V CNP 2/14
Izba Cywilna2014-07-15
Skład orzekający: Maria Szulc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku może zostać odrzucona jako oczywiście bezzasadna, jeśli naruszenie prawa nie ma charakteru kwalifikowanego i oczywistego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, uznając ją za oczywiście bezzasadną. Stwierdził, że bezprawność orzeczenia sądowego, będąca podstawą skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, musi mieć charakter kwalifikowany i polegać na oczywistej obrazie prawa, a nie na jednej z możliwych interpretacji prawa. Skarga nie spełniała tych wymogów, ponieważ podniesione zarzuty dotyczyły błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania przepisów, które nie nosiły cech oczywistego naruszenia.Stan faktyczny
Spółdzielnia wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego, który zasądził od niej na rzecz powódki kwotę ponad 17 tys. zł. Skarżąca zarzuciła sądowi niewłaściwe zastosowanie przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących nieważności umowy, nienależnego świadczenia i przedawnienia roszczeń. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie art. 4249 § 1 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CNP 2/14 POSTANOWIENIE Dnia 15 lipca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie ze skargi […] Spółdzielni […] w W. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia15 lipca 2011 r., sygn. akt II Ca […] w sprawie z powództwa E. D. przeciwko […] Spółdzielni […] w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 lipca 2014 r., odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Powódka na podstawie art. 4241 § 1 k.p.c. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 15 lipca 2011 r., którym został zmieniony wyrok Sądu Rejonowego w W. w punkcie I i II w ten sposób, że zasądzono od pozwanej na rzecz powódki kwotę 17.219,15 zł. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Pojęcie orzeczenia niezgodnego z prawem (art. 4241 § 1 k.p.c.) było przedmiotem wykładni w licznych orzeczeniach Sądu Najwyższego i ukształtował się pogląd, że jest to orzeczenie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętym standardami rozstrzygnięć albo orzeczenie wydane w wyniku rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, a naruszenie to jest oczywiste i nie wymaga głębszej analizy prawniczej. Bezprawność orzeczenia sądowego ma zatem charakter bezprawności kwalifikowanej, a jego niezgodność z prawem musi polegać na oczywistej obrazie prawa, do której nie można zaliczyć jednej z możliwych interpretacji prawa, choćby a posteriori okazała się nieprawidłowa (wyroki z dnia 4 grudnia 2008 r., sygn. I CNP 72/08, niepubl., z dnia 17 maja 2012 r., I CNP 55/11, niepubl., z dnia 14 czerwca 2012 r., I CNP 7/12, niepubl. i orzeczenia w nich powołane). Wskazanie powyższych zasad konieczne jest z uwagi na treść art. 4249 k.p.c. stanowiącego, że odmowa przyjęcia skargi o stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia z prawem może nastąpić w wypadku oczywistej bezzasadności skargi. Przesłankami oceny w tym przedmiocie jest merytoryczna trafność i waga podstaw powołanych w skardze. Badanie zasadności skargi następuje poprzez jej wstępną selekcję ograniczoną do oceny czy w świetle powyższych zasad objęte skargą orzeczenie, bez potrzeby przeprowadzania szerokiej analizy jurydycznej i dokonywania pogłębionej oceny jego trafności, nie budzi zastrzeżeń w zakresie zastosowania prawa i jego wykładni. Jeżeli skarga prima facie z uwagi na rodzaj, wagę
3 i przedmiot powołanych w niej podstaw nie mogłaby być pozytywnie rozpoznana, zachodzą podstawy do odmowy przyjęcia jej do rozpoznania. Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Kwestionowanemu przez pozwaną wyrokowi Sądu Okręgowego tak pojętego rozumienia bezprawności nie można przypisać, w przeważającej bowiem części podniesione zarzuty nie są zasadne. Istota skargi sprowadza się do zarzutu niewłaściwego zastosowania art. 58 i 3531 k.c., art. 410 § 2 w zw. z art. 405 k.c. oraz art. 509 i 510 k.c. w zw. z art. 64 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 410 § 2, 117 § 2, 118, 120 § 1 k.c. wskutek przyjęcia, że: - umowa inwestycyjna jest nieważna w części przewidującej niezwrotność wkładu inwestycyjnego, - powódka ma wierzytelność z tytułu nienależnego świadczenia, którą nabyła umową przelewu, - roszczenie oparte na kondykcji sine causa staje się wymagalne z chwilą zakończenia stosunku najmu lokalu a nie z chwilą nieważności czynności prawnej. Odnosząc się do kwestii przedawnienia roszczenia wskazać jednak należy, że skarżący myli skutki prawne nieważności całej czynności prawnej i nieważności jedynie niektórych jej postanowień. Przyjęcie przez Sąd drugiej instancji, że nieważne są jedynie postanowienia umowy inwestycyjnej dotyczące bezzwrotności wkładu inwestycyjnego, nie niesie skutku ex tunc dla całej umowy a tylko dla tych postanowień. Oznacza to, że pozostają w mocy wszystkie inne postanowienia, w tym co do obowiązku uiszczenia wkładu, stąd błędne jest stanowisko, że wymagalność roszczenia powódki nastąpiła w dacie częściowej nieważności czynności prawnej. Skarga nie zawiera zarzutu naruszenia art. 65 k.c. poprzez błędną wykładnię umowy nabycia wierzytelności i już z tej przyczyny ustalenie jej zakresu nie może podlegać kontroli kasacyjnej. Ponadto powódka nabyła wierzytelności wynikające z umowy inwestycyjnej związane z uiszczeniem wkładu, a więc w tym zakresie weszła w uprawnienia pierwotnego inwestora. Nie mogą stanowić skutecznego zarzutu niedostatki uzasadnienia zaskarżonego wyroku, o ile nie noszą cechy rażącej wadliwości, a motywy są na tyle klarowne, że możliwe jest dokonanie kontroli kasacyjnej. Podzielając wprawdzie należy pogląd skarżącego, że motywy te w zakresie wskazania na przyczyny nieważności są zbyt zwięzłe i ogólne, ale całość wywodu nie pozwala, by przypisać Sądowi
4 Okręgowemu kwalifikowane naruszenie wskazanych przepisów prawa i rażąco błędnego ich zastosowania. Stąd już prima facie zakwalifikować należało skargę jako oczywiście bezzasadną i orzec jak w sentencji na podstawie art. 4249 § 1 k.p.c. jak w sentencji. aw
Powiązane orzeczenia
- IV CNP 39/13 2013-12-17Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądowego może być odrzucona jako oczywiście bezzasadna, jeśli podniesione zarzuty dotyczą jedynie możliwej do różnej wykładni prawa, a nie oczywiste…
- V CNP 29/15 2015-11-17Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest oczywiście bezzasadna, gdy z jej treści, bez głębszej analizy, wynika, że nie może być uwzględniona?
- V CNP 88/12 2013-09-25Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest oczywiście bezzasadna, gdy nie zawiera argumentów przekonujących o sprzeczności zaskarżonego orzeczenia z zasadniczymi przepisami lub ogólnie p…
- II CNP 57/13 2014-01-09Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądowego podlega odrzuceniu, gdy nie zawiera argumentów wskazujących na oczywistą sprzeczność orzeczenia z prawem lub rażąco błędną jego wykładnię l…
- I CNP 14/17 2017-09-29Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu jest oczywiście bezzasadna, gdy zaskarżone orzeczenie nie wykazuje oczywistych wad merytorycznych w zakresie wykładni lub zastosowania prawa, a…
Powołane przepisy
art. 4241 § 1 KPCart. 4249 KPCart. 58art. 410 § 2art. 405 KCart. 509art. 64 ust. 1art. 65 KCart. 4249 § 1 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy