V CSK 443/17

WyrokIzba Cywilna2018-02-13

Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłance występowania istotnego zagadnienia prawnego, wymaga precyzyjnego sformułowania tego zagadnienia i wskazania argumentów prawnych przemawiających za rozbieżnymi ocenami, a także czy Sąd Najwyższy jest zobowiązany do domyślania się lub poszukiwania okoliczności uzasadniających przyjęcie skargi?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie spełnił wymogów formalnych wniosku o przyjęcie skargi. W szczególności, powołanie się na istotne zagadnienie prawne wymaga jego precyzyjnego sformułowania, wskazania przepisu prawa, z którym jest związane, oraz przedstawienia argumentów przemawiających za rozbieżnymi ocenami tego problemu. Sąd Najwyższy nie jest zobowiązany do domyślania się lub poszukiwania okoliczności uzasadniających przyjęcie skargi, a wniosek o przyjęcie skargi wraz z uzasadnieniem stanowi odrębną część skargi kasacyjnej, podlegającą analizie na etapie przedsądu.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w C. dotyczącego stwierdzenia nabycia spadku. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania, powołując się na występowanie istotnego zagadnienia prawnego związanego z kwalifikacją nieruchomości jako gospodarstwa rolnego w kontekście nieformalnego podziału i zmiany przeznaczenia. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CSK 443/17 POSTANOWIENIE Dnia 13 lutego 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz w sprawie z wniosku H.K. przy uczestnictwie M.M-S., I.K., B.O., W.B. i T.M. o stwierdzenie nabycia spadku, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 lutego 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika W.B. od postanowienia Sądu Okręgowego w C. z dnia 7 lutego 2017 r., sygn. akt VI Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE 2 W związku ze skargą kasacyjną uczestnika W.B. od postanowienia Sądu Okręgowego w C. z dnia 7 lutego 2017 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Przesłanka ta nie została spełniona. Powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), a więc zagadnienia, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw, wymaga jego precyzyjnego sformułowania i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (zob. m.in.: postanowienie SN z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Chodzi przy tym o zagadnienie nowe, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji. 3 Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołując się na omawianą przesłankę i podając jedynie, że wymaga ustalenia, „czy, na skutek nieformalnego podziału i zmiany przeznaczenia nieruchomości, stanowiących odrębne działki, których lokalizacje są odmienne, możliwe jest zakwalifikowanie takich nieruchomości jako gospodarstwa rolnego w myśl przepisów Kodeksu cywilnego oraz rozporządzenia z dnia 28 listopada 1964 roku i podlegają przepisom szczególnym dotyczącym nabycia gospodarstwa rolnego w drodze spadku”. Skarżący ani nie wskazał przepisu prawa, z którym wiąże zaprezentowane zagadnienie prawne, ani nie przedstawił argumentacji, która mogłaby przemawiać za możliwością równorzędnego wystąpienia odmiennych ocen powyższego problemu prawnego. Rolą Sądu Najwyższego nie jest domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania wraz z uzasadnieniem jest odrębną konstrukcyjnie i funkcjonalnie częścią skargi kasacyjnej i nie jest rzeczą Sądu Najwyższego poszukiwanie w innych częściach skargi argumentów na uzasadnienie podniesionych w nim twierdzeń. Jest tak dlatego, że wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej merytorycznego rozpoznawania; oba te elementy muszą być przez skarżącego wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione. Dla spełnienia wymagania określonego w art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy więc odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, ponieważ mimo że argumenty mogą być podobne, to Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizuje zaś podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. Kwestie te Sąd Najwyższy wyjaśniał wielokrotnie, również dostępne powszechnie komentarze prawnicze nie pozostawiają w tym zakresie wątpliwości. Wobec powyższego, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. 4 jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy