IV CSK 469/15

Sygn. akt IV CSK 469/15 POSTANOWIENIE Dnia 13 stycznia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wojciech Katner w sprawie z powództwa J. K. przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeń […] Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 stycznia 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 10 lipca 2014 r., sygn. akt I ACa […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) odmawia zasądzenia od powoda na rzecz strony pozwanej kosztów postępowania kasacyjnego, 3) przyznaje adwokatowi Z. C. od Skarbu Państwa Sądu Apelacyjnego w [...] kwotę 2700,- (dwa tysiące siedemset) złotych, powiększoną o należny podatek VAT z tytułu wynagrodzenia za udzielenie powodowi nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 10 lipca 2014 r. Sąd Apelacyjny w [...] oddalił apelację powoda J. K. od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 18 listopada 2013 r., mocą którego oddalone zostało jego powództwo przeciwko pozwanemu Towarzystwu Ubezpieczeń […] Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę 83 766,45 złotych z tytułu odszkodowania, łącznie dla powoda i H. K. z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia. 2 Oddalenie powództwa nastąpiło ze względu na brak przesłanek odpowiedzialności ubezpieczyciela. Oddalając apelację Sąd drugiej instancji nie dopatrzył się naruszenia przez pozwanego art. 3851 k.c. przez posłużenie się przez niego klauzulą niedozwoloną w określaniu warunków prawnych zawartej umowy ubezpieczenia. W skardze kasacyjnej ustanowiony z urzędu pełnomocnik powoda zarzucił Sądowi Apelacyjnemu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 47943 w związku z art. 365 § 1, art. 366 i art. 47945 § 2 k.p.c. przez nieuwzględnienie związania Sądu drugiej instancji „zagadnieniem prejudycjalnym rozstrzygniętym prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 19 września 2011 r. w sprawie XVII AmC […]”. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcie o kosztach postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną strona pozwana wniosła o nie przyjmowanie skargi do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie mogła zostać przyjęta do rozpoznania ze względu na niespełnienie przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Wnosząc o przyjęcie skargi do rozpoznania skarżący powołał się na jej oczywistą zasadność w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem orzecznictwa pod pojęciem tym należy rozumieć sytuację, w której skarga kasacyjna jest uzasadniona w sposób ewidentny, możliwy do stwierdzenia już na pierwszy rzut oka, bez konieczności prowadzenia złożonych rozumowań. W sytuacjach tych istnieć musi zatem rażąca wadliwość zaskarżonego orzeczenia, możliwa do weryfikacji na podstawie wniesionej skargi (tak m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 9 kwietnia 2015 r., II CSK 550/14, nie publ. oraz z dnia 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15, nie publ.). Jedynie w takiej sytuacji dojść może do spełnienia publicznego celu skargi kasacyjnej jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia, który na gruncie przesłanki oczywistej zasadności wyraża się w możliwości uchylenia orzeczeń w ewidentny sposób naruszających porządek prawny. 3 Argumentacja skarżącego w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przekonuje, by sytuacja taka mogła mieć miejsce w rozpoznawanej sprawie. Twierdzenie o braku uwzględnienia przez Sąd drugiej instancji wcześniejszego prawomocnego orzeczenia Sądu Okręgowego w W. - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, które skarżący wskazał jako jedyną podstawę oczywistej zasadności, w okolicznościach sprawy nie wskazuje na ewidentne naruszenie art. 365 § 1 k.p.c. Problem granic prawomocności i mocy wiążącej orzeczeń stwierdzających niedozwolony charakter postanowienia wzorca umowy stanowił jak dotąd przedmiot licznych wypowiedzi orzecznictwa, w tym Sądu Najwyższego. Ostatecznie został on wyjaśniony w uchwale siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 20 listopada 2015 r., III CZP 17/15 (nie publ.). Na tym tle prawidłowość rozumowania Sądu drugiej instancji nie budzi jakichkolwiek istotnych zastrzeżeń, które odpowiadałyby przesłance z 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzeczono jak w postanowieniu. Ze względu na wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną po terminie, nie istniała podstawa do zasądzenia na rzecz pozwanej kosztów postępowania kasacyjnego. O kosztach postępowania należnych pełnomocnikowi reprezentującemu powoda z urzędu rozstrzygnięto na podstawie art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 - tj. ze zm.). l.n