie tych kosztów powiązała wyłącznie z jednym, przez siebie wskazanym, rozstrzygnięciem (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 563/01; z dnia 29 marca 2011 r., IV CSK 593/10 i z dnia 8 sierpnia 2012 r., II CSK 112/12, niepubl.). Ubocznie należy zauważyć, że w postępowaniu nieprocesowym dopuszczalność skargi kasacyjnej reguluje przepis art. 5191 k.p.c., przy czym wartość przedmiotu zaskarżenia na znaczenie tylko w sprawach o podział majątku wspólnego, o zniesienia współwłasności i dział spadku (art. 5191 § 2 i § 4 pkt 4 k.p.c.), stąd też żądanie uczestniczki odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie o zasiedzenie, z powodu wartości przedmiotu zaskarżenia poniżej pięćdziesięciu tysięcy złotych, było oczywiście nietrafne. aw es
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 78/15 2015-08-12Czy w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia, skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistej zasadności, jeśli skarżąca nie wykazała kwalifikowanego naruszenia prawa, a zarzuty nie są…
- I CSK 2862/22 2022-11-16Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie, oparta na zarzutach dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie przesłanki oczywistej zasadności lub…
- II CSK 243/19 2019-10-31Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność, gdy zarzuty dotyczą ustaleń faktycznych i oceny dowodów?
- I CSK 498/24 2025-01-14Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli opiera się na polemice z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji i nie spełnia przesłanek oczywistej zasadności?
- II CSK 622/19 2020-06-30Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie może być przyjęta do rozpoznania, gdy podniesione zagadnienie prawne dotyczy jedynie oceny ustaleń faktycznych i dowodów dokonanych przez sąd drugiej instancji?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 5191 KPCart. 5191 § 2§ 1§ 1 pkt 4§ 2§ 4 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy