RAD 22/68

WyrokIzba Cywilna1969-03-02

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokat popełniający czyn karalny w stanie nietrzeźwości, za który został prawomocnie skazany, powinien ponieść surowszą karę dyscyplinarną niż pierwotnie orzeczona grzywna, a jeśli tak, to jaka kara jest współmierna do wagi przewinienia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że prawomocne skazanie adwokata za czyn karalny popełniony w stanie nietrzeźwości, a także jego odmowa poddania się badaniu na zawartość alkoholu we krwi, mają wpływ na wymiar kary dyscyplinarnej. Kara grzywny orzeczona przez Wojewódzką Komisję Dyscyplinarną została uznana za niewspółmiernie łagodną. Sąd Najwyższy, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności, w tym wcześniejsze ukarania dyscyplinarne i karne, wymierzył karę zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres czterech miesięcy jako karę współmierną do wagi przewinienia.
Stan faktyczny
Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna uznała adwokata AB za winnego przewinienia polegającego na prowadzeniu samochodu w stanie nietrzeźwości (2,7‰ alkoholu we krwi). Za czyn ten adwokat został prawomocnie skazany przez Sąd Powiatowy na karę grzywny i pozbawienie prawa prowadzenia pojazdów. Komisja wymierzyła adwokatowi karę pieniężną w kwocie 1.000 zł. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, domagając się surowszej kary.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone orzeczenie w części dotyczącej kary, wymierzając obwinionemu zawieszenie w czynnościach zawodowych na okres czterech miesięcy, oraz obciążył go kosztami postępowania dyscyplinarnego.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 1969 r. sprawy dyscyplinarnej obwinionego adwokata AB na skutek rewizji nadzwyczajnej założonej przez Ministra Sprawiedliwości od orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej w Z. z dnia 13 stycznia 1968 r., zmienił zaskarżone orzeczenie w części dotyczącej kary przez wymierzenie obwinionemu zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres czterech miesięcy, obciążając go zarazem kosztami postępowania dyscyplinarnego w kwocie 2.400 złotych.Uzasadnienie faktyczneOrzeczeniem z dnia 13 stycznia 1968 r. Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna do sprawy adwokatów w Z. uznała adwokata AB za winnego przewinienia z art. 94 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1963 r. o ustroju adwokatury (Dz. U. z 1963 r. Nr 57, poz. 309), popełnionego w ten sposób, że w dniu 19 sierpnia 1966 r. w X., będąc pod wpływem alkoholu, wprowadził w ruch samochód osobowy, dokonując nim manewrów, i za to wymierzyła mu dyscyplinarną karę pieniężną w kwocie 1.000 zł.W rewizji nadzwyczajnej Minister Sprawiedliwości wnosił o zmianę zaskarżonego orzeczenia w części dotyczącej kary przez wymierzenie obwinionemu kary pozbawienia wykonywania zawodu na okres jednego roku.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Wniosek o wymierzenie obwinionemu surowszej kary oparty jest na twierdzeniu, że strona podmiotowa rozpatrywanego przewinienia ujęta została w zaskarżonym orzeczeniu powierzchownie i jednostronnie.Zarzutowi temu nie można odmówić słuszności.Przypisane obwinionemu przez Wojewódzką Komisję Dyscyplinarną przewinienie nie odbiega w swej treści od czynu zarzucanego obwinionemu w postępowaniu karnym, za który został on prawomocnie skazany wyrokiem z dnia 30 stycznia 1967 r. Sądu Powiatowego w X. na karę grzywny w kwocie 2.500 zł i pozbawienie prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres jednego roku. Z faktu należenia do adwokatury, która współdziałała z sądami i innymi organami państwowymi w ochronie porządku prawnego Polski Ludowej, wypływa dla adwokata szczególny obowiązek przestrzegania przepisów prawnych w taki sposób, by jego zachowanie się także w życiu prywatnym było nienaganne, a w żadnym wypadku nie dawało podstawy do wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego.Jeżeli adwokat dopuszcza się czynu, za który ponosi odpowiedzialność karną, i za ten czyn zostanie następnie prawomocnym wyrokiem sądu karnego ukarany, to okoliczność ta nie może pozostać bez wpływu na wymiar kary za ten czyn w postępowaniu dyscyplinarnym, gdyż waga przewinienia i jego szkodliwość społeczna w tych okolicznościach nie mogą być kwestionowane.Dla wymiaru kary, na co słusznie powołuje się skarżący, nieobojętne jest także zachowanie się obwinionego jako adwokata po popełnieniu przestępstwa, a polegające na odmowie poddania się badaniu na zawartość alkoholu we krwi. Wprawdzie Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna, oceniając niegodzenie się obwinionego na pobranie krwi, wyraziła pogląd, że obowiązujące wówczas przepisy nie dawały podstawy do używania przemocy fizycznej przy tego rodzaju zabiegu, jednakże odmowa pobrania krwi ze strony adwokata po popełnieniu przestępnego czynu w stanie nietrzeźwości, za który ponosi odpowiedzialność karną i dyscyplinarną, zasługuje na ujemną ocenę i ma wpływ na wymiar kary dyscyplinarnej.Zasadnie także wywodzi rewizja nadzwyczajna, że wymierzona kara grzywny 1.000 zł jest niewspółmiernie łagodna w stosunku do wagi przypisanego obwinionemu czynu i stopnia jego społecznej szkodliwości. Przeciwko uznaniu kary grzywny za wystarczającą przemawia wysoki stopień nietrzeźwości w chwili popełnienia czynu (stężenie alkoholu we krwi wynosiło 2,7‰) oraz fakt, że obwiniony był już karany dyscyplinarnie karą upomnienia za uchybienie zawodowe.Przytoczone w rewizji nadzwyczajnej dalsze okoliczności, a mianowicie dwukrotne ukaranie obwinionego w latach 1958 i 1959 r. w czasie pełnienia przez niego obowiązków sędziego za gorszące zajścia w stanie nietrzeźwym, przedstawiają w ujemnym świetle sylwetkę obwinionego, jednakże przewinienia te - podobnie jak i przewinienie w rozpatrywanej sprawie - nie pozostają w bezpośrednim związku z wykonywanymi czynnościami zawodowymi obwinionego i dlatego Sąd Najwyższy uznał, iż żądana w rewizji nadzwyczajnej kara pozbawienia prawa wykonywania zawodu byłaby zbyt surowa. W tych warunkach, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności towarzyszących popełnieniu rozpatrywanego przewinienia, Sąd Najwyższy wymierzył obwinionemu karę dyscyplinarną zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres czterech miesięcy, która to kara, zdaniem Sądu Najwyższego, jest współmierna do wagi i stopnia popełnionego przewinienia.Obciążenie obwinionego kosztami postępowania za dwie instancje w zryczałtowanej kwocie 2.400 zł, oparte na przepisie § 54 ust. 2 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 1964 r. w sprawie postępowania dyscyplinarnego przeciwko adwokatom i aplikantom adwokackim (Dz. U. z 1965 r. Nr 2, poz. 7), uzasadnione jest zmianą orzeczenia przez wymierzenie obwinionemu nowej kary określonej w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 94 ust. 1art. 93 ust. 1§ 54 ust. 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.