V CSK 715/14

WyrokIzba Cywilna2015-06-30

Skład orzekający: Irena Gromska-Szuster

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprawa o zwrot części ceny stanowiącej bezpodstawnie zaliczony do ceny podatek VAT jest sprawą cywilną należącą do drogi sądowej?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy wskazał, że podatek VAT może stanowić element kształtujący cenę towarów i usług. Cena w zakresie obejmującym bezpodstawnie ustalony i wliczony do ceny podatek VAT jest świadczeniem nienależnym. Sprawa między stronami umowy sprzedaży o zwrot bezpodstawnie zaliczonego do ceny podatku VAT jest sprawą cywilną, w której sąd samodzielnie ustala wysokość bezpodstawnie zaliczonego do ceny podatku i zasądza jego zwrot na podstawie art. 410 k.c.
Stan faktyczny
Powodowie nabyli od pozwanej Gminy nieruchomość, w cenie której Gmina zaliczyła podatek VAT, mimo że transakcja była zwolniona z tego podatku. Sądy obu instancji uwzględniły powództwo o zwrot kwoty VAT jako świadczenia nienależnego. Gmina wniosła skargę kasacyjną, zarzucając nieważność postępowania z powodu rozpoznania przez sądy sprawy o zwrot podatku VAT, która rzekomo nie była sprawą cywilną.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od strony pozwanej na rzecz powodów zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CSK 715/14 POSTANOWIENIE Dnia 30 czerwca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z powództwa I. P. i A. P. przeciwko Gminie W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 czerwca 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 3 września 2014 r., sygn. akt I ACa 827/14, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od strony pozwanej na rzecz powodów kwotę 1800 zł (jeden tysiąc osiemset) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 3 września 2014 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu oddalił apelację od wyroku Sądu pierwszej instancji zasądzającego od strony pozwanej na rzecz powodów kwotę 91 770 zł z ustawowymi odsetkami i kosztami procesu. W sprawie ustalone zostało między innymi, że strony zawarły umowę sprzedaży, na podstawie której powodowie nabyli od pozwanej nieruchomość za cenę 490 770 zł brutto, którą pozwana ustaliła zaliczając do ceny podatek od towarów i usług (VAT) w wysokości 91 770 zł, mimo że nie powinien być on elementem kształtującym cenę, gdyż transakcja była zwolniona od tego podatku. W tej sytuacji Sądy uwzględniły powództwo o zwrot kwoty 91 770 zł na podstawie art. 405 w zw. z art. 410 k.c. W skardze kasacyjnej opartej jedynie na zarzucie naruszenia art. 378 § 1, art. 379 pkt 1 oraz art. 386 § 3 w zw. z art. 199 § 1 pkt 1 i art. 1 k.p.c. oraz zawierającej wniosek o uchylenie wyroków obu instancji i odrzucenie pozwu, strona pozwana jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazała na nieważność postępowania na podstawie wskazanych wyżej przepisów z powodu rozpoznania przez Sądy sprawy o zwrot nienależnie pobranego podatku VAT, nie będącej sprawą cywilna i nie należącej do drogi sądowej. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Jak wielokrotnie wskazywał Sąd Najwyższy, podatek od towarów i usług (VAT) może stanowić element kształtujący cenę towarów i usług, a cena w zakresie obejmującym bezpodstawnie ustalony i wliczony do ceny podatek VAT jest świadczeniem nienależnym, zaś sprawa między stronami umowy sprzedaży lub umowy o świadczenie usług o zwrot bezpodstawnie zaliczonego do ceny towaru podatku jest sprawą cywilną, w której sąd samodzielnie ustala wysokość bezpodstawnie zaliczonego do ceny podatku i zasądza jego zwrot na podstawie art. 410 k.c. (porównaj między innymi wyroki z dnia 23 stycznia 1998 r. I CKN 429/97, OSNC 1998/9/139, z dnia 22 marca 2002 r. I CKN 1344/99, OSNC 2003/4/52, z dnia 27 lutego 2004 r. V CK293/03, OSNC 2005/3/51 i z dnia 15 kwietnia 2004 r. IV CK 273/03, niepubl.). 3 Nie ulega wątpliwości, że rozpoznawana sprawa, tocząca się między stronami umowy sprzedaży o zwrot części ceny stanowiącej bezpodstawnie zaliczony do ceny podatek VAT, jest sprawą cywilną, o której mowa we wskazanych wyżej orzeczeniach i należy do drogi sądowej, a zatem niewątpliwie skarżąca nie wykazała istnienia przesłanki przedsądu w postaci nieważności postępowania, na którą się powołała, co prowadziło do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 405art. 410 KCart. 378 § 1art. 379 pkt 1art. 386 § 3art. 199 § 1 pkt 1art. 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98art. 108 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy