IV CZ 27/19
PostanowienieIzba Cywilna2019-05-08
Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz, Józef Frąckowiak, Władysław Pawlak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji w sprawie o podział majątku wspólnego, mimo wezwania sądu, stanowi brak formalny uniemożliwiający nadanie apelacji prawidłowego biegu, skutkujący jej odrzuceniem?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że brak wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji w sprawie o podział majątku wspólnego, mimo wezwania sądu, nie stanowi braku formalnego uniemożliwiającego nadanie apelacji prawidłowego biegu, jeśli nie wpływa na określenie właściwości rzeczowej sądu ani wysokości opłat sądowych. W takim przypadku odrzucenie apelacji jest nieuzasadnione.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił apelację uczestnika postępowania od postanowienia o podziale majątku wspólnego z powodu niewykonania zarządzenia sądu o wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia. Uczestnik postępowania zaskarżył to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i twierdząc, że oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia nie było konieczne, gdyż zaskarżył postanowienie w całości.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego, pozostawiając orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego sądowi, który wyda orzeczenie kończące postępowanie w sprawie.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CZ 27/19 POSTANOWIENIE Dnia 8 maja 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Frąckowiak SSN Władysław Pawlak w sprawie z wniosku E. B. przy uczestnictwie P. O. o podział majątku wspólnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 maja 2019 r., zażalenia uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w O. z dnia 21 stycznia 2019 r., sygn. akt IX Ca (…), uchyla zaskarżone postanowienie, pozostawiając orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego Sądowi, który wyda orzeczenie kończące postępowanie w sprawie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2019 r. Sąd Okręgowy w O. odrzucił apelację uczestnika postępowania P. O. od postanowienia Sądu Rejonowego w S., wydanego w sprawie o podział majątku wspólnego. Przyczyną odrzucenia apelacji było niewykonanie zarządzenia, zobowiązującego do wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w terminie tygodnia pod rygorem takiej decyzji procesowej.
2 Postanowienie to zaskarżył zażaleniem uczestnik, zarzucając naruszenie art. 373 w związku z art. 130 k.p.c. Skarżący podniósł, że oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia nie było konieczne wobec określenia, że zaskarżył postanowienie w całości. W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sprawa o podział majątku wspólnego jest sprawą o prawa majątkowe, a w takiej sprawie należy oznaczyć wartość przedmiotu zaskarżenia zarówno we wniosku o podział majątku, jak i we wnoszonych środkach zaskarżenia. Brak wskazania tej wartości stanowi brak formalny, podlegający uzupełnieniu. Sankcja odrzucenia apelacji, w której pomimo stosownego wezwania nie oznaczono przedmiotu zaskarżenia, dotyczy jednak jedynie takiego braku formalnego, który uniemożliwia nadanie apelacji prawidłowego biegu. Takim brakiem nie jest niewskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie, skoro nie ma to wpływu na określenie właściwości rzeczowej sądu, ani wysokości opłat sądowych. Zależy od niej jedynie dopuszczalność zaskarżenia skargą kasacyjną. Niezależnie od tego, wskazany został zakres zaskarżenia „w całości”, co należy odnieść do wartości wskazanej we wniosku o wszczęcie postępowania. Takie oznaczenie nie jest natomiast dopuszczalne w skardze kasacyjnej, bowiem w tym nadzwyczajnym środku zaskarżenia wartość przedmiotu zaskarżenia odnosi się do wartości interesu majątkowego skarżącego, który najczęściej nie jest tożsamy z wartością przedmiotu sporu. Skoro zatem od wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia nie zależy dopuszczalność apelacji, nieusunięcie tego braku formalnego nie może prowadzić do jej odrzucenia. Kwestia ta została wyjaśniona w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. m.in.: postanowienia z dnia 19 lutego 2014 r., V CZ 10/14, z dnia 25 października 2012 r., I CZ 153/12, z dnia 28 czerwca 2011 r., II UZ 17/11, z dnia 5 marca 2009 r., III CZ 10/09, z dnia 5 września 2008 r., I CZ 65/08, wszystkie niepubl., uchwałę SN z dnia 27 marca 2008 r., sygn. akt III CZP 7/08, OSNC 2009, Nr 4, poz. 55, Biuletyn SN 2008, nr 3, s. 7).
3 Wobec powyższego, na podstawie art. 39815 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji, pozostawiając rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. aj
Powiązane orzeczenia
- V CZ 71/14 2014-11-13Czy brak oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji od wyroku w sprawie o ustanowienie rozdzielności majątkowej małżeńskiej, pomimo wezwania sądu, stanowi brak formalny, którego nieusunięcie skutkuje odrzuceni…
- III CZ 16/19 2019-08-27Czy brak wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji w sprawie o zasiedzenie nieruchomości, gdy wartość przedmiotu sporu została określona w skardze o wznowienie postępowania, stanowi przeszkodę w nadaniu biegu…
- II CZ 3/06 2006-02-08Czy sąd apelacyjny prawidłowo odrzucił apelację pozwanego z powodu niepodania wartości przedmiotu zaskarżenia, mimo że pozwany uiścił wpis od apelacji zgodnie z wezwaniem sądu okręgowego i wskazał kwoty zasądzone wyrokie…
- V CZ 114/12 2013-04-17Czy odrzucenie apelacji z powodu niewskazania wartości przedmiotu zaskarżenia jest dopuszczalne, gdy wezwanie do uzupełnienia braków formalnych nie było precyzyjne i uwzględniało specyfikę sprawy o zniesienie współwłasno…
- V CZ 37/19 2019-06-07Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji o odrzuceniu apelacji w sprawie o podział majątku wspólnego, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekracza 150.000 zł, jest dopuszczalne do Sądu Najwyższego?
Powołane przepisy
art. 373art. 130 KPCart. 39815 § 1 KPCart. 3941 § 3 KPC§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy