IV CZ 16/11

PostanowienieIzba Cywilna2011-05-20

Skład orzekający: Antoni Górski, Krzysztof Pietrzykowski, Marta Romańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji w przedmiocie kosztów postępowania odwoławczego przysługuje do Sądu Najwyższego?
Ratio decidendi
Na postanowienie sądu drugiej instancji orzekające w przedmiocie kosztów postępowania odwoławczego przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego, jeśli koszty te nie były przedmiotem orzekania przez sąd pierwszej instancji. Dopuszczalność takiego zażalenia wynika wprost z art. 394[1] § 1 pkt 2 k.p.c. Ponadto, oczywista sprzeczność między sentencją orzeczenia a jego uzasadnieniem, w szczególności gdy wskazana podstawa prawna (art. 98 k.p.c.) stoi w sprzeczności z treścią rozstrzygnięcia, stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy, oddalając apelację powoda, odstąpił od obciążenia go kosztami postępowania odwoławczego, powołując się na art. 98 k.p.c. Pozwany złożył zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących kosztów i domagając się zasądzenia na swoją rzecz zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, stwierdzając dopuszczalność jego wniesienia oraz oczywistą sprzeczność między sentencją a uzasadnieniem postanowienia sądu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie drugim wyroku Sądu Okręgowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CZ 16/11 POSTANOWIENIE Dnia 20 maja 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Antoni Górski (przewodniczący) SSN Krzysztof Pietrzykowski (sprawozdawca) SSN Marta Romańska w sprawie z powództwa S. R. przeciwko G. Towarzystwu Ubezpieczeń SA w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 maja 2011 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie drugim wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 7 września 2010 r., uchyla zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie 2 Sąd Okręgowy w G. postanowieniem zawartym w punkcie 2 wyroku z dnia 7 września 2010 r. odstąpił od obciążenia powoda, którego apelacja została odrzucona tym wyrokiem, kosztami postępowania za instancję odwoławczą, wskazując jako podstawę tego rozstrzygnięcia art. 98 k.p.c. Pozwany wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie art. 98 k.p.c. oraz § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) i domagając się zmiany zaskarżonego postanowienia przez zasądzenie na swoją rzecz kwoty 1 200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego za instancję odwoławczą oraz rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania zażaleniowego, zaś ewentualnie – o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu z pozostawieniem mu rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego. Wskazał, że zaskarżone postanowienie zawiera oczywistą omyłkę. Sąd Okręgowy, oddalając apelację i rozstrzygając o kosztach postępowania odwoławczego na podstawie art. 98 k.p.c., powinien bowiem zasądzić koszty na rzecz pozwanego. W odpowiedzi na zażalenie powód wniósł o jego odrzucenie, ewentualnie oddalenie i w każdym wypadku o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wbrew stanowisku powoda, na postanowienie Sądu Okręgowego, orzekającego jako Sąd drugiej instancji w przedmiocie kosztów postępowania odwoławczego, przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego. Koszty, których dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie, nie były bowiem przedmiotem orzekania przez Sąd pierwszej instancji. Dopuszczalność zażalenia w tym zakresie wynika wprost z art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c. (por. też postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 23 czerwca 2010 r., II CZ 45/10, OSNC 2010, nr 12, poz. 171 oraz z dnia 3 grudnia 2010 r., I CZ 115/10, Biul. SN 2011, nr 2, poz. 9). 3 Skarżący trafnie wskazuje, że treść rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów postępowania odwoławczego stoi w oczywistej sprzeczności z jego podstawą prawną wskazaną w uzasadnieniu orzeczenia (art. 98 k.p.c.). Odstąpienie od obciążenia powoda kosztami postępowania odwoławczego wynikać może wprawdzie z zasad słuszności, Sąd Okręgowy nie wskazał jednak w tym zakresie ani stosownej podstawy prawnej (art. 102 k.p.c.), ani okoliczności faktycznych pozwalających na zastosowanie tego przepisu. Z uwagi na oczywistą niezgodność między sentencją orzeczenia i jego uzasadnieniem, zaskarżone postanowienie podlega zatem uchyleniu. Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji (art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 39815 § 1 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 98 KPCart. 3941 § 1 pkt 2 KPCart. 102 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39815 § 1 KPC§ 13 ust. 1§ 1 pkt 2§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy