IV CSK 43/16

Sygn. akt IV CSK 43/16 POSTANOWIENIE Dnia 14 lipca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z powództwa J. Ł. i A. C. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej "Z." w L. o uchylenie uchwały, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 lipca 2016 r., na skutek dwóch skarg kasacyjnych powódek – J. Ł. oraz A. C. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 6 października 2015 r., sygn. akt I ACa 274/15, odrzuca obydwie skargi kasacyjne i zasądza od każdej z powódek na rzecz pozwanej kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Powódki J. Ł. i A. C. wniosły skargi kasacyjne od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 6 października 2015 r., oddalającego ich apelacje od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 28 stycznia 2016 r., oddalającego powództwa w połączonych do wspólnego rozpoznania sprawach wniesionych przez obie powódki, których wspólnym przedmiotem było żądanie uchylenia uchwały nr […] zarządu pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej Z. w L. z dnia 26 listopada 2012 r. w sprawie określenia przedmiotu odrębnej własności lokali mieszkalnych, lokali użytkowych i garaży na nieruchomości przy ul. […] w L.. Powódki kwestionowały zgodność z prawem utworzenia nieruchomości czterobudynkowej skoro możliwe i celowe było dokonanie podziału prowadzącego do powstania nieruchomości jednobudynkowych. Sądy obu instancji wskazały na niespójność zgłoszonego żądania (o uchylenie uchwały) z podstawa żądania (niezgodność uchwały z prawem) i niedopuszczalność orzekania o innym roszczeniu niż zostało zgłoszone, a ubocznie uznały powództwa za nieuzasadnione także merytorycznie, ponieważ zaskarżoną uchwałę oceniły jako zgodną z prawem. W skargach kasacyjnych powódki podniosły zarzuty w ramach obydwu podstaw kasacyjnych z art. 3983 § 1 k.p.c. i wniosły o uchylenie zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy lub przekazanie tej sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu, a także o orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego. W skargach nie wskazały wartości przedmiotu zaskarżenia. Wezwane do uzupełnienia tego braku przez Sąd Apelacyjny zajęły stanowisko, że zgłoszone przez nie roszczenie ma charakter niemajątkowy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3984 § 3 k.p.c. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a w sprawach o prawa majątkowe zawierać również oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia. W rozpatrywanej sprawie skarżące nie wskazały wartości przedmiotu zaskarżenia mimo wezwania wystosowanego przez Sad Apelacyjny, zajęły bowiem stanowisko, że zgłoszone żądanie ma charakter niemajątkowy, ponieważ domagają się 3 uchylenia (ewentualnie unieważnienia) uchwały zarządu spółdzielni mieszkaniowej. Wyrażony przez skarżące pogląd jest nieprawidłowy. Zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2010 r. (III CZP 126/10, OSNC), której nadano moc zasady prawnej, sprawa o uchylenie, ustalenie nieistnienia oraz o stwierdzenie nieważności uchwały organów spółdzielni jest sprawą o prawa niemajątkowe, w której skarga kasacyjna jest dopuszczalna (art. 3981 § 1 w związku z art. 3982 § 1 k.p.c.), jeżeli przedmiotem zaskarżonej uchwały są prawa lub obowiązki o charakterze niemajątkowym. W jej uzasadnieniu szeroko przedstawione zostało orzecznictwo, wskazujące, że stanowisko zajęte w uchwale stanowi rezultat długoletnich procesów wykładni, uwzgledniający doktrynalne rozróżnienie praw majątkowych i niemajątkowych oraz analizę systemową powództw służących zaskarżaniu uchwał, przewidzianych w aktach prawnych dotyczących różnych podmiotów i jednostek organizacyjnych. Jest to instrument prawny służący ochronie praw członka spółdzielni i jego interesów, wobec czego właściwym punktem odniesienia dla oceny charakteru sprawy, w której powód korzysta z takiego uprawnienia, jest przedmiot uchwały, pozwalający na określenie, jakie prawa i interesy - o charakterze majątkowym czy niemajątkowym - podlegają ochronie prawnej w danym postępowaniu. Skutkiem żądanego orzeczenia sądowego ma być ustanie stanu związania skarżącego daną uchwałą lub zaprzestanie jej oddziaływania na sferę jego uprawnień. Zaskarżona przez powódki uchwała w sposób niewątpliwy rzutuje za zakres ich uprawnień majątkowych, skoro określa przedmiot odrębnej własności lokali, którą powódki będą miały prawo uzyskać. Tym samym powódki - nie podając na wezwanie Sądu Apelacyjnego wartości przedmiotu zaskarżenia, mimo że zgłoszone przez nie żądanie miało charakter majątkowy - nie uzupełniły braku formalnego swoich skarg kasacyjnych co uzasadnia odrzucenie tych skarg na podstawie art. 3986 § 2 i 3 k.p.c. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z treści art. 98 § 1 i 3, art. 99 i art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c., a wysokość tych kosztów z postanowień § 2 ust. 1 i 2, § 10 ust. 1 pkt 1 i § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności 4 radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 461) w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804). jw