V CNP 47/16

Izba Cywilna2016-12-15

Skład orzekający: Grzegorz Misiurek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił wyrządzenia szkody i nie wykazał niemożliwości wzruszenia zaskarżonego wyroku innymi środkami prawnymi?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, ponieważ nie spełniała ona wymogów formalnych określonych w art. 4245 § 1 k.p.c. Skarżący nie uprawdopodobnili wyrządzenia szkody, ograniczając się do stwierdzeń o utraconych korzyściach i zaciągniętych kredytach, a także nie wykazali, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było możliwe. Brak któregokolwiek z elementów konstrukcyjnych skargi jest brakiem istotnym, nieusuwalnym i skutkuje jej odrzuceniem a limine.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 25 września 2014 r., sygn. akt I C (…), w sprawie z ich powództwa przeciwko J. Z. o wydanie nieruchomości i zapłatę. Skarga została wniesiona w oparciu o art. 4241 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy uznał, że skarga nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 4245 § 1 k.p.c., w szczególności w zakresie uprawdopodobnienia szkody i wykazania niemożliwości wzruszenia zaskarżonego wyroku innymi środkami prawnymi.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku. Skarga nie spełniała wymogów formalnych przewidzianych w art. 4245 k.p.c.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CNP 47/16 POSTANOWIENIE Dnia 15 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie ze skargi S. W. i M. W. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 25 września 2014 r., sygn. akt I C (…) w sprawie z powództwa S. W. i M. W. przeciwko J. Z. o wydanie nieruchomości i zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 grudnia 2016 r., odrzuca skargę. 2 UZASADNIENIE Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna zawierać: oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on zaskarżony w całości lub w części, przytoczenie jej podstaw oraz ich uzasadnienie, wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżony wyrok jest niezgodny, uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy oraz wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Judykatura wskazuje, że wszystkie wymogi skargi wymienione w art. 4245 § 1 k.p.c. muszą być spełnione, aby pismo strony można było uznać za skargę (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 listopada 2007 r., III CNP 78/07, nie publ.). Brak któregokolwiek z elementów konstrukcyjnych skargi jest brakiem istotnym, nieusuwalnym w postępowaniu naprawczym i powoduje jej odrzucenie a limine (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 stycznia 2006 r., III CNP 26/05, nie publ.). Przedstawiona skarga przedmiotowym wymogom nie odpowiada, a jej wady mają charakter nieusuwalny. Skarga nie spełnia bowiem wymagania określonego w art. 4245 § 1 pkt 4 i 5 k.p.c. Uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy, polega na przedstawieniu wyodrębnionego wywodu przekonującego, że szkoda została wyrządzona oraz określającego czas jej powstania, postać i związek przyczynowy z wydaniem wyroku niezgodnego z prawem (por. m. in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, OSNC 2006, nr 7 - 8, poz. 141; z dnia 22 listopada 2005 r., I CNP 19/05, nie publ.; z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05, OSNC 2006, nr 1, poz. 16). Wymaganie to obliguje skarżącego do złożenia oświadczenia, że szkoda wystąpiła, jak również do wskazania jej rodzaju i rozmiaru, a ponadto do 3 powołania lub przedstawienia dowodów lub innych środków uwiarygodniających jego twierdzenie. Przesłanka uprawdopodobnienia szkody, uregulowana w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c., zostaje spełniona, jeżeli skarżący powoła w skardze nie tylko wszystkie znane mu fakty, które wskazują na związek między zaskarżonym wyrokiem a doznanymi wskutek jego wydania stratami lub utraconymi korzyściami, ale ponadto powoła dowody lub co najmniej ich surogaty, które uczynią twierdzenie o wyrządzeniu szkody wiarygodnym (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 25 lipca 2006 r., III CNP 40/06, nie publ. i z dnia 23 marca 2006 r., IV CNP 23/06, Biuletyn Sądu Najwyższego 2006, nr 6, s. 8). Tak rozumianego obowiązku skarżący nie spełnili. Wskazali jedynie, że ponieśli szkodę, która polega na „utracie korzyści, które uzyskaliby, gdyby Sąd uwzględnił powództwo w kierunku żądanym”. Ponadto ich zdaniem szkoda polega również na tym, że zaciągali kredyty i pożyczki, w celu pokrycia kosztów sądowych. Dodali, że została im również wyrządzona „krzywda niematerialna”. Skarżący poza powyżej wskazanymi stwierdzeniami nie przedstawili szerszej argumentacji na okoliczność poniesienia szkody. Z argumentacją skarżących nie można się zgodzić, gdyż powołanie się na treść orzeczenia nie jest równoznaczna z udowodnieniem powstania szkody. Skarżący nie mogą odwoływać się do szkody hipotetycznej, a nawet obiektywnie pewnej, ale takiej, która jeszcze nie wystąpiła, ponieważ skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie jest środkiem zapobiegającym szkodom mogącym powstać wskutek wydania wyroku Zgodnie z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., skarżącego obciąża obowiązek przedstawienia analizy prawnej przepisów dotyczących środków zaskarżenia, których zastosowanie jest niedopuszczalne lub które z innych przyczyn nie mogłyby odnieść skutku. Wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe polega na ujawnieniu i przedstawieniu tej okoliczności w sposób wyczerpujący i nie budzący wątpliwości oraz na dowiedzeniu jej istnienia i przekonującym uzasadnieniu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 stycznia 2006 r., III CNP 23/05, OSNC 2006, nr 7 - 8, poz. 140). Nie chodzi tylko o skargę kasacyjną, ale także o skargę o wznowienie 4 postępowania oraz o inne środki prawne pozwalające na zmianę lub uchylenie orzeczenia, ewentualnie służące pozbawieniu lub ograniczeniu wykonalności. Skarżący analizy takiej nie przedstawili. Ponadto skarżący opierając skargę na podstawie art. 4241 § 2 k.p.c. nie wykazali „wyjątkowego wypadku”, że doszło do naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. „Wyjątkowy wypadek" w rozumieniu tego przepisu zachodzi wówczas, gdy strona z przyczyn niezawinionych i usprawiedliwiających jej zaniechanie nie mogła skorzystać ze zwykłych środków prawnych zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji. Stosownie do art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. skarżący powinien wykazać w skardze, że występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi, jakie - ich zdaniem - konkretne zasady, wolności lub prawa zostały naruszone oraz wyjaśnić, na czym naruszenie to polegało (por. m. in. Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2007 r. IV CNP 56/07, nie publ.). Obowiązku tego skarżący również nie spełnili. Z tych względów Sąd Najwyższy uznał, że skarga nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 4245 k.p.c. i orzekł jak w sentencji (art. 4248 § 1 k.p.c.). jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4245 § 1 KPCart. 4245 § 1 pkt 4art. 4245 § 1 pkt 4 KPCart. 4245 § 1 pkt 5 KPCart. 4241 § 2 KPCart. 4245 KPCart. 4248 § 1 KPC§ 1§ 1 pkt 4§ 1 pkt 5§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy