IV CSK 505/16

WyrokIzba Cywilna2017-03-27

Skład orzekający: Barbara Myszka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o podział majątku wspólnego może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na oczywistą zasadność skargi z uwagi na naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania i zaliczenie do majątku wspólnego przedmiotów nabytych po ustaniu wspólności?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykaże istnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) zachodzi jedynie wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi wynika jednoznacznie, że wskazane podstawy zasługują na uwzględnienie, a naruszenie prawa ma kwalifikowany charakter. Powtarzanie uzasadnienia podstaw kasacyjnych i subiektywna ocena trafności rozstrzygnięcia nie spełniają tego wymogu.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o podział majątku wspólnego. Sąd Rejonowy dokonał podziału, a Sąd Okręgowy częściowo zmienił to postanowienie. Uczestnik postępowania złożył skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie zasady dwuinstancyjności i zaliczenie do majątku wspólnego przedmiotów nabytych po ustaniu wspólności. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od uczestnika na rzecz wnioskodawczyni zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CSK 505/16 POSTANOWIENIE Dnia 27 marca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka w sprawie z wniosku M. L. przy uczestnictwie M. L. o podział majątku wspólnego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 marca 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 12 kwietnia 2016 r., sygn. akt I Ca (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od uczestnika na rzecz wnioskodawczyni kwotę 7 200 zł (siedem tysięcy dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1. w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2. istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3. zachodzi nieważność postępowania lub 4. skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przytoczony przepis pozwala Sądowi Najwyższemu na wstępną, merytoryczną ocenę wniesionej skargi kasacyjnej i zbadanie, czy za jej 2 rozpoznaniem przemawia interes społeczny, skarga kasacyjna bowiem jest środkiem prawnym funkcjonującym przede wszystkim w interesie publicznym, który z kolei przemawia za skoncentrowaniem się Sądu Najwyższego na sprawach najpoważniejszych i precedensowych. Uczestnik postępowania złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 12 kwietnia 2016 r., zmieniającego częściowo postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia 4 stycznia 2016 r., którym Sąd Rejonowy dokonał podziału majątku wspólnego, po ustaniu między uczestnikami małżeńskiej wspólności majątkowej, w sposób bliżej określony w sentencji. Powołując się na obie podstawy przewidziane w art. 3983 § 1 k.p.c., wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał na przesłankę określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Twierdził, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ponieważ w sprawie została złamana zasada dwuinstancyjności postępowania przez wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia w materii niebędącej wcześniej przedmiotem rozpoznania Sądu pierwszej instancji, co pozbawiło uczestnika możności domagania się kontroli rozstrzygnięcia w zwykłym toku instancji, a poza tym Sąd Okręgowy zaliczył do majątku wspólnego przedmioty majątkowe nabyte po ustaniu wspólności majątkowej. Analiza wywodów zawartych w skardze kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżący nie przytoczył przekonujących argumentów świadczących o występowaniu w niniejszej sprawie wskazanej przez niego przesłanki uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., zachodzi tylko wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi - bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań - w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie. Skarżący, powołując się na przesłankę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. powinien wykazać oczywistą zasadność skargi kasacyjnej przejawiającą się kwalifikowanym charakterem 3 naruszenia przepisów prawa (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Nie może powtarzać uzasadnienia podstaw kasacyjnych; powinien wykazać, że zasadność skargi kasacyjnej jest oczywista, a więc dostrzegalna prima vista oraz że każdy prawnik bez przeprowadzania wnikliwej analizy powinien dojść do wniosku, że zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo nieprawidłowe. Skarżący nie przytoczył argumentów świadczących o tak rozumianej oczywistości, powtórzył jedynie uzasadnienie przytoczonych podstaw kasacyjnych i dokonał subiektywnej oceny trafności podjętego rozstrzygnięcia. Zarzucając złamanie zasady dwuinstancyjności postępowania, nie uwzględnił rozpoznawczego charakteru apelacji pełnej cum beneficio novorum (zob. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07, której nadano moc zasady prawnej, OSNC 2008, nr 6, poz. 55). Poza tym pominął okoliczność, że polisy strukturyzowane, które wykupił po ustaniu wspólności, przedstawiały również wartość majątkową w chwili ustania wspólności. Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzi wskazana przez skarżącego przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego zgodnie z art. 520 § 2 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., z § 2 pkt 7, § 5 pkt 6 i § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800) i w związku z § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2016 r., poz. 1668). jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3983 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 520 § 2art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 1 pkt 4§ 2§ 2 pkt 7§ 5 pkt 6

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy