IV CSK 96/19
WyrokIzba Cywilna2019-09-05
Skład orzekający: Dariusz Dończyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna, w części dotyczącej rozstrzygnięcia oddalającego apelację pozwanego, podlega odrzuceniu z uwagi na brak pokrzywdzenia powódki, gdy interes publiczny nie wymaga merytorycznego rozpoznania środka?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna w części zaskarżającej korzystne dla powódki rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego oddalające w części apelację pozwanej, podlega odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. z uwagi na brak pokrzywdzenia powódki (gravanem) tym rozstrzygnięciem, który jest nieodzowną przesłanką dopuszczalności środka zaskarżenia, chyba że interes publiczny wymaga merytorycznego rozpoznania środka. Za rozpoznaniem skargi kasacyjnej w części obejmującej oddalenie apelacji pozwanego nie przemawiał także interes publiczny.Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego w części jej apelację. Skarga kasacyjna została wniesiona w oparciu o przesłankę oczywiście uzasadnionej skargi. Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną w części dotyczącej rozstrzygnięcia oddalającego apelację pozwanego, uznając brak pokrzywdzenia powódki tym rozstrzygnięciem i brak interesu publicznego w merytorycznym rozpoznaniu tej części. W pozostałej części skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną w części dotyczącej rozstrzygnięcia oddalającego apelację pozwanego, a w pozostałej części odmówił jej przyjęcia do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 96/19 POSTANOWIENIE Dnia 5 września 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk w sprawie z powództwa B. G. przeciwko (…) Zakładowi Ubezpieczeń Spółce Akcyjnej w W. o zadośćuczynienie i odszkodowanie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 września 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 26 września 2018 r., sygn. akt I ACa (…), 1) odrzuca skargę kasacyjną w części dotyczącej rozstrzygnięcia oddalającego w pozostałej części apelację pozwanego, 2) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w pozostałej części, 3) zasądza od powódki na rzecz pozwanego kwotę 2 717 (dwa tysiące siedemset siedemnaście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Sądem Najwyższym. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez skarżącego, że sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście
2 uzasadniona. Nakładając na skarżących obowiązek wskazania i uzasadnienia oznaczonej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ustawodawca zmierza w ten sposób do zagwarantowania, że skarga kasacyjna (nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń) będzie pełnić przypisanie jej funkcje publicznoprawne. Ograniczenie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do czterech, wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c., ma więc zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie jako kolejny środek odwoławczy do kontroli zaskarżonego orzeczenia. W skardze kasacyjnej wniesionej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 26 września 2018 r. powódka B. G., która zaskarżyła wyrok Sądu drugiej instancji w całości, wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej oparła na przesłance wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., zgodnie z którą Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli jest ona oczywiście uzasadniona. Skarga kasacyjna w części zaskarżającej korzystne dla powódki rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego oddalające w części apelację pozwanej, podlegała odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. z uwagi na brak pokrzywdzenia powódki (gravanem) tym rozstrzygnięciem, który jest nieodzowną przesłanką dopuszczalności środka zaskarżenia, chyba że interes publiczny wymaga merytorycznego rozpoznania środka (por. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego - zasada prawna z dnia 15 maja 2014 r., III CZP 88/13, OSNC 2014, nr 11, poz. 108). Za rozpoznaniem skargi kasacyjnej w części obejmującej oddalenie apelacji pozwanego nie przemawiał także interes publiczny. W szczególności nie stwierdzono, aby w sprawie zachodziła nieważność postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę - w granicach zaskarżenia - z urzędu (art. 39813 § 1 k.p.c.). Według jednolicie przyjmowanej w orzecznictwie Sądu Najwyższego wykładni przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. uzasadniającej przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, zachodzi ona wówczas, gdy zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej wynika prima facie, bez głębszej analizy prawnej. Dotyczy to więc
3 jedynie uchybień przepisom prawa materialnego albo procesowego, zarzucanym sądowi drugiej instancji w skardze kasacyjnej, o charakterze elementarnym polegających w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na wykładni przepisu oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią przyjmowaną w orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już nie obowiązywał względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego przepisu w ustalonym stanie faktycznym. Szczegółowa analiza wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie pozwala na uznanie, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. należy zwrócić uwagę na to, że zarzut naruszenia tych przepisów tylko wyjątkowo może prowadzić do uwzględnienia skargi kasacyjnej, a mianowicie tylko wtedy, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest do tego stopnia wadliwe, że nie pozwala na dokonanie kontroli kasacyjnej, a więc zasadności bądź bezzasadności innych zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. W żadnym wypadku zarzut naruszenia wyżej powołanych przepisów nie może stanowić uzasadnienia do polemiki z ocenę dowodów i dokonanych na tej podstawie ustaleń faktycznych sądu meriti, czego nie obejmuje kontrola kasacyjna (art. 3983 § 3 k.p.c.). Wbrew stanowisku skarżącej, z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika jednoznacznie nie tylko podstawa faktyczna rozstrzygnięcia, ale także na jakich dowodach Sąd drugiej instancji oparł swoje rozstrzygnięcie, który wskazał, że podziela ustalenia faktyczne oraz ocenę dowodów Sądu pierwszej instancji oraz odniósł się do zarzutów kwestionujące te oceny zawarte w apelacji powódki. Zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia art. 382 k.p.c. wprost zmierzają do niedopuszczalnego ze względu na normę wyrażoną w art. 3983 § 3 k.p.c. kwestionowania oceny dowodów przeprowadzonych w sprawie przez Sąd drugiej instancji. Ponadto uzasadnienie naruszenia tego zarzutu w części odnosi się do kwestii, które nie są przedmiotem regulacji tego przepisu (lakoniczne odniesienie się do zarzutów zawartych w apelacji, zaniechanie poczynienia ustaleń faktycznych, nierozpoznania wszystkich materialnych aspektów sprawy). Skarżąca zarzucając pominięcie części dowodów przez Sąd Apelacyjny, w ogóle nie wskazuje, które z konkretnie przeprowadzonych lub wskazanych w sprawie dowodów nie zostały przez ten Sąd uwzględnione poprzestając na ogólnej polemice, że nie uwzględniono okoliczności wynikających z
4 dokumentacji medycznej znajdującej się w aktach sprawy. Konstrukcja zarzutu naruszenia art. 232 § 1 k.p.c. w zw. z art. 382 k.p.c. co doprowadziło do naruszenia art. 444 § 1 k.c. jest niezrozumiała i bliżej nie została uzasadniona ani w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, ani w uzasadnieniu zarzutów skargi. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w pozostałej części (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 99, 391 § 1 i 39821 k.p.c. jw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 4126/23 2024-09-27Czy skarga kasacyjna skierowana przeciwko części orzeczenia, która jest korzystna dla skarżącego, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna z powodu braku pokrzywdzenia (gravamen)?
- II CSK 156/20 2020-09-10Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w kontekście istnienia istotnego zagadnienia prawnego, oczywistej zasadności lub rozbieżności w orzecznictwie, gdy…
- I CSK 6450/22 2024-03-07Czy skarga kasacyjna skierowana przeciwko orzeczeniu korzystnemu dla skarżącego, a także przeciwko postanowieniu o sprostowaniu wyroku, jest dopuszczalna, a jeśli nie, to czy wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania opa…
- V CSK 417/15 2016-01-22Czy skarga kasacyjna może być odrzucona lub nieprzyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykaże pokrzywdzenia orzeczeniem lub nie przedstawi istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów, nieważności post…
- IV CSK 715/19 2020-01-23Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c.?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3986 § 3 KPCart. 39813 § 1 KPCart. 328 § 2 KPCart. 391 § 1 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 382 KPCart. 232 § 1 KPCart. 444 § 1 KCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy