V CNP 5/07

Izba Cywilna2007-04-04

Skład orzekający: Stanisław Dąbrowski, Gerard Bieniek, Grzegorz Misiurek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu pierwszej instancji może być uwzględniona, jeśli skarżący nie skorzystał z przysługujących mu środków prawnych, a wadliwe doręczenie postanowienia odrzucającego sprzeciw nie rozpoczęło biegu terminu do jego zaskarżenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie mógł skorzystać z przysługujących mu środków prawnych. Wadliwe doręczenie postanowienia odrzucającego sprzeciw nie rozpoczęło biegu terminu do jego zaskarżenia, co oznacza, że skarżący nadal mógł wnieść zażalenie, a tym samym uchylić lub zmienić wadliwe orzeczenie.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy wydał nakaz zapłaty, a następnie oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu i odrzucił sprzeciw. Pozwany wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem, zarzucając szkodę wynikającą z odmowy przywrócenia terminu i niemożności zaskarżenia orzeczenia. Sąd Najwyższy zauważył, że postanowienie odrzucające sprzeciw zostało doręczone pozwanemu osobiście, zamiast jego pełnomocnikowi, co oznacza, że termin do wniesienia zażalenia nie rozpoczął biegu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CNP 5/07 POSTANOWIENIE Dnia 4 kwietnia 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Stanisław Dąbrowski (przewodniczący) SSN Gerard Bieniek SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) w sprawie ze skargi M. B. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty Sądu Rejonowego w C. z dnia 29 października 2004 r., w sprawie z powództwa "W." W. W. Spółka Jawna w C. przeciwko M. B. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 kwietnia 2007 r., odrzuca skargę. 2 Uzasadnienie Sąd Rejonowy Sąd Gospodarczy w C. nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu upominawczym 29 października 2004 r. orzekł, że pozwany M. B. ma zapłacić powodowi „W. T.” W. W. Spółka jawna w terminie dwóch tygodni od doręczenia powyższego orzeczenia kwotę 28.209,91 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 8 października 2004 r. i kosztami postępowania. Wnosząc spóźniony sprzeciw od nakazu zapłaty pozwany zgłosił wniosek o przywrócenia terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Sąd Rejonowy wniosek ten oddalił, a następnie postanowieniem z dnia 14 marca 2005 r. odrzucił sprzeciw od nakazu zapłaty. Pozwany wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem nakazu zapłaty (przepisami prawa materialnego: art. 359 § 1 i 2, art. 481 § 2, art. 58 § 2 i 3 i art. 3531 k.c. oraz przepisami postępowania: art. 499 pkt 1 i 2 k.p.c.) twierdząc, że w następstwie jego wydania poniósł szkodę. Zarzucił, że - wskutek bezzasadnej odmowy przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu - nie mógł skorzystać z przysługującego mu zwyczajnego środka prawnego do zaskarżenia niezgodnego z prawem orzeczenia. Podniósł też, że nie ma podstaw do zaskarżenia nakazu zapłaty skargą o wznowienie postępowania, bądź też skargą kasacyjną. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 4241 § 2 k.p.c. dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu pierwszej instancji uzależniona jest od kumulatywnego spełnienia następujących przesłanek: istnienia wyjątkowego wypadku, występowania niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze (wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela), nieskorzystania przez strony z przysługujących im środków prawnych (chyba że jest możliwa zmiana lub uchylenie orzeczenia w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych). Konstruując skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia skarżący ma obowiązek uczynić to w sposób 3 odpowiadający wymaganiom nie tylko przewidzianym dla wszystkich pism procesowych, ale także określonym w art. 4245 § 1 pkt 1 – 6 k.p.c. W rozpoznawanej sprawie bezsprzecznie skarżący nie wniósł zażalenia na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 14 marca 2005 r. odrzucające sprzeciw od nakazu zapłaty. W skardze nie podjął nawet próby wykazania, że nie jest możliwa zmiana lub uchylenie nakazu zapłaty w drodze przysługujących mu środków prawnych. Twierdził jedynie, że nie wniósł sprzeciwu od nakazu zapłaty pozostając w przekonaniu (usprawiedliwionym uzgodnieniami z powodem), że powód cofnął pozew po wydaniu tego orzeczenia. Okoliczności te nie mogą, rzecz jasna, stanowić podstawy do przeprowadzenia oceny, czy zachodzi szczególny przypadek, o którym mowa w art. 4241 § 2 k.p.c., usprawiedliwiający nieskorzystanie przez skarżącego z przysługujących mu środków prawnych. Ich powołanie nie pozwala uznać, że skarga spełnia wymaganie przewidziane w art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. Skarżący nie dostrzegł, że postanowienie odrzucające sprzeciw od nakazu zapłaty zostało mu doręczone - wbrew dyspozycji art. 133 § 3 k.p.c. - osobiście, zamiast jego pełnomocnikowi (k. 62 i k. 29). Wadliwość ta sprawia, że termin do zaskarżenia wymienionego postanowienia nie rozpoczął wobec skarżącego swojego biegu. Oznacza to, że skorzystanie przez niego z możliwości wniesienia zażalenia na to postanowienie (po prawidłowym jego doręczeniu) może otworzyć drogę do uchylenia lub zmiany rozstrzygnięcia objętego skargą. Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. orzekł, jak w sentencji. jz

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 359 § 1art. 481 § 2art. 58 § 2art. 3531 KCart. 499 pkt 1art. 4241 § 2 KPCart. 4245 § 1 pkt 1art. 4245 § 1 pkt 5 KPCart. 133 § 3 KPCart. 4248 § 1 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy