IV CSK 441/14

WyrokIzba Cywilna2015-01-28

Skład orzekający: Barbara Myszka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku, oparta na zarzucie naruszenia art. 381 k.p.c. przez sąd drugiej instancji, może zostać przyjęta do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistej zasadności?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarżący nie wykazał oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Oczywista zasadność wymaga, aby dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi wynikało, że wskazane podstawy zasługują na uwzględnienie, a naruszenie przepisów prawa ma kwalifikowany charakter, co nie zostało wykazane w niniejszej sprawie.
Stan faktyczny
Uczestniczka postępowania Z. S. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w B., które oddaliło jej apelację. Sąd Rejonowy wcześniej stwierdził nabycie spadku po E. M. na rzecz wnioskodawczyni B. S. na podstawie testamentu notarialnego. Skarżąca zarzuciła Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 381 k.p.c. poprzez oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z zeznań notariusza sporządzającego testament, twierdząc, że skarga jest oczywiście uzasadniona.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CSK 441/14 POSTANOWIENIE Dnia 28 stycznia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka w sprawie z wniosku B. S. przy uczestnictwie H. K. i Z. S. o stwierdzenie nabycia spadku, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 stycznia 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania Z. S. od postanowienia Sądu Okręgowego w B. z dnia 19 grudnia 2013 r., sygn. akt II Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1. w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2. istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3. zachodzi nieważność postępowania lub 4. skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przytoczony przepis pozwala Sądowi Najwyższemu na wstępną, merytoryczną ocenę wniesionej skargi kasacyjnej i zbadanie, czy za jej rozpoznaniem przemawia interes społeczny, skarga kasacyjna bowiem jest środkiem prawnym funkcjonującym przede wszystkim w interesie publicznym, który z kolei przemawia za skoncentrowaniem się Sądu Najwyższego na sprawach najpoważniejszych i precedensowych. W niniejszej sprawie uczestniczka postępowania Z. S. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w B. z dnia 19 grudnia 2013 r. oddalającego jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w Ś. z dnia 13 marca 2013 r., którym Sąd Rejonowy stwierdził, że spadek po E. M. zmarłym dnia 13 września 2011 r., na podstawie testamentu notarialnego otwartego i ogłoszonego w dniu 12 października 2011 r., nabyła w całości wnioskodawczyni B.S. Powołując się na podstawę określoną w art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c., skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołała się na przesłankę wskazaną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Twierdziła, że wniesiona skarga jest oczywiście uzasadniona, ponieważ Sąd Okręgowy oddalił wniosek o dopuszczenie w postepowaniu apelacyjnym dowodu z zeznań notariusza, który w dniu 26 marca 1997 r. sporządził testament E.M. Stanowisko Sądu Okręgowego, który skorzystał z uprawnień wynikających z art. 381 k.p.c., 3 odpowiada prawu tylko z formalnego punktu widzenia. Specyfika rozpoznawanej sprawy uzasadniała natomiast większy wysiłek dowodowy sądu odwoławczego, pozwalający wyjaśnić wszystkie istotne okoliczności i zbliżyć się do prawdy materialnej. Analiza wywodów zawartych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżąca nie przytoczyła argumentów, świadczących o występowaniu w niniejszej sprawie przesłanki uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., zachodzi tylko wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi - bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań - w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie. Skarżący, powołując się na przesłankę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. powinien wykazać oczywistą zasadność skargi kasacyjnej przejawiającą się kwalifikowanym charakterem naruszenia przepisów prawa (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Powołując się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, skarżący nie może powtarzać uzasadnienia podstaw kasacyjnych; powinien wykazać, że zasadność skargi kasacyjnej jest oczywista, a więc dostrzegalna prima vista oraz że każdy prawnik bez przeprowadzania wnikliwej analizy powinien dojść do wniosku, że zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo nieprawidłowe. Tak rozumianej oczywistości skarżąca nie wykazała. Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzi wskazana przez skarżącą przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3983 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 381 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 2§ 1 pkt 4§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy