V CSK 453/16
WyrokIzba Cywilna2017-01-18
Skład orzekający: Mirosław Bączyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy użytkownik wieczysty nie współdziałał z właścicielem gruntu w celu dostosowania umowy użytkowania wieczystego do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a jednocześnie wykorzystywał grunt na inne cele, możliwe jest zastosowanie konstrukcji nadużycia prawa własności przez właściciela w celu wyłączenia obowiązku uiszczenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły przesłanki przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Stwierdzono, że szczegółowe ustalenia faktyczne sądów meriti, dotyczące zachowania stron w 2012 r., nie uzasadniają potrzeby podjęcia zagadnień sugerowanych przez skarżącego, w tym kwestii nieobciążania użytkownika wieczystego opłatą roczną przy zastosowaniu konstrukcji nadużycia prawa własności przez właściciela (art. 5 k.c.).Stan faktyczny
Gmina Miejska B. domagała się od "S." Spółki z o.o. zapłaty opłaty rocznej za 2012 r. z tytułu użytkowania wieczystego. Sądy obu instancji zasądziły dochodzoną kwotę. Pozwany złożył skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 5 k.c. w zw. z innymi przepisami. Skarżący argumentował, że opłata roczna nie powinna być naliczana z uwagi na sprzeczność planu zagospodarowania z umową oraz trwające negocjacje. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od strony pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 3600 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 453/16 POSTANOWIENIE Dnia 18 stycznia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Bączyk w sprawie z powództwa Gminy Miejskiej B. przeciwko "S." Spółce z o.o. w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 stycznia 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 16 marca 2016 r., sygn. akt I ACa [...], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od strony pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Pozwany „S.” Spółka z o.o. złożyła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 16 marca 2016 r., w którym oddalono apelację pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 7 grudnia 2015 r. W wyroku tym zasądzono od pozwanego na rzecz powodowej Gminy Miejskiej B. kwotę 143.907,54 zł z odsetkami obejmującą opłatę roczną za 2012 r. z tytułu użytkowania wieczystego. W skardze kasacyjnej pozwanego zgłoszono zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 278 § 1 k.p.c., art. 328 § 2 k.p.c.) i zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 5 k.c. w zw. z art. 288 k.c., w zw. z art. 239 § 1 k.c. i w zw. z art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami; Dz.U. nr 115, poz. 741 ze zm.).
2 Motywując wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, skarżący stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie występują istotne zagadnienia prawne, których rozstrzygnięcie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na 2 pytania sformułowane w pkt 1 i 2 na s. 3-4 skargi kasacyjnej. Skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie wspomnianego wyroku i rozstrzygnięcie co do istoty sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Analizując treść uzasadnienia zaskarżonego wyroku, treść prawnej motywacji wniosku strony pozwanej o przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz treść odpowiedzi na skargę kasacyjną, Sąd Najwyższy stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie - wbrew stanowisku skarżącego - nie wystąpiły przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Chodzi mianowicie o kwestię nieobciążania użytkownika wieczystego opłatą roczną przysługującą właścicielowi gruntu (powodowej Gminie) przy zastosowaniu konstrukcji nadużycia prawa własności przez właściciela (art. 5 k.c.). Żądaniem pozwu objęta została opłata roczna należna Gminie za 2012 r. Skarżący sugeruje możliwość wyłączenia obowiązku uiszczenia wspomnianej opłaty w związku ze „sprzecznością miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z treścią umowy użytkowania wieczystego w zakresie zabudowy”, a także w okresie „prowadzenia przez strony negocjacji w przedmiocie usunięcia wspomnianej sprzeczności”. Problem jednak w tym, że szczegółowe ustalenia faktyczne Sądów meriti, dotyczące zachowania się stron przede wszystkim w 2012 r., nie uzasadniają potrzeby podjęcia zagadnień sugerowanych przez skarżącego. Nabycie prawa użytkowania wieczystego nastąpiło przez stronę pozwaną po ukazaniu się w dniu 10 listopada 2006 r. obwieszczenia Prezydenta Miasta o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla prawobrzeżnej części miasta. Sąd Apelacyjny trafnie z zwrócił uwagę na treść pisma strony powodowej z dnia 24 kwietnia 2012 r. zawierającego propozycję odpowiedniej zmiany umowy użytkowania wieczystego w taki sposób, aby zsynchronizować ją ze wspomnianym planem. Propozycja ta mogła mieć cechy
3 propozycji stanowczej, skoro w kolejnym piśmie (z dnia 19 listopada 2012 r.) ponaglono pozwanego do przedstawienia konkretnych zamierzeń co do sposobu zagospodarowania użytkowanego terenu. Sąd Apelacyjny wskazał też na brak odpowiedniego współdziałania ze strony użytkownika wieczystego (art. 354 § 2 k.c.). Pasywna postawa strony pozwanej przejawiała się także w braku wystąpienia z wnioskiem o pozwolenie na budowę i o zatwierdzenie projektu budowlanego i jednocześnie wykorzystywanie gospodarczo gruntu objętego użytkowaniem wieczystym na inne cele (prowadzenie płatnego parkingu, zorganizowanie przystanku PKS, metalowe kontenery przeznaczone na punkty sprzedaży; s. 13-14 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). W tej sytuacji Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania rozstrzygnięto stosownie do postanowień art. 98 k.p.c., 108 § 1 k.p.c. i §§ 2, 10 ust. 2 rozporządzenia MS z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych [...] (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804). jw
Powiązane orzeczenia
- V CSK 618/16 2017-09-29Czy naruszenie art. 382 k.p.c. przez sąd drugiej instancji, polegające na zaniechaniu analizy istotnych dowodów zebranych w pierwszej instancji, może stanowić podstawę skargi kasacyjnej, a jeśli tak, to czy miało wpływ n…
- V CSK 340/18 2019-02-13Czy naruszenie publicznoprawnych obowiązków wynikających z prawa budowlanego przez użytkownika wieczystego, w sytuacji gdy umowa użytkowania wieczystego nie zawierała obowiązku utrzymania budynków w stanie zgodnym z praw…
- V CSK 59/13 2013-10-30Czy właściciel gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste może skutecznie żądać rozwiązania stosunku użytkowania wieczystego, gdy cel umowy w postaci wzniesienia określonego budynku nie został osiągnięty z przyczyn niezależ…
- I CSK 194/08 2010-02-25Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące użytkowania wieczystego i własności budynków, pomijając analizę faktycznego wykonywania tych praw przez spółdzielnię?
- I CSK 548/15 2016-05-12Czy przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami regulujące tryb zmiany wysokości opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości, w sytuacji wielopodmiotowości tego prawa, traktują osobno każdego ze współ…
Powołane przepisy
art. 278 § 1 KPCart. 328 § 2 KPCart. 5 KCart. 288 KCart. 239 § 1 KCart. 71 ust. 1art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 354 § 2 KCart. 3989 § 2 KPCart. 98 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy