IV CSK 593/18
WyrokIzba Cywilna2019-06-12
Skład orzekający: Marta Romańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna, której zasadność opiera się na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. z powodu jej oczywistej zasadności?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawiając przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania stwierdził, że zarzuty wnioskodawczyni koncentrowały się wokół ustaleń faktycznych i oceny dowodów, co zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. nie może stanowić podstawy skargi kasacyjnej. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej wymaga, aby uchybienia były widoczne na pierwszy rzut oka, bez potrzeby głębszej analizy, a zarzuty dotyczące faktów nie spełniają tego kryterium.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wniosła o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości. Sąd Okręgowy oddalił jej wniosek. Wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z powodu oczywistej zasadności oraz istnienia istotnego zagadnienia prawnego. Skarga kasacyjna koncentrowała się na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny charakteru posiadania nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika postępowania koszty postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 593/18 POSTANOWIENIE Dnia 12 czerwca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska w sprawie z wniosku M.K. przy uczestnictwie A.W-K. i J.K. o stwierdzenie zasiedzenia, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 czerwca 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 17 maja 2018 r., sygn. akt V Ca […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od wnioskodawczyni na rzecz J.K. kwotę 1.350 (tysiąc trzysta pięćdziesiąt) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
2 UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.), a obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do tych publicznoprawnych przesłanek (art. 3984 § 2 k.p.c.). Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o których jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c. Wnioskodawczyni wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z powołaniem się na jej oczywistą zasadność (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), wynikającą z niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w sposób jednoznaczny i zaniechania oceny charakteru posiadania przez nią nieruchomości, której dotyczyło postępowanie. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie. Sytuacja taka w szczególności istnieje wtedy, gdy bez wątpienia wystąpiły uchybienia, na które powołuje się skarżący, lub gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia albo też podniesione zarzuty oczywiście uzasadniają wniesiony środek zaskarżenia. Oczywiste jest to, co jest widoczne bez potrzeby głębszej analizy, czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań. Skarżący musi zatem wykazać, że orzeczenie zapadło z oczywistym, rażącym naruszeniem przepisów prawa lub podstawowych zasad obowiązujących w praworządnym państwie, widocznym na pierwszy rzut oka, bez konieczności przeprowadzenia bardziej szczegółowej analizy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 18 czerwca 2008 r., III CSK 110/08, nie publ.). Zaskarżone postanowienie niewątpliwie nie jest dotknięte tego rodzaju uchybieniami, a wnioskodawczyni mimo zamieszczenia w skardze odrębnej części nazwanej uzasadnieniem wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie
3 przytoczyła w niej argumentów, które świadczyć by mogły o oczywistej zasadności skargi. Zarzuty wnioskodawczyni koncentrują się wokół ustaleń faktycznych, gdy tymczasem zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 23 września 2005 r., III CSK 13/05, OSNC 2006, nr 4, poz. 76). Sąd Najwyższy przy rozpoznawaniu sprawy w postępowaniu kasacyjnym jest związany ustaleniami faktycznymi Sądów meriti przyjętymi za podstawę rozstrzygnięcia (art. 39813 § 2 k.p.c.). Wnioskodawczyni powołała się też na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), które sprowadziła do pytania, czy charakter i zakres posiadania małżonka niebędącego współwłaścicielem nieruchomości wraz z małżonkiem, któremu przysługuje udział w nieruchomości jest posiadaniem, które wywodzi się z charakteru i zakresu posiadania tego małżonka oraz czy takie posiadanie ma charakter posiadania jak współwłaściciel. Zgodnie z ustaloną linią orzeczniczą powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego jako przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga wskazania problemu o charakterze abstrakcyjnym, nierozstrzygniętego w dotychczasowym orzecznictwie i wymagającego pogłębionej wykładni. Skarżący powinien to zagadnienie sformułować oraz przedstawić argumentację jurydyczną uzasadniającą tezę o możliwości rozbieżnych ocen prawnych w związku ze stosowaniem przepisów, na tle których zagadnienie powstało, a zagadnienie powinno być ponadto „istotne” z uwagi na wagę przedstawionego przez skarżącego problemu interpretacyjnego dla systemu prawa. Wnioskodawczyni we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie wyjaśniła, w związku z którymi przepisami pozostaje sformułowane przez nią zagadnienie ani też nie zawarła w nim wywodu spełniającego przytoczone wyżej wymagania. Trzeba zresztą dostrzec, że posiadanie jest pewnym stanem faktycznym i o tym, iż ma miejsce, czy ma cechy samoistności lub zależności oraz jaki jest jego zakres, decydują okoliczności ustalone w konkretnym przypadku. Sąd Okręgowy w niniejszej sprawie – wbrew zarzutom wnioskodawczyni – ustalił i wyjaśnił, że do chwili zawarcia małżeństwa z A.K. nie była ona posiadaczką
4 nieruchomości, której dotyczy wniosek, a po zawarciu małżeństwa, zamieszkała w domu należącym do rodziców jej męża za zgodą jego ojca jako członek rodziny. Posiadanie oparte na takim tytule może być tylko zależne. Sąd Okręgowy przyjął, że także po śmierci W.K. wnioskodawczyni nie stała się samoistną posiadaczką nieruchomości, a to z uwagi na występowanie w roli samoistnych posiadaczy nieruchomości jej współwłaścicieli a spadkobierców po W.K., a mianowicie męża wnioskodawczyni i uczestniczki. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. oraz - co do kosztów postępowania - art. 108 § 1, art. 520 § 2 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c. oraz § 5 pkt 1 w zw. z § 2 pkt 6 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 265), orzeczono jak w postanowieniu. aj
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2364/24 2025-02-20Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie nieruchomości, oparta na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów, może zostać przyjęta do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności?
- V CSK 555/19 2020-06-01Czy skarga kasacyjna oparta na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów może zostać przyjęta do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistej zasadności?
- I CSK 143/17 2017-06-21Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie?
- I CSK 3451/24 2024-10-31Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy zarzuty dotyczą naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, a ich zasadność…
- I CSK 3476/23 2023-12-19Czy skarga kasacyjna wnioskodawczyni, oparta na zarzucie oczywistej zasadności, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c.?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 108 § 1art. 520 § 2 KPCart. 39821art. 391 § 1 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy