V CSK 714/14

Sygn. akt V CSK 714/14 POSTANOWIENIE Dnia 30 czerwca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z powództwa G. K. przeciwko C. Spółce z o.o. z siedzibą w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 czerwca 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt I ACa 238/14, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 3600 zł (trzy tysiące sześćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 16 lipca 2014 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji i w całości oddalił powództwo o zasądzenie odszkodowania za szkodę wyrządzoną padnięciem hodowanych przez powoda szynszyli, obejmującą utracone korzyści za lata 2005-2007 r. oraz kwotę zaciągniętego kredytu i pożyczki na prowadzenie hodowli. W sprawie ustalone zostało między innymi, że przedmiotowe szynszyle padały przez okres całego 2004 r., a ostatecznie w grudniu 2004 r. upadki spowodowały zaprzestanie hodowli przez powoda. Przyczyną upadków szynszyli była niewłaściwa karma dostarczona przez stronę pozwaną. Powód uzyskał odszkodowanie od strony pozwanej w łącznej kwocie 918 911,30 zł wraz z odsetkami, wypłacone w grudniu 2007 r. i w marcu 2008 r., zasądzone na podstawie art. 415 k.c. wyrokiem Sądu z dnia 29 czerwca 2007 r., który uprawomocnił się 27 listopada 2007 r. Odszkodowanie to obejmowało wynagrodzenie szkody wynikającej z utraty stada oraz utraconych korzyści z hodowli za 2004 r. W obecnie rozpoznawanej sprawie powód wniósł pozew w dniu 3 grudnia 2009 r. i Sąd Apelacyjny na podstawie art. 4421 k.c. uznał podniesiony przez stronę pozwaną zarzut przedawnienia za uzasadniony stwierdzając, że powód o dochodzonej obecnie szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia dowiedział się już w grudniu 2004 r., w chwili utraty stada szynszyli, a zatem termin przedawnienia roszczeń upłynął z końcem grudnia 2007 r. Sąd Apelacyjny uznał, że wniesienie pozwu w poprzedniej sprawie nie przerwało biegu terminu przedawnienia roszczeń obecnie zgłoszonych, gdyż nie były one objęte żądaniem ani podstawą faktyczną w tamtej sprawie. Sąd nie uwzględnił też podniesionego przez powoda zarzutu naruszenia art. 5 k.c. w odniesieniu do zarzutu przedawnienia. W skardze kasacyjnej powód, jako uzasadnienie wniosku o przejęcie skargi do rozpoznania wskazał przesłanki przedsądu przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. 3 Jako istotne zagadnienia prawne sformułował dwa pytania, pierwsze na gruncie art. 4421 k.c., czy w sytuacji, gdy szkoda wynika z utraty przedsiębiorstwa, a poszkodowany nie uzyskał środków na jego odtworzenie, początek biegu terminu przedawnienia roszczenia o utracone korzyści z prowadzenia przedsiębiorstwa rozpoczyna się, gdy poszkodowany dowiedział się o utracie przedsiębiorstwa czy dopiero wtedy, gdy poszkodowany może racjonalnie przyjąć, że zobowiązany do naprawienia szkody nie naprawi szkody w postaci utraty przedsiębiorstwa w takim czasie, że będzie możliwe jego odtworzenie. Drugie zagadnienie sprowadza się do pytania, czy w okresie obowiązywania art. 321 § 2 k.p.c. wniesienie powództwa o naprawienie szkody polegającej na utracie przedsiębiorstwa i utracone korzyści do chwili wniesienia pozwu, przerywało bieg terminu przedawnienia wszelkich roszczeń, które nie zostały objęte pozwem ale wynikają z utraty przedsiębiorstwa będącego wynikiem tego samego zdarzenia oraz z nie otrzymania jakiegokolwiek odszkodowania za tę szkodę. Oczywistą zasadność skargi kasacyjnej powód wywiódł z oddalenia powództwa wyłącznie na skutek przyjęcia, że bieg terminu przedawnienia roszczeń odszkodowawczych nie został przerwany, ponieważ nie wynikały one z faktów przedstawionych przez powoda we wcześniejszym postępowaniu, wszczętym na gruncie obowiązującego wówczas art. 321 § 2 k.p.c., chociaż chodziło w nim o szkodę wynikającą z tego samego zdarzenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, skarżący, który jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. powinien sformułować w odpowiedni sposób zagadnienie prawne jako abstrakcyjne pytanie o charakterze precedensowym, powstałe na gruncie określonego przepisu prawa oraz wykazać w pogłębionym wywodzie prawnym zawartym w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, że zagadnienie to wywołuje kontrowersje i odmienne oceny prawne tak poważne i istotne, iż wymagają zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy, koniecznego nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy, lecz także dla rozwoju judykatury. Skarżący ma zatem obowiązek nie tylko 4 właściwie sformułować zagadnienie prawne, ale też przedstawić odpowiednią, pogłębioną argumentację jurydyczną wskazującą różne możliwości rozstrzygnięcia zagadnienia i swoje stanowisko w tym przedmiocie wraz z pogłębionym uzasadnieniem (porównaj między innymi postanowienia z dnia 10 maja 2001 r. II CZ 35/01, OSNC 2002/1/11, z dnia 7 czerwca 2005 r. V CSK 3/05 oraz z dnia 7 lutego 2014 r. II CSK 414/13, niepubl.) Analiza uzasadnienia wniosku powoda o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania prowadzi do oceny, że nie wykazał on występowania w sprawie tak rozumianych zagadnień prawnych. Przedstawione zagadnienia nie mają charakteru abstrakcyjnego ani uniwersalnego problemu prawnego, lecz odnoszą się jedynie do określonych okoliczności faktycznych, a dodatkowo wprowadzają przesłankę początku biegu terminu przedawnienia w postaci świadomości poszkodowanego, że nie otrzyma od sprawcy odszkodowania za szkodę damnum emergens, która to przesłanka w ogóle nie występuje w art. 4421 k.c., jak również nie znajduje odzwierciedlenia w stanie faktycznym sprawy i może świadczyć o tym, że w istocie źródłem szkody dochodzonej obecnie przez powoda jest niezapłacenie przez sprawcę odszkodowania w odpowiednim terminie za wcześniej dochodzoną szkodę. Niezależnie od tego skarżący nie przedstawił także żadnych istotnych i poważnych kontrowersji ani rozbieżnych ocen prawnych jak również próby ich rozwiązania z odpowiednią argumentacja prawną. Nie wykazał też konieczności zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy. Nie zostało również wykazane, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., a więc, że Sąd Apelacyjny naruszył prawo w sposób oczywisty, kwalifikowany, widoczny od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy, co doprowadziło do wydania wyroku oczywiście wadliwego (porównaj postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2002 r. I PKN 34/01, OSNP 2004/6/100, z dnia 10 stycznia 2003 r. V CZ 187/02, OSNC 2004/3/49 i z dnia 11 stycznia 2008 r. I UK 285/07, niepubl.). Niezależnie od tego, że powód nie przedstawił przekonujących argumentów w tym przedmiocie, to przede wszystkim 5 trzeba stwierdzić, iż niewątpliwie nie może być oczywiście uzasadniona skarga kasacyjna, w której skarżący wskazuje na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, a jednocześnie w odniesieniu do tej samej kwestii twierdzi, że skarga jest oczywiście uzasadniona, jak to ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Biorąc wszystko to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.