IV CZ 24/13
PostanowienieIzba Cywilna2013-04-12
Skład orzekający: Kazimierz Zawada, Zbigniew Kwaśniewski, Marta Romańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy współuczestnikom materialnym, reprezentowanym przez tego samego pełnomocnika procesowego, należy się zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości odpowiadającej wynagrodzeniu jednego pełnomocnika, nawet jeśli pozwany zaskarżył rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego w stosunku do małoletnich powodów jedynie w części zasądzającej od nich kwoty przewyższające określoną sumę?Ratio decidendi
Współuczestnikom materialnym, reprezentowanym przez tego samego pełnomocnika procesowego, należy się zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości odpowiadającej wynagrodzeniu jednego pełnomocnika. Jednakże, jeśli zakres zaskarżenia wyznacza wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu zażaleniowym, obniżenie kosztów zasądzonych w zaskarżonym rozstrzygnięciu nie może nastąpić poniżej kwoty wynikającej z tego zakresu zaskarżenia, nawet jeśli przepisy dotyczące opłat za czynności radców prawnych przewidują niższe stawki.Stan faktyczny
Małoletni powodowie dochodzili zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci ojca. Sąd Rejonowy zasądził określone kwoty, a Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego, zasądzając jednocześnie koszty zastępstwa procesowego za postępowanie apelacyjne. Pozwany zaskarżył postanowienie o kosztach w części dotyczącej kwot przewyższających 600 zł dla każdego z małoletnich powodów. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił postanowienie Sądu Okręgowego w części dotyczącej kosztów zastępstwa procesowego za drugą instancję, zasądzając od pozwanego na rzecz każdego z małoletnich powodów kwoty po 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Nie obciążył powodów kosztami postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CZ 24/13 POSTANOWIENIE Dnia 12 kwietnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Zawada (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Zbigniew Kwaśniewski SSN Marta Romańska w sprawie z powództwa H. W. i in. , przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeń Wzajemnych "TUW" w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 kwietnia 2013 r., trzech zażaleń strony pozwanej na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie drugim wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 28 marca 2012 r., 1) zmienia punkt 2 (drugi) wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 28 marca 2012 r., w części dotyczącej małoletnich powodów C. W., M. W. i A. W., reprezentowanych przez przedstawiciela ustawowego H. W., w ten sposób, że zasądza od Towarzystwa Ubezpieczeń Wzajemnych "TUW" w W. na rzecz każdego z tych powodów kwoty po 600 (sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego za drugą instancję, 2) nie obciąża powodów kosztami postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie Sąd Rejonowy w S. wyrokiem z dnia 16 grudnia 2011 r. zasądził od pozwanego na rzecz małoletnich powodów, C. W. M. W. i A. W., po 15 000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę doznana wskutek śmierci ojca.
2 Pozwany zaskarżył ten wyrok w stosunku do wymienionych małoletnich powodów w części zasądzającej na ich rzecz kwoty przewyższające 5 000 zł. Sąd Okręgowy oddalając apelacje pozwanego wyrokiem z dnia 28 marca 2012 r. zasądził w punkcie 2 tego wyroku od pozwanego na rzecz każdego z wskazanych małoletnich powodów po 1 200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. Postanowienie zawarte w punkcie 2 wyroku Sądu Okręgowego z dnia 28 marca 2012 r. pozwany zaskarżył zażaleniem w części zasądzającej na rzecz małoletnich powodów […] kwoty przewyższające 600 zł. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Małoletni powodowie, żądając od pozwanego zapłaty zadośćuczynienia pieniężnego za krzywdę niemajątkową doznaną wskutek śmierci ojca, dochodzili swych praw opartych na tej samej podstawie faktycznej i prawnej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 lipca 2012 r., II CSK 677/11), byli więc współuczestnikami materialnymi (art. 72 §1 pkt 1 k.p.c.). Współuczestnikom materialnym, reprezentowanym przez tego samego pełnomocnika procesowego, będącego adwokatem lub radcą prawnym, należy się zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości odpowiadającej wynagrodzeniu jednego tylko pełnomocnika (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2007 r., III CZP 130/06). Wartość przedmiotu zaskarżenia apelacyjnego pozwanego w stosunku do małoletnich powodów wynosiła 30 000 zł. Od tej wartości powodom tym jako współuczestnikom materialnym, reprezentowanym w postępowaniu apelacyjnym przez tego samego radcę prawnego, który działał w ich imieniu także przed sądem pierwszej instancji, należał się, zgodnie z art. 98 k.p.c. w związku z art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 6 pkt 5 i § 12 ust. 1 pkt. 1 rozrządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U.163.1349 ze zm.), zwrot kosztów w wysokości 1200 zł dla nich wszystkich, czyli po 400 zł dla każdego z nich. Jednakże jak wiadomo pozwany zaskarżył rozstrzygnięcie o kosztach postępowania
3 apelacyjnego w stosunku do małoletnich powodów jedynie w części zasądzającej od nich kwoty przewyższające 600 zł. Należy przyjąć, że ten zakres zaskarżenia wyznacza wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu zażaleniowym i jest dla Sądu Najwyższego wiążący. W związku z tym obniżenie kosztów zasądzonych w zaskarżonym rozstrzygnięciu nie mogło nastąpić w odniesieniu do każdego z małoletnich powodów do kwoty 400 zł, zgodnie z treścią § 6 pkt 5 i § 12 ust. 1 pkt. 1 rozrządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, lecz jedynie, zgodnie z zakresem zaskarżenia, do kwoty 600 zł. W ocenie Sądu Najwyższego, mimo przegranej małoletnich powodów w postępowaniu zażaleniowym, okoliczności sprawy uzasadniały odstąpienie, zgodnie z możliwością dopuszczoną w art. 102 k.p.c., od obciążenia ich kosztami tego postępowania. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39816 k.p.c. zmienił zaskarżone postanowienie zawarte w punkcie 2 wyroku Sądu Okręgowego z dnia 28 marca 2012 r. w sposób określony w sentencji, a o kosztach postępowania zażaleniowego rozstrzygnął stosownie do art. 102 w związku z art. 391 § 1, art. 397 § 2, art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c. es
Powiązane orzeczenia
- II CZ 196/11 2012-07-20Czy w przypadku współuczestnictwa materialnego po stronie pozwanej, reprezentowanej przez tego samego pełnomocnika procesowego, sąd powinien zasądzić zwrot kosztów postępowania w wysokości odpowiadającej wynagrodzeniu je…
- II CZ 133/12 2012-11-29Czy w przypadku współuczestnictwa materialnego po stronie powodów, reprezentowanych przez tego samego radcę prawnego, sąd przyznaje zwrot kosztów postępowania apelacyjnego w wysokości odpowiadającej wynagrodzeniu jednego…
- III CZ 35/12 2012-06-06Czy w przypadku współuczestnictwa materialnego po stronie powodowej, reprezentowanej przez jednego pełnomocnika, zwrot kosztów postępowania odwoławczego powinien być przyznany w wysokości wynagrodzenia jednego pełnomocni…
- II CZ 120/12 2012-11-22Czy w przypadku współuczestnictwa procesowego po stronie wygrywającej, reprezentowanej przez tego samego pełnomocnika, sąd powinien zasądzić zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości odpowiadającej wynagrodzeniu j…
- V CZ 83/11 2011-11-16Czy w przypadku współuczestnictwa materialnego po stronie wygrywającej proces, reprezentowanej przez jednego profesjonalnego pełnomocnika, sąd powinien zasądzić zwrot kosztów postępowania w wysokości odpowiadającej wynag…
Powołane przepisy
art. 72 §1 pkt 1 KPCart. 98 KPCart. 108 § 1 KPCart. 102 KPCart. 39816 KPCart. 102art. 391 § 1art. 397 § 2art. 39821art. 3941 § 3 KPC§1 pkt 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy