V CSK 676/14
WyrokIzba Cywilna2015-06-12
Skład orzekający: Mirosław Bączyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca podziału majątku wspólnego, w tym ustalenia wartości spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu i odmowy ustalenia nierównych udziałów, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdzając, że nie zachodzi przesłanka oczywistej zasadności w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Dotyczy to zarówno kwestii nierównych udziałów w majątku wspólnym, jak i sposobu ustalenia wartości spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu. Rozstrzygnięcia sądów meriti w tych kwestiach nie budziły zasadniczych zastrzeżeń.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego o podziale majątku wspólnego. Sąd Rejonowy ustalił wartość lokatorskiego prawa do lokalu i oddalił wniosek o ustalenie nierównych udziałów. Skarżąca kwestionowała te rozstrzygnięcia, domagając się uchylenia postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 676/14 POSTANOWIENIE Dnia 12 czerwca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Bączyk w sprawie z wniosku M. M. przy uczestnictwie I. M. o podział majątku wspólnego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 czerwca 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki od postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 6 marca 2014 r., sygn. akt III Ca 881/13, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Uczestniczka postępowania - I.M. złożyła skargę kasacyjną na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 6 marca 2014 r., w którym oddalono apelację uczestniczki od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 20 grudnia 2012 r. W postanowieniu, tym Sąd Rejonowy dokonał podziału majątku wspólnego uczestniczki i jej b. małżonka (k. 410 i n. akt sprawy, t. III). W pkt drugim tego postanowienia ustalono m.in. wartość lokatorskiego prawa do lokalu (położonego w S., przy ul. […]; 167.583,10 zł) i w pkt 1 oddalono wniosek uczestniczki o ustalenie nierównych udziałów. Skargą kasacyjną objęto całe zaskarżone postanowienie. Podnoszono w niej naruszenie art. 43 § 2 k.r. i o. w zw. z art. 567 § 1 k.p.c.; art. 567 § 1 k.p.c. w zw. z art. 684 k.c. Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. Motywując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżąca wywodziła, że złożona skarga jest oczywiście uzasadniona w zakresie dotyczącym określenia nierównych udziałów w majątku wspólnym i w odniesieniu do przyjętej przez Sądy meriti metody ustalenia wartości rynkowej lokatorskiego prawa do lokalu jako elementu majątku objętego podziałem. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Po przeanalizowaniu treści postanowień obu Sądów meriti, treści skargi kasacyjnej i zawartej w niej szerszej motywacji prawnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, Sąd Najwyższy stwierdził, że - wbrew stanowisku skarżącej uczestniczki postępowania - w rozpoznawanej sprawie o podział majątku dorobkowego b. małżonków nie zachodzi przesłanka przyjęcia skargi do rozpoznania, przewidziana w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Skarga kasacyjna uczestniczki nie jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu tego przepisu zarówno w aspekcie określenia nierównych udziałów w majątku wspólnym (art. 43 § 2 k.r. i o.), jak i ustalenia wartości spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu w spółdzielni mieszkaniowej dla potrzeb sprawy o podział majątku wspólnego małżonków.
3 W odniesieniu do zagadnienia pierwszego - rozstrzygnięcie Sądów meriti nie budzi zasadniczych zastrzeżeń w świetle dokonanych przez Sądy szczególnych ustaleń faktycznych w sprawie ze wskazaniem tych elementów stanu faktycznego, które są w tej materii indyferentne prawnie (np. wina spowodowania rozkładu ryzyka pożycia małżeńskiego - s. 8 uzasadnienia zaskarżonego postanowienia). Sąd Okręgowy odwołał się do właściwych kryteriów i procedury ustalenia wartości lokatorskiego spółdzielczego prawa do lokalu w sprawach o podział majątku wspólnego pomiędzy b. małżonkami. Nie jest zatem niewłaściwe odwołanie się w tym zakresie do elementów rynku mieszkaniowego, skoro lokatorskie prawo - po transformacji w prawo rzeczowe - może uzyskać odpowiednią wartość majątkową na tym rynku jak każdy przedmiot majątkowy nadający się do obrotu prawnego. Skarżąca nie sugeruje alternatywnej metody ustalania wartości omawianego prawa, które zalicza - jako niezbywalne i niedziedziczne - do „reliktów gospodarki reglamentowanej" (s. 5 skargi), stwierdza jedynie ogólnikowo i oczywiście nietrafnie, że prawo to „nie przedstawia sobą wartości materialnej wyrażonej w mierniku pieniężnym" (s. 6 skargi). W apelacji natomiast skarżąca twierdził, że prawo to „wraz z wkładem mieszkaniowym wynosi 120.000 zł" (s. 6 uzasadnienia zaskarżonego wyroku i k. 429 akt sprawy). Z przedstawionych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- V CSK 79/18 2018-06-27Czy skarga kasacyjna w sprawie o podział majątku wspólnego, dotycząca ustalenia wartości prawa najmu lokalu mieszkalnego, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p…
- I CSK 763/13 2014-09-24Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania w sprawie o podział majątku dorobkowego, w kontekście zarzutu dotyczącego istotnego zagadnienia prawnego związanego z rozliczaniem nakładów na majątek wspólny?
- I CSK 5065/22 2023-03-29Czy skarga kasacyjna w sprawie o podział majątku wspólnego, dotycząca ustalenia wartości nieruchomości z uwzględnieniem obciążenia hipotecznego, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- I CSK 464/14 2014-10-16Czy skarga kasacyjna uczestnika J. W. oraz wnioskodawczyni B. W. od postanowienia Sądu Okręgowego w sprawie o podział majątku podlega odrzuceniu lub odmowie przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- IV CZ 118/06 2007-01-30Czy skarga kasacyjna w sprawie o podział majątku wspólnego, dotycząca rozstrzygnięcia o roszczeniach o zwrot wydatków i nakładów poczynionych z majątku osobistego na majątek wspólny, podlega ocenie dopuszczalności na pod…
Powołane przepisy
art. 43 § 2art. 567 § 1 KPCart. 684 KCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 2§ 1§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy