V CSK 622/19
WyrokIzba Cywilna2020-05-28
Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wypełnienie weksla in blanco niezgodnie z deklaracją wekslową prowadzi do nieważności weksla, a czy odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c. Wypełnienie weksla in blanco niezgodnie z deklaracją wekslową nie prowadzi do nieważności weksla, a jedynie daje pozwanemu możliwość podnoszenia zarzutów z powołania się na deklarację wekslową. Odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie prowadzi do nieważności postępowania, jeśli strona aktywnie uczestniczyła w postępowaniu i przygotowywała pisma procesowe.Stan faktyczny
Powództwo o zapłatę zostało wniesione przeciwko pozwanym. Pozwany J.Z. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na nieważność postępowania i istotne zagadnienie prawne. Nieważność postępowania miała wynikać z odmowy ustanowienia dla niego pełnomocnika z urzędu. Istotne zagadnienie prawne dotyczyło skutków wypełnienia weksla in blanco niezgodnie z deklaracją wekslową.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i przyznał wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 622/19 POSTANOWIENIE Dnia 28 maja 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa ,,Z.” Sp. z o.o. Spółki komandytowej w Z. przeciwko J.Z. i ,,C.” Sp. z o.o. w Ż. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 maja 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanego J.Ż. od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 28 marca 2019 r., sygn. akt V ACa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. przyznaje radcy prawnemu B.K. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w [...] kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) złotych powiększoną o 23% podatku VAT tytułem wynagrodzenia za udzielenie pozwanemu J.Z. z urzędu nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej
2 sprawie pozwany wniósł skargę kasacyjną, a dla uzasadnienia wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania powołał się na nieważność postępowania oraz występowanie na tle tej sprawy istotnego zagadnienia prawnego. Nieważność postępowania miałaby wynikać z pozbawienia pozwanego możliwości obrony jego praw, a to ze względu na nieuwzględnienie jego wniosku o ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu. Zgodzić się trzeba, że w wyjątkowych sytuacjach, jak to wynika z orzecznictwa Sądu Najwyższego, oddalenie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu może prowadzić do pozbawienia możliwości swoich praw. Tak jednak nie było w okolicznościach tej sprawy. Pozwany, po pierwsze, aktywnie występował w tym postępowaniu i przygotowywał pisma procesowe. Po drugie, prowadził różną aktywność i działalność w czasie, gdy weksel poręczył. Nawet jeśli, jak podnosi w skardze kasacyjnej, zarzuty od nakazu zapłaty zostały dla niego przygotowane przez członka rodziny, to okoliczność ta nie mogła być znana sądowi decydującemu o ustanowieniu pełnomocnika z urzędu, a więc teraz nie może przemawiać za uznaniem na tej właśnie podstawie nieważności postępowania. Natomiast istotne zagadnienie prawne mające występować na tle tej sprawy i przemawiać za przyjęciem skargi do rozpoznania sprowadza się do oceny skutków wypełnienia weksla in blanco niezgodnie z treścią deklaracji wekslowej. Rzeczywiście, w dawniejszym orzecznictwie zdarzały się wypowiedzi, że prowadzi to do nieważności weksla. Jednakże najnowsze orzecznictwo, a także piśmiennictwo konsekwentnie stoją na stanowisku, że w takiej sytuacji jedynie pozwany ma możliwość podnoszenia zarzutów z powołania się na deklarację wekslową (tak np. Sąd Najwyższy w sprawach II CSK 368/17 i V CSK 519/15). Ponieważ zatem kwestia ta została już w wyjaśniona i dalej nie budzi wątpliwości, to nie ma potrzeby analizowania jej ponownie przez Sąd Najwyższy. W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.
3 jw
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 297/15 2015-11-17Czy sąd może zmienić treść weksla in blanco wypełnionego niezgodnie z porozumieniem wekslowym i zasądzić inną kwotę niż suma wekslowa, a jeśli tak, to na jakiej podstawie prawnej?
- II CSK 78/15 2015-09-25Czy skarga kasacyjna dotycząca wypełnienia weksla in blanco niezgodnie z porozumieniem wekslowym może zostać przyjęta do rozpoznania ze względu na występowanie istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistą zasadność?
- III CSK 366/15 2016-01-28Czy uzupełnienie weksla in blanco zgodnie z deklaracją wekslową jest dopuszczalne, gdy umowa, którą weksel miał zabezpieczać, okazała się nieważna, a roszczenie można by dochodzić jedynie z tytułu bezpodstawnego wzbogace…
- IV CSK 489/16 2017-03-17Czy wypełnienie weksla in blanco kwotą przedawnionego roszczenia ze stosunku podstawowego stanowi naruszenie art. 10 Prawa wekslowego i wypełnienie weksla niezgodnie z porozumieniem wekslowym?
- V CSK 229/20 2021-06-16Czy w przypadku dochodzenia roszczenia z weksla in blanco, wypełnionego niezgodnie z porozumieniem wekslowym, sąd powinien badać stosunek podstawowy, a jeśli powództwo o zapłatę ze stosunku podstawowego zostanie oddalone…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy