IV CSK 508/16
WyrokIzba Cywilna2017-03-27
Skład orzekający: Barbara Myszka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dziecku nienarodzonemu, które doznało szkody na skutek deliktu, przysługuje status bezpośrednio poszkodowanego w rozumieniu art. 448 w związku z art. 24 k.c. na każdym etapie rozwoju prenatalnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego, które uzasadniałoby przyjęcie skargi. Wskazano, że problemy prawne podniesione w skardze były już wielokrotnie rozstrzygane przez Sąd Najwyższy, który prezentuje jednolite stanowisko w tej kwestii. Skarżąca nie przedstawiła przekonujących argumentów świadczących o występowaniu poważnych wątpliwości interpretacyjnych lub rozbieżności w orzecznictwie.Stan faktyczny
Powódka dochodziła zadośćuczynienia za naruszenie dobra osobistego w postaci prawa do życia rodzinnego i zerwania więzi z nienarodzoną córką. Sąd Okręgowy zasądził zadośćuczynienie na podstawie art. 448 w związku z art. 24 k.c. oraz art. 481 k.c. Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanej. Pozwana wniosła skargę kasacyjną, powołując się na istotne zagadnienie prawne dotyczące statusu dziecka nienarodzonego jako bezpośrednio poszkodowanego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 508/16 POSTANOWIENIE Dnia 27 marca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka w sprawie z powództwa A. M. przeciwko W. Spółce Akcyjnej w W. o zadośćuczynienie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 marca 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 17 marca 2016 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1. w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2. istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3. zachodzi nieważność postępowania lub 4. skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przytoczony przepis pozwala Sądowi Najwyższemu na wstępną, merytoryczną ocenę wniesionej skargi kasacyjnej i zbadanie, czy za jej rozpoznaniem przemawia interes społeczny, skarga kasacyjna bowiem jest
2 środkiem prawnym funkcjonującym przede wszystkim w interesie publicznym, który z kolei przemawia za skoncentrowaniem się Sądu Najwyższego na sprawach najpoważniejszych i precedensowych. Pozwana spółka złożyła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w L. z dnia 17 marca 2016 r., oddalającego jej apelację od wyroku Sądu Okręgowego w R. z dnia 15 kwietnia 2015 r., którym Sąd Okręgowy - na podstawie art. 448 w związku z art. 24 k.c. oraz art. 481 k.c. - zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 80 000 zł z odsetkami tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dobra osobistego powódki w postaci prawa do życia rodzinnego i zerwania szczególnej więzi z nienarodzoną córką. Powołując się na naruszenie art. 448 w związku z art. 24 k.c., wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz wyroku Sądu Okręgowego z dnia 15 kwietnia 2015 r. i oddalenie powództwa, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca powołała się na przesłankę wskazaną w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Twierdziła, że w sprawie występują istotne zagadnienia prawne, które ujęła w dwóch pytaniach: - czy dziecko nienarodzone, które na skutek deliktu doznało szkody może zostać uznane za bezpośrednio poszkodowanego w rozumieniu art. 448 k.c. w związku z art. 24 k.c.; - w przypadku pozytywnej odpowiedzi, czy status bezpośrednio poszkodowanego przysługuje dziecku nienarodzonemu w każdym stadium rozwoju prenatalnego począwszy od momentu poczęcia. Analiza wywodów zawartych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżąca nie przytoczyła argumentów, świadczących o występowaniu w niniejszej sprawie przesłanki, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. W przepisie tym chodzi o zagadnienie prawne obejmujące poważną wątpliwość prawną, nierozwiązane dotąd w orzecznictwie sądowym, którego wyjaśnienie jest potrzebne do rozstrzygnięcia sprawy. Skarżący wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne powinien sformułować to zagadnienie, wskazać na wyłaniające
3 się poważne wątpliwości interpretacyjne, przytoczyć argumenty prowadzące do rozbieżnych ocen i wykazać, że wyjaśnienie przedstawionego zagadnienia będzie miało znaczenie zarówno dla praktyki sądowej, jak i dla rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej. Chodzi przy tym wyłącznie o poważne wątpliwości, wykraczające poza poziom zwykłych wątpliwości prawnych, które powstają niemal w każdym procesie decyzyjnym. Skarżąca nie sprostała tym wymaganiom, ponieważ nie przytoczyła przekonujących argumentów, świadczących o występowaniu istotnego zagadnienia prawnego, które powodowałoby konieczność rozważenia go przez Sąd Najwyższy. Ograniczyła się jedynie do powołania kilku orzeczeń Sądu Najwyższego. Poza tym pytania sformułowane przez skarżącą są nieadekwatne do przyjętej podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Problematyka występująca w niniejszej sprawie była już niejednokrotnie przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego, który zajmował w tej kwestii jednolite stanowisko (np. uchwały Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2010 r., III CZP 76/10, OSNC-ZD 2011, nr 2, poz. 42, i z dnia 13 lipca 2011 r., III CZP 32/11, OSNC 2012, nr 1, poz. 10, postanowienie składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 czerwca 2014 r., III CZP 2/14, OSNC 2014, nr 12, poz. 124, wyroki Sądu Najwyższego z dnia 10 listopada 2010 r., II CSK 248/10, OSNC-ZD 2011, nr B, poz. 44, z dnia 25 maja 2011 r., II CSK 537/10, nie publ., z dnia 15 marca 2012 r., I CSK 314/11, nie publ., z dnia 9 marca 2012 r., I CSK 282/11, OSNC 2012, nr 11, poz. 130, z dnia 13 maja 2015 r., III CSK 286/14, OSNC 2016, nr 4, poz. 45 i z dnia 9 sierpnia 2016 r., II CSK 719/15, Biul. SN 2016, nr 10, s. 10). Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzi wskazana przez skarżącą przesłanka określona w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. jw
4
Powiązane orzeczenia
- II CSK 783/18 2019-06-24Czy skarga kasacyjna w sprawie o ustalenie ojcostwa, oparta na zarzucie nieuwzględnienia przez sądy obu instancji nadrzędności zasady dobra dziecka nad zasadą jednolitości aktu stanu cywilnego, spełnia przesłanki do przy…
- V CSK 136/21 2021-10-28Czy skarga kasacyjna w sprawie o zaprzeczenie ojcostwa, oparta na potrzebie wyjaśnienia zagadnienia prawnego dotyczącego dobra dziecka i jego tożsamości biologicznej, spełnia wymogi przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd…
- II CSK 292/21 2021-06-30Czy w sprawach o prawa stanu cywilnego można oddalić powództwo z powołaniem się na naruszenie zasad współżycia społecznego, zwłaszcza gdy dziecko zna prawdziwy stan rzeczy?
- I CSK 1439/25 2025-11-26Czy skarga kasacyjna w sprawie o zaprzeczenie ojcostwa, oparta na zarzucie oczywistej zasadności, może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli podniesione argumenty nie są oczywiste i nie wykazują prima facie wadliwości za…
- II CSK 168/20 2020-06-12Czy skarga kasacyjna dotycząca oceny dowodów i ustaleń faktycznych w sprawie o ustalenie ojcostwa może zostać przyjęta do rozpoznania z powodu oczywistej zasadności?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 448art. 24 KCart. 481 KCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 448 KCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy