V CSK 600/13
WyrokIzba Cywilna2014-06-24
Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o ustanowienie służebności przesyłu, w której skarżący powołują się na istnienie istotnego zagadnienia prawnego, Sąd Najwyższy powinien przyjąć skargę kasacyjną do rozpoznania, jeśli przedstawione zagadnienia zostały już rozstrzygnięte w orzecznictwie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeżeli nie zachodzą przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c., w tym występowanie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Samo powołanie się na istnienie istotnego zagadnienia prawnego wymaga jego precyzyjnego sformułowania i uzasadnienia, a także wskazania, że jego wyjaśnienie ma znaczenie dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową mającą korygować błędy w każdej indywidualnej sprawie.Stan faktyczny
Wnioskodawcy domagali się ustanowienia służebności przesyłu. Sąd Okręgowy oddalił ich apelację. Wnioskodawcy wnieśli skargę kasacyjną, powołując się na istnienie istotnych zagadnień prawnych dotyczących m.in. dopuszczalności ustanowienia służebności gruntowej bez określania nieruchomości władnącej, dopuszczalności rozpoznania zarzutu zasiedzenia bez wskazania treści służebności, treści służebności przesyłu, służebności przesyłu jako szczególnego rodzaju służebności gruntowej, dopuszczalności nabycia w drodze zasiedzenia służebności przed wprowadzeniem przepisów o służebności przesyłu oraz zaliczenia okresu posiadania do okresu zasiedzenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawców na rzecz uczestnika postępowania zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 600/13 POSTANOWIENIE Dnia 24 czerwca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz w sprawie z wniosku A. W. i X. W. przy uczestnictwie T. […] Spółki Akcyjnej z siedzibą w K. o ustanowienie służebności przesyłu, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 czerwca 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawców od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 18 czerwca 2013 r., sygn. akt II Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od wnioskodawców na rzecz uczestnika postępowania 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący A. W. i X. W. oparli na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Przesłanka ta nie została spełniona. Powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), a więc zagadnienia, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw, wymaga jego precyzyjnego sformułowania i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (zob. m. in.: postanowienie SN z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Chodzi przy tym o zagadnienie nowe, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji.
3 Zdaniem skarżących w niniejszej sprawie występują istotne zagadnienia prawne sprowadzające się do sześciu pytań sformułowanych przez skarżących, a dotyczących: 1) dopuszczalności ustanowienia służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu bez określania nieruchomości władnącej, 2) dopuszczalności rozpoznania zarzutu zasiedzenia, który został podniesiony bez wskazania konkretnej treści zasiedzianej służebności, tj. niewskazania sposobu wykonywania prawa, którego dotyczy zasiedzenie oraz strefy, na której może być wykonywane, 3) treści służebności przesyłu zasiedzianej przez uczestnika w sytuacji, gdy uczestnik ten podniósł zarzut jedynie w stosunku do korzystania z przestrzeni powietrznej nad gruntem należącym do wnioskodawcy, 4) służebności przesyłu jako szczególnego rodzaju służebności gruntowej, 5) dopuszczalności nabycia w drodze zasiedzenia służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa przed wprowadzeniem art. 3051 – 3054 k.c., 6) zaliczenia okresu posiadania przez przedsiębiorstwo nieruchomości w zakresie odpowiadającym służebności przesyłu przed jej uregulowaniem w art. 3051 – 3054 k.c. do okresu posiadania niezbędnego do jej zasiedzenia. Pierwszy z problemów przedstawionych przez skarżących został już wyjaśniony m. in. w postanowieniu SN z dnia 30 października 2013 r., sygn. akt V CSK 497/12, niepubl., postanowieniu SN z dnia 14 czerwca 2013 r., sygn. akt V CSK 321/12, niepubl., oraz postanowieniu SN z dnia 16 stycznia 2013 r., sygn. akt II CSK 289/12, niepubl. Problemy prawne ujęte przez skarżących w punkcie 2 i 3 wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zostały związane z jakimkolwiek skonkretyzowanym przepisem prawnym jak również nie zostały poparte stosowną argumentacją wskazującą na możliwość wystąpienia odmiennych ocen tych problemów (w odniesieniu do treści służebności przesyłu zob. m. in.: postanowienie SN z dnia 29 kwietnia 2014 r., sygn. akt V CSK 456/13, niepubl.). Nie jest rolą Sądu Najwyższego domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por.: postanowienie SN z dnia 9 czerwca 2008 r., sygn. akt II UK 38/08, nie publ.; postanowienie SN z dnia 14 grudnia 2004 r., sygn. akt II CZ 142/04, nie publ.). Pozostałe problemy zaprezentowane przez skarżących również doczekały się już rozważań Sądu Najwyższego i nie wymagają dalszych wyjaśnień (por. m. in.
4 postanowienie SN z dnia 29 kwietnia 2014 r., sygn. akt V CSK 456/13, niepubl., postanowienie SN z dnia 27 listopada 2013 r., sygn. akt V CSK 525/12, niepubl., postanowienie SN z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt IV CSK 30/13, Biuletyn SN 2014, nr 1, s. 10, postanowienie SN z dnia 26 czerwca 2013 r., sygn. akt II CSK 626/12, niepubl., uchwałę SN z dnia 22 maja 2013 r., sygn. akt III CZP 18/13, OSNC 2013, nr 12, poz. 139, Biuletyn SN 2013, nr 5, s. 5, wyrok SN z dnia 12 grudnia 2008 r., sygn. akt II CSK 389/08, niepubl., uchwałę SN z dnia 7 października 2008 r., sygn. akt III CZP 89/08, Biuletyn SN 2008, nr 10, s. 7). Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. [aw]
Powiązane orzeczenia
- V CSK 601/13 2014-06-27Czy skarga kasacyjna dotycząca ustanowienia służebności przesyłu może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący nie przedstawił wystarczającej argumentacji wskazującej na istnienie istotnego zagadnienia prawnego lub…
- V CSK 593/13 2014-06-24Czy skarga kasacyjna dotycząca ustanowienia służebności przesyłu, podniesiona na podstawie istotnego zagadnienia prawnego, spełnia wymogi formalne umożliwiające jej przyjęcie do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- V CSK 188/14 2014-10-23Czy skarga kasacyjna dotycząca ustanowienia służebności przesyłu, w której skarżący powołuje się na istotne zagadnienia prawne, powinna zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- V CSK 595/13 2014-06-24Czy skarga kasacyjna dotycząca ustanowienia służebności przesyłu, podniesiona na podstawie istotnego zagadnienia prawnego, spełnia wymogi formalne i merytoryczne do jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- I CSK 237/18 2018-09-05Czy w sprawie o ustanowienie służebności przesyłu, skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące istnienia istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów prawnych, uzasadniające jej przyjęcie do rozp…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3051art. 3989 § 2 KPCart. 98 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy