V CNP 5/20

Izba Cywilna2020-10-13

Skład orzekający: Marian Kocon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona bez wcześniejszego wniosku o wniesienie skargi nadzwyczajnej i jego nieuwzględnienia?
Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie czyni zadość wymaganiom formalnym, jeżeli strona nie wykazała, że wystąpiła z wnioskiem do właściwego organu o wniesienie skargi nadzwyczajnej i że jej wniosek nie został uwzględniony. Skarga nadzwyczajna, wprowadzona od 3 kwietnia 2018 r., stanowi nowy nadzwyczajny środek zaskarżenia, a jej podstawy są częściowo zbieżne z podstawami skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.
Stan faktyczny
E. D. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego z dnia 21 marca 2019 r., który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w sprawie o zachowek. Skarga koncentrowała się na analizie dopuszczalności innych środków zaskarżenia, pomijając kwestię skargi nadzwyczajnej. Sąd Najwyższy odrzucił skargę z powodu niespełnienia wymogów formalnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia i nie obciążył skarżącego kosztami postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CNP 5/20 POSTANOWIENIE Dnia 13 października 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marian Kocon w sprawie ze skargi E. D. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku z dnia 21 marzec 2019 r., sygn. akt II Ca (…) w sprawie z powództwa M. D. i H. D. przeciwko E. D. i P. D. o zachowek, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 października 2020 r., odrzuca skargę; nie obciąża skarżącego kosztami postępowania ze skargi. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 21 marca 2019 r. Sąd Okręgowy w B. zmienił wyrok Sądu Rejonowego w C., w sprawie z powództwa M. D. i H. D. przeciwko E. D. i P. D., o zapłatę zachowku. Pełnomocnik pozwanego E. D. wniósł skargę na podstawie art. 4241 § 1 k.p.c., w której żądał stwierdzenia niezgodności z prawem tego orzeczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga nie czyni zadość wymaganiu przewidzianemu w art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c.. Ustawodawca z dniem 3 kwietnia 2018r. wprowadził do systemu prawnego nowy nadzwyczajny środek zaskarżenia w postaci skargi nadzwyczajnej, którą uregulował w art. 89 i nast. ustawy z 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. z 2018 r. poz. 5 z późn. zm.). Podstawy zaskarżenia orzeczenia tym 2 szczególnym środkiem procesowym są po części zbieżne z podstawami skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, ponieważ skargę nadzwyczajną można wnieść od orzeczenia naruszającego zasady lub wolności i prawa człowieka i obywatela określone w Konstytucji lub w rażący sposób naruszającego prawo przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Co kluczowe, w razie uwzględnienia skargi nadzwyczajnej może dojść do eliminacji z obrotu prawnego zaskarżonego orzeczenia. W konsekwencji, wnosząc skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia i wypełniając wymaganie przewidziane w art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., strona powinna także wykazać, że wystąpiła z wnioskiem do właściwego organu o wniesienie skargi nadzwyczajnej oraz że jej wniosek nie został uwzględniony (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 sierpnia 2018 r., III CNP 9/18, OSNC 2018, Nr 12, poz. 121, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 października 2018 r. IV CNP 38/18, niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2018 r., II CNP 17/18, niepubl.). W skardze w ogóle nie odniesiono się do możliwości skorzystania ze skargi nadzwyczajnej, koncentrując się na analizie dopuszczalności wniesienia innych środków zaskarżenia. Z przytoczonych względów należało orzec, jak w sentencji (art. 4248 § 2 k.p.c.). jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4241 § 1 KPCart. 4245 § 1 pkt 5 KPCart. 89art. 4248 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 5§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy