IV CSK 46/15

WyrokIzba Cywilna2015-07-28

Skład orzekający: Maria Szulc

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów prawa procesowego, które nie miało wpływu na możliwość działania strony i obrony jej praw, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 5 k.p.c. i uzasadniać przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?
Ratio decidendi
Nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.) zachodzi tylko wtedy, gdy kumulatywnie spełnione są przesłanki naruszenia przepisów prawa procesowego, wpływu tego naruszenia na możność działania strony oraz braku możliwości obrony jej praw. Samo naruszenie przepisów procesowych, bez wpływu na możność działania strony, nie prowadzi do nieważności postępowania. Twierdzenie o wadliwym doręczeniu korespondencji sądowej, które nie miało wpływu na możność działania strony, nie może stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności postępowania.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność, wskazując na naruszenie art. 401 pkt 2 k.p.c. w związku z art. 379 pkt 5 k.p.c. Skarżący zarzucił nieważność postępowania polegającą na pozbawieniu go możliwości obrony praw, w tym wadliwe doręczenie zawiadomienia o rozprawie. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz Gminy koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CSK 46/15 POSTANOWIENIE Dnia 28 lipca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie z powództwa J. K. przeciwko Gminie […] o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 lipca 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 30 kwietnia 2014 r., sygn. akt I ACa 34/14, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza na rzecz Gminy […] od powoda kwotę 1800,- (jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, którego wymogi określa art. 3984 k.p.c. wskazując na cechy konstrukcyjne skargi i nakładając na skarżącego obowiązek zawarcia w skardze wniosku o przyjęcie do rozpoznania oraz jego uzasadnienia. Sąd Najwyższy ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie, zaś cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przez skarżącego istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym. Skarżący powołał jako przyczynę uzasadniającą przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oczywistą jej zasadność odnośnie do naruszenia art. 401 pkt 2 k.p.c. wobec przyjęcia przez Sąd drugiej instancji, że w sprawie, której dotyczy skarga o wznowienie postępowania, nie zachodziła nieważność postępowania polegająca na pozbawieniu powoda możliwości obrony praw. Nieważność postępowania z przyczyn określonych w art. 379 pkt 5 k.p.c. zachodzi wówczas, gdy strona zostaje faktycznie pozbawiona możności działania. Stwierdzenie, czy taki stan nastąpił, wymaga po pierwsze rozważenia przez pryzmat konkretnych okoliczności sprawy, czy sąd naruszył przepisy prawa procesowego, po drugie czy uchybienie to miało wpływ na możność działania strony, a po trzecie czy pomimo zaistnienia tych dwóch przesłanek strona mogła bronić swoich praw (wyroki Sądu Najwyższego z dnia 3 lutego 2010 r., II CSK 404/09, z dnia 16 lipca 2009 r., II PK 13/09, z dnia 7 listopada 2007 r., II CSK 339/07 - nie publ.). Tylko kumulatywne spełnienie przesłanek może prowadzić do nieważności postępowania, zaś niewykazanie którejkolwiek z nich taką możliwość wyklucza. Wbrew argumentom skarżącego, z uwagi na treść art. 94 § 1 k.p.c., podjęcie przez sąd czynności procesowych w sytuacji niepoinformowania przez pełnomocnika sądu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa, nie podlega kwalifikacji jako naruszenie przepisów prawa procesowego. Powołane postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 marca 1997 r., III CKN 10/96 3 (OSP z 1997 r., nr 9, poz. 172) dotyczy braku działania pełnomocnika z urzędu, na którego ustanowienie i zmianę strona nie ma wpływu i jego teza nie ma zastosowania w sprawie niniejszej. Twierdzenie o wadliwym doręczeniu zawiadomienia o rozprawie zarówno pomija treść art. 135 k.p.c., jak i błędnie powołuje art. 97 k.c., który ma zastosowanie odnośnie do domniemania upoważnienia do dokonywania czynności prawnych przez osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa, a nie odbioru korespondencji sądowej. Przekazanie przez pełnomocnika innej osobie imiennej pieczątki, niezależnie od tego czy jest ona jego pracownikiem, nie pozwala na obalenie domniemania prawidłowego doręczenia osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Okoliczności podnoszone przez skarżącego nie mogły też mieć wpływu na możliwość działania skarżącego i w konsekwencji możność obrony jego praw, skoro w lipcu 2012 r., a więc przed zapadnięciem wyroku w dniu 5 października 2012 r. udzielił on pełnomocnictwa innemu pełnomocnikowi i nie poinformował o tym sądu. Wobec nieskuteczności argumentów wniosku o nieważności postępowania w sprawie wznawianej, nie ma podstaw do przyjęcia, że zachodzi oczywista zasadność skargi kasacyjnej wskutek widocznego prima facie naruszenia art. 401 pkt 2 k.p.c. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.), o kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygając na podstawie art. 98 § 1 i 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 i 39821 k.p.c. oraz § 6 pkt 6 oraz § 12 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr z 2013 r., poz. 490). l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3984 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 401 pkt 2 KPCart. 379 pkt 5 KPCart. 94 § 1 KPCart. 135 KPCart. 97 KCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 391 § 1§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy