V CNP 77/15

Izba Cywilna2016-04-22

Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zaskarżone orzeczenie, które zastosowało waloryzację kaucji mieszkaniowej według art. 3581 § 3 k.c. w sposób odmienny od późniejszej uchwały Sądu Najwyższego, może być uznane za niezgodne z prawem w rozumieniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem?
Ratio decidendi
Powołana uchwała Sądu Najwyższego nie jest źródłem prawa i zapadła na tle innej sprawy, a zatem w tej sprawie oczywiście nie wiąże. Nawet jeśli kwestionowane rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego jest kontrowersyjne i odmienne od późniejszej uchwały SN, to jeśli sąd działał w granicach swobody orzeczniczej i przyjął jedną z potencjalnie możliwych interpretacji przepisu, nie doszło do oczywiście nieprawidłowego zastosowania lub interpretacji prawa, a w konsekwencji do wydania oczywiście nieprawidłowego wyroku. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest przede wszystkim środkiem do uzyskania prejudykatu do następczego postępowania odszkodowawczego i nie uzasadnia jej uwzględnienia w przypadku, gdy sąd meriti przyjął jedną z potencjalnie możliwych interpretacji kontrowersyjnego przepisu.
Stan faktyczny
Z. B. złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w G., który oddalił powództwo o zwrot zwaloryzowanej kaucji mieszkaniowej. Sąd Okręgowy powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2014 r., III CZP 83/14, przyjmując odmienne stanowisko niż to wynikające z uzasadnienia tej uchwały. Skarżący zarzucił, że zaskarżone orzeczenie zajęło odmienne stanowisko od przyjętego przez Sąd Najwyższy w powołanej uchwale.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania, uznając ją za oczywiście nieuzasadnioną, ale nie obciąża skarżącego kosztami postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CNP 77/15 POSTANOWIENIE Dnia 22 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie ze skargi Z. B. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 16 grudnia 2014 r., sygn. akt III Ca […], w sprawie z powództwa Z. B. przeciwko […]Spółdzielni Mieszkaniowej "L." w Z. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 kwietnia 2016 r., 1. odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania; 2. nie obciąża skarżącego kosztami postępowania przed Sądem Najwyższym. 2 UZASADNIENIE W niniejszej sprawie powód domagał się zwrotu zwaloryzowanej na podstawie art. 3581 § 3 k.c. kaucji wpłaconej w związku z wynajmem mieszkania zakładowego. Sąd I instancji uwzględnił powództwo, natomiast Sąd II instancji zmienił to rozstrzygnięcie i powództwo oddalił. Sąd ten powołał się na sentencję uchwały Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2014 r., III CZP 83/14 (OSNC 2015, nr 9, poz. 101). W chwili wydawania zaskarżonego wyroku nie było jednak jeszcze znane uzasadnienie tej uchwały - tymczasem z jego lektury wynika wniosek przeciwny do przyjętego przez Sąd Okręgowy, że do kaucji mieszkaniowych wnoszonych na podstawie prawa lokalowego z 1974 r. należy stosować waloryzację według art. 3581 § 3 k.c. Rację ma więc skarżący, że w zaskarżonym wyroku zajęto odmienne stanowisko od przyjętego przez Sąd Najwyższy w powołanej uchwale. Jednakże nie świadczy to o zasadności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Wręcz przeciwnie - przedstawienie w tym przedmiocie Sądowi Najwyższemu zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia i podjęcie przez ten Sąd uchwały dowodzi, że problem budzi jurydyczne wątpliwości. Można zatem bronić zarówno stanowiska przyjętego przez Sąd Najwyższy, jak i odmiennego od niego - takie odmienne stanowisko było zresztą przyjmowane przez niektóre sądy powszechne. Powołana uchwała nie jest źródłem prawa, zapadła też ona na tle innej sprawy, a zatem w tej sprawie oczywiście nie wiąże. Choć więc kwestionowane rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego jest kontrowersyjne, to jednak trzeba przyjąć, że działał on w granicach swobody orzeczniczej, nie doszło zatem do oczywiście nieprawidłowego zastosowania lub interpretacji prawa, a w konsekwencji do wydania oczywiście nieprawidłowego wyroku. Specyfika postępowania o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, gdzie skarga jest przede wszystkim środkiem do uzyskania prejudykatu do następczego postępowania odszkodowawczego, nie uzasadnia jej uwzględnienia w tej sprawie. Sąd meriti przyjął na tle kontrowersyjnego przepisu jedną z potencjalnie możliwych interpretacji, co pozwala przyjąć, że skarga jest oczywiście nieuzasadniona (art. 4249 k.p.c.). Zarazem jednak szczególne 3 okoliczności tej sprawy przemawiają za nieobciążaniem powoda (skarżącego) kosztami postępowania o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (art. 102 k.p.c.). jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3581 § 3 KCart. 4249 KPCart. 102 KPC§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy