V CO 178/21

Sygn. akt V CO 178/21 POSTANOWIENIE Dnia 28 września 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 września 2021 r., wniosku powoda o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy z powództwa D. S. przeciwko J. S. o rozwód, oddala wniosek. 2 UZASADNIENIE D. S. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 87 k.p.c.) wystąpił o oznaczenie Sądu Okręgowego w J. jako właściwego do rozpoznania sprawy z jego powództwa przeciwko J. S. o rozwód. Wyjaśnił, że obie strony w sprawie rozwodowej, którą zamierza wszcząć są obywatelami polskimi ale mieszkają na terenie Niemiec. Wobec braku możliwości ustalenia właściwości sądu zgodnie z obowiązującymi przepisami, w sprawie znajduje zastosowanie art. 45 k.p.c. Zgodnie z art. 45 k.p.c., jeżeli na podstawie przepisów kodeksu nie można w świetle okoliczności sprawy ustalić właściwości miejscowej, Sąd Najwyższy oznaczy sąd, przed który należy wytoczyć powództwo. Ustawą z 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1469) ustawodawca zacytowaną treść art. 45 oznaczył jako § 1 i dodał w przepisie § 2, z którego wynika, że z wnioskiem o oznaczenie sądu, przed który należy wytoczyć powództwo występuje sąd, do którego wpłynął pozew. O ile na gruncie poprzedniego brzmienia art. 45 k.p.c. możliwa była wykładania, w myśl której o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy mógł wystąpić zarówno sąd stwierdzający wystąpienie przesłanek z art. 45 k.p.c. i brak jego właściwości w sprawie, jak i przyszły powód, o tyle z aktualnego brzmienia przepisu wynika, że kompetencja do złożenia wniosku zastrzeżona została wyłącznie na rzecz sądu, do którego wpłynął pozew. Jest to o tyle zrozumiałe, że sąd ten ma obowiązek wstępnie zweryfikować, czy występują w sprawie przesłanki, o których mowa w art. 45 § 1 k.p.c., co pozwala uniknąć sytuacji zbędnego zgłaszania wniosku o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji. jw