V CSK 391/17

WyrokIzba Cywilna2018-01-22

Skład orzekający: Anna Kozłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeżeli podniesione w niej zagadnienie prawne było już przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego w innym orzeczeniu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeżeli nie zachodzą przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c., w tym istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. W sytuacji, gdy zagadnienie prawne podniesione w skardze kasacyjnej było już przedmiotem szczegółowych rozważań Sądu Najwyższego w innym orzeczeniu, nie można zasadnie twierdzić, że wątpliwości skarżącego wymagają kolejnej wypowiedzi Sądu Najwyższego z uwagi na nowość lub znaczenie precedensowe.
Stan faktyczny
Powód Skarb Państwa – Prezydent Miasta W. domagał się zapłaty od pozwanej J. K. Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, w której podniosła zarzut nadużycia prawa podmiotowego przez Skarb Państwa w rozumieniu art. 5 k.c. Skarżąca powołała się na istotne zagadnienie prawne dotyczące oceny zachowania jednostki organizacyjnej występującej w procesie jako statio fisci Skarbu Państwa, które było podejmowane w innym charakterze, tzn. nie jako reprezentant Skarbu Państwa, lecz jako organ administracji publicznej. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądzić od pozwanej koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CSK 391/17 POSTANOWIENIE Dnia 22 stycznia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta W. przeciwko J. K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 stycznia 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 21 grudnia 2016 r., sygn. akt I ACa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od pozwanej na rzecz Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym, 3. przyznaje adw. O.Ż. od Skarbu Państwa (Sądu Apelacyjnego w […]) kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) zł, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną pozwanej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. 2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej. Wnosząc o przyjęcie, pozwana powołała przesłankę z art. 3982 § 1 pkt 1 k.p.c. i sformułowała zagadnienia następującej treści: czy zarzut nadużycia prawa podmiotowego w rozumieniu art. 5 k.c. przez Skarb Państwa reprezentowany w procesie o zapłatę opłaty za użytkowanie wieczyste nieruchomości przez określone statio fisci może być skutecznie podniesiony w sytuacji, gdy, zarzucane zachowania, sprzeczne z zasadami współżycia społecznego lub społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa, są związane z działalnością innej państwowej lub niepaństwowej jednostki organizacyjnej albo innego centralnego organu administracji rządowej, jako reprezentanta Skarbu Państwa, np. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad? Ponadto: czy w kontekście nadużycia prawa podmiotowego w rozumieniu art. 5 k.c. może być oceniane zachowanie jednostki organizacyjnej występującej w procesie jako statio fisci Skarbu Państwa, które było podejmowane przez dane statio fisci działające jednakże w innym charakterze, tzn. nie jako reprezentant Skarbu Państwa, lecz jako organ administracji publicznej w granicach swoich kompetencji ?” Niezależnie od oceny czy istotnie w sprawie występuje zagadnienie prawne w takim ujęciu jak sformułowała je skarżąca, przypomnieć należy, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 28 listopada 2014 r. I CSK 735/13, powołanego przez 3 skarżącą, Sąd Najwyższy zawarł obszerne rozważania, co do dopuszczalności oceny, w aspekcie art. 5 k.c., takich działań organu strony stosunku cywilnoprawnego, jakie organ ten podejmuje w ramach swoich kompetencji publicznoprawnych. Nie można, zatem zasadnie twierdzić, że wątpliwości skarżącej mają taki charakter, że wymagają - z uwagi na cechę nowości czy też znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia spraw podobnych - kolejnej wypowiedzi Sądu Najwyższego. Ponadto zauważyć należy, że Sądy obu instancji dokonały oceny roszczenia powoda w aspekcie art. 5 k.c. Sąd Apelacyjny podkreślił przy tym, że skarżąca nie wykazała, aby pozbawiono ją możliwości wykonywania uprawnień przysługujących jej z tytułu użytkowania wieczystego, ponieważ brak decyzji o warunkach zabudowy nie stanowił przeszkody w ewentualnym zbyciu nieruchomości czy też wykorzystaniu jej w inny sposób. W świetle powyższego, stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała, iż w sprawie została spełniona przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3, art. 999 k.p.c. w związku z § 2 pkt 6 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zmianą wynikającą z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności adwokackie - Dz.U. z 2016 r., poz. 1668) oraz w związku z art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2016 r., poz. 2261). O wynagrodzeniu należnym ustanowionemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym pełnomocnikowi pozwanej orzeczono na podstawie § 8 pkt 6 w związku z § 16 ust. 4 pkt 2 i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016 r., poz. 1714). 4 aw jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3982 § 1 pkt 1 KPCart. 5 KCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 999 KPCart. 32 ust. 3§ 1§ 2§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy