V CSK 257/18
WyrokIzba Cywilna2018-12-06
Skład orzekający: Władysław Pawlak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonanie trwałego i widocznego urządzenia przez posiadacza służebności gruntowej drogi dojazdowej jest konieczną przesłanką stwierdzenia jej zasiedzenia, od której nie ma wyjątków?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że zarzut naruszenia art. 292 k.c. dotyczący konieczności wykonania trwałego i widocznego urządzenia jako przesłanki zasiedzenia służebności gruntowej drogi dojazdowej został już wyjaśniony w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 9 sierpnia 2011 r., III CZP 10/11. Uchwała ta jednoznacznie stwierdziła, że wykonanie takiego urządzenia jest przesłanką zasiedzenia służebności gruntowej drogi dojazdowej.Stan faktyczny
Wnioskodawcy domagali się stwierdzenia nabycia służebności gruntowej przez zasiedzenie. Skarżący zarzucili naruszenie art. 292 k.c. przez przyjęcie, że konieczną przesłanką stwierdzenia zasiedzenia służebności gruntowej drogi dojazdowej jest wykonanie trwałego i widocznego urządzenia przez posiadacza służebności, oraz że jest to przesłanka, od której nie ma wyjątków. Sąd Okręgowy oddalił wniosek. Wnioskodawcy wnieśli skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 257/18 POSTANOWIENIE Dnia 6 grudnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Władysław Pawlak w sprawie z wniosku A. O. i B. O. przy uczestnictwie K. T. i J. T. o stwierdzenie nabycia służebności gruntowej przez zasiedzenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 grudnia 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawców od postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 21 grudnia 2017 r., sygn. akt III Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną wnioskodawców A.O. i B.O. od postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 21 grudnia 2017 r., sygn. akt III Ca […] Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Zatem nie w każdej sprawie, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. W judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, jeszcze w okresie obowiązywania kasacji zostało utrwalone stanowisko, że ograniczenie dostępności i dopuszczalności kasacji nie jest sprzeczne z Konstytucją RP, ani z wiążącymi Polskę postanowieniami konwencji międzynarodowych (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001 r., III CZP 49/00, OSNC 2001, nr 4, poz. 53). Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jurysprudencji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147). Skarżący zarzucili naruszenie art. 292 k.c. przez przyjęcie, że konieczną przesłanką stwierdzenia zasiedzenia służebności gruntowej drogi dojazdowej jest wykonanie trwałego i widocznego urządzenia przez posiadacza służebności
3 oraz przyjęcie, że jest to przesłanka, od której nie ma wyjątków w sytuacji, gdy droga została wytyczona przez przodków i poprzedników prawnych posiadaczy służebności, jeszcze przed podziałem nieruchomości. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparli na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Przesłanka ta nie została jednak spełniona. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na tym, że istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że określony przepis prawa, mimo, iż budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, nie publ., z dnia 26 czerwca 2015 r., III CSK 77/15, nie publ., z dnia 20 maja 2016 r., V CSK 692/15, nie publ.). Uzasadnieniem dla tej podstawy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania według skarżących jest niejednolite orzecznictwo w kwestii, czy przesłanką stwierdzenia zasiedzenia służebności gruntowej drogi dojazdowej jest wykonanie trwałego i widocznego urządzenia przez posiadacza tej służebności. Powyższe rozbieżności zostały już wyjaśnione w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 9 sierpnia 2011 r., III CZP 10/11, (OSNC 2011, nr 12, poz. 129) w ten sposób, że wykonanie widocznego i trwałego urządzenia przez posiadacza nieruchomości w zakresie służebności gruntowej drogi dojazdowej jest przesłanką zasiedzenia tej służebności. Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. jw
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 568/16 2017-05-08Czy zasiedzenie służebności gruntowej może nastąpić, gdy trwałe i widoczne urządzenie zostało wykonane przez osoby, które nie były właścicielami nieruchomości władnącej w całym okresie biegu zasiedzenia, a także gdy urzą…
- II CSK 851/14 2015-07-29Czy wykonanie trwałego i widocznego urządzenia przez posiadacza nieruchomości w zakresie służebności gruntowej drogi dojazdowej jest przesłanką zasiedzenia tej służebności?
- IV CSK 512/19 2020-02-28Czy dokonywanie nasypów i napraw wytyczonej drogi dojazdowej przez jej posiadacza na ubitym szlaku drożnym stanowi trwałe urządzenie stanowiące przesłankę do zasiedzenia służebności gruntowej w świetle art. 292 k.c.?
- III CSK 26/10 2011-11-30Czy do stwierdzenia zasiedzenia służebności gruntowej drogi dojazdowej konieczne jest, aby trwałe i widoczne urządzenie, z którego korzysta posiadacz, zostało wykonane przez tego posiadacza?
- IV CSK 222/16 2016-11-23Czy skarga kasacyjna dotycząca zasiedzenia służebności drogi koniecznej może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli wnioskodawcy nie wykazali istnienia istotnego zagadnienia prawnego, a stan faktyczny sprawy nie potwierdz…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 292 KCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 13 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 2§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy