IV CSK 578/13
WyrokIzba Cywilna2014-03-20
Skład orzekający: Irena Gromska-Szuster
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy najbliższym członkom rodziny zmarłego przysługuje zadośćuczynienie za krzywdę na podstawie art. 448 w zw. z art. 24 § 1 k.c., gdy śmierć nastąpiła przed dniem 3 sierpnia 2008 r.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdzając, że skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek przedsądu. Kwestia przyznania zadośćuczynienia najbliższym członkom rodziny zmarłego na podstawie art. 448 w zw. z art. 24 § 1 k.c., gdy śmierć nastąpiła przed dniem 3 sierpnia 2008 r., została już rozstrzygnięta przez Sąd Najwyższy w uchwale III CZP 32/11, a skarżąca nie przedstawiła nowych argumentów. Pozostałe zagadnienia również nie spełniały kryteriów istotnego zagadnienia prawnego, a zarzut oczywistej zasadności skargi nie został wykazany.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powodów zadośćuczynienie za krzywdę wynikłą ze śmierci syna w wypadku komunikacyjnym. Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanego, podzielając stanowisko Sądu Najwyższego, że zadośćuczynienie przysługuje mimo śmierci przed 3 sierpnia 2008 r. Pozwany wniósł skargę kasacyjną, wskazując na istotne zagadnienia prawne dotyczące możliwości dochodzenia zadośćuczynienia w takich przypadkach. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 578/13 POSTANOWIENIE Dnia 20 marca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z powództwa S. S. i K. S. przeciwko P. […] Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 marca 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 28 lutego 2013 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 19 października 2012 r. Sąd Okręgowy w G., uwzględniając częściowo żądanie pozwu, zasądził od strony pozwanej – P. […] S.A. w W. na rzecz każdego z powodów kwoty po 85 000 zł. na podstawie art. 448 w zw. z art. 24 § 1 i art. 23 k.c. tytułem zadośćuczynienia za krzywdę jakiej doznali w wyniku śmierci syna w wypadku komunikacyjnym w dniu 21 października 2006 r. Na skutek apelacji pozwanego Sąd Apelacyjny w […] wyrokiem z dnia 28 lutego 2013 r. zmienił częściowo zaskarżony wyrok jedynie w zakresie kosztów procesu, a w pozostałej części oddalił apelację, podzielając stanowisko wynikające ze wskazanych orzeczeń Sądu Najwyższego, że także w sytuacji, gdy czyn niedozwolony, będący przyczyną śmierci poszkodowanego, miał miejsce przed dniem 3 sierpnia 2008 r., najbliższym członkom rodziny zmarłego przysługuje zadośćuczynienie pieniężne za krzywdę na podstawie art. 448 w zw. z art. 24 § 1 k.c. W skardze kasacyjnej strona pozwana jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazała na przesłanki przedsądu przewidziane w art. 3989 § 1, 2 i 4 k.p.c. Stwierdziła, że w sprawie występują istotne zagadnienia prawne. Pierwsze, dotyczące możliwości dochodzenia roszczenia o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych przez najbliższych członków rodziny w sytuacji, gdy wypadek komunikacyjny miał miejsce przed dniem 3 sierpnia 2008 r. Drugie sprowadzające się do pytania, czy w związku z wprowadzeniem art. 446 § 4 k.c. osoba pośrednio poszkodowana może domagać się dwóch zadośćuczynień tj. za doznaną krzywdę wskutek śmierci osoby najbliższej oraz za naruszenie dóbr osobistych i trzecie, sformułowane jako pytanie, „czy istnieje domniemanie co do istnienia i zakresu bólu oraz cierpień po zmarłej bliskiej osobie”. Oczywistą zasadność skargi kasacyjnej pozwana wywiodła z wysokości zasądzonego na rzecz powodów zadośćuczynienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
3 Analiza uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania prowadzi do oceny, że skarżąca nie wykazała istnienia w sprawie przesłanek przedsądu, na które się powołała. W odniesieniu do przesłanki przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. nie wskazała przepisu prawa, którego wykładnia budzi poważne wątpliwości, jak również nie określiła tych wątpliwości. W istocie nie uzasadniła w żaden sposób tej przesłanki przedsądu. Zagadnienia przedstawione przez pozwaną nie stanowią zagadnień prawnych, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Kwestia podjęta w pierwszym pytaniu nie jest nowa i została rozstrzygnięta przez Sąd Najwyższy między innymi w uchwale z dnia 3 lipca 2011 r., III CZP 32/11 (OSNC, 2012, 1, 10), w której wskazano że sąd może przyznać najbliższemu członkowi rodziny zmarłego zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę na podstawie art. 448 w związku z art. 24 § 1 k.c., także wtedy, gdy śmierć nastąpiła przed dniem 3 sierpnia 2008 r. wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia. Skarżąca nie przedstawiła żadnych nowych, poważnych argumentów, które pozwalałyby na podjęcie próby zmiany powyższego stanowiska przez powiększony skład Sądu Najwyższego. Co do pozostałych pytań pozwana nie wykazała ich poważnego, uniwersalnego charakteru, wymagającego zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy. Nie przedstawiła żadnych istotnych kontrowersji ani rozbieżnych ocen prawnych odnoszących się do opisanej w nich problematyki. Niezależnie od tego trzeba stwierdzić, że drugie pytanie nie ma związku z rozpoznawaną sprawą, w której przedstawiony w nim problem niewątpliwie nie występuje, a trzecie – ze względu zarówno na sposób sformułowania jak i poruszoną w nim kwestię - z pewnością nie jest zagadnieniem prawnym, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. (porównaj między innymi postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2002 r. II CZ 102/02, z dnia 28 marca 2007 r. II CSK 84/07, z dnia 11 stycznia 2008 r. I UK 285/07 i z dnia 8 lipca 2008 r. I CSK 111/09, niepubl.). Niewątpliwie nie zostało również wykazane, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Uzasadnienie
4 wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zawiera bowiem jakichkolwiek argumentów wskazujących, że Sąd drugiej instancji w sposób kwalifikowany, oczywisty naruszył określone przepisy prawa i w wyniku tego zasądził rażąco wygórowane zadośćuczynienie za śmierć syna powodów. Biorąc wszystko to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu. [aw] jw
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 156/14 2014-09-11Czy najbliższemu członkowi rodziny zmarłego przysługuje zadośćuczynienie pieniężne za krzywdę na podstawie art. 448 w zw. z art. 24 § 1 k.c. także wtedy, gdy śmierć nastąpiła przed 3 sierpnia 2008 r.?
- IV CSK 281/14 2014-11-07Czy najbliższemu członkowi rodziny zmarłego przysługuje na podstawie art. 448 w zw. z art. 24 § 1 k.c. zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, gdy śmierć nastąpiła wskutek deliktu, który miał miejsce przed dniem 3 sierpnia…
- IV CSK 516/13 2014-02-21Czy sąd może zasądzić zadośćuczynienie na rzecz najbliższych członków rodziny zmarłego za doznaną krzywdę, gdy śmierć nastąpiła przed nowelizacją Kodeksu cywilnego z dnia 3 sierpnia 2008 r., na podstawie art. 448 w zw. z…
- III CZP 32/11 2011-07-13Czy najbliższemu członkowi rodziny zmarłego przysługuje zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę na podstawie art. 448 w związku z art. 24 § 1 k.c., gdy śmierć poszkodowanego nastąpiła na skutek deliktu przed dniem…
- III CZP 76/10 2010-10-22Czy najbliższemu członkowi rodziny zmarłego przysługuje zadośćuczynienie pieniężne za krzywdę na podstawie art. 448 k.c. w związku z art. 24 § 1 k.c., gdy śmierć poszkodowanego nastąpiła na skutek deliktu, który miał mie…
Powołane przepisy
art. 448art. 24 § 1art. 23 KCart. 24 § 1 KCart. 3989 § 1art. 446 § 4 KCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy