V CSK 723/14

Sygn. akt V CSK 723/14 POSTANOWIENIE Dnia 30 czerwca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z wniosku B. N. i A. P. przy uczestnictwie E. S., J. S., B. G. , H. K. i Skarbu Państwa - Naczelnika Urzędu Skarbowego w Sosnowcu o zniesienie współwłasności nieruchomości, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 czerwca 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania J. S. od postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 30 grudnia 2013 r., sygn. akt III Ca 224/13, 1) odrzuca skargę kasacyjną; 2) zasądza od J. S. na rzecz A. P. kwotę 1800 zł (jeden tysiąc osiemset) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE 2 Postanowieniem z dnia 5 grudnia 2012 r. Sąd Rejonowy w Sosnowcu zniósł współwłasność opisanej w postanowieniu zabudowanej nieruchomości o wartości 335 195zł., której współwłaścicielami byli: A. P. w 2/4 częściach, E. S. w ¼ części oraz J. S. w ¼ części. Zniesienie współwłasności nastąpiło przez ustanowienie odrębnej własności trzech lokali mieszkalnych i przyznanie na własność dwóch z nich A. P. i jednego E. S. z zasądzeniem na rzecz J. S. spłaty jego udziału w wysokości 83 798,75 zł. od A. P. i E. S. w odpowiednich częściach. Poza tym Sąd rozstrzygnął wnioski A. P. i E. S. o rozliczenie nakładów poniesionych przez nich na wspólną nieruchomość oraz orzekł o obowiązku wydania określonych lokali. Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Katowicach oddalił apelacje E. S. i J. S. od powyższego postanowienia. Skargę kasacyjną wniósł J. S. stwierdzając, że zaskarża postanowienie (w skardze kasacyjnej błędnie nazwane wyrokiem) Sądu drugiej instancji w całości i wskazując, jako wartość przedmiotu zaskarżenia kwotę 335 195 zł. Zarzucił naruszenie art. 227, art. 217 i art. 232 k.p.c. przez niedopuszczenie z urzędu opisanych dowodów mających wykazać, czy budynek, w którym mieszka, nadaje się do zapewnienia jemu i jego rodzinie właściwych warunków mieszkaniowych, naruszenie art. 385 k.p.c. przez bezpodstawne oddalenie jego apelacji oraz art. 211 k.c. i art. 623 k.p.c. w związku z art. 5 k.c. i art. 21 ust. 1, art. 32 ust. 1 i art. 64 Konstytucji RP przez dokonanie podziału nieruchomości w sposób pozbawiający go jego udziału we współwłasności nieruchomości oraz niezapewniający jemu i jego rodzinie zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych. W oparciu o te zarzuty uczestnik wnosił między innymi o uchylenie zaskarżonego postanowienia ( w skardze kasacyjnej błędnie nazwanego wyrokiem) w całości i jego zmianę przez przyznanie mu na wyłączną własność określonego lokalu mieszkalnego i zasądzenie od niego na rzecz A. P. kwoty 3 401,25 zł tytułem spłaty. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 3 Zgodnie z art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. skarga kasacyjna nie przysługuje w sprawach dotyczących zniesienia współwłasności i działu spadku, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż sto pięćdziesiąt złotych. Jak wielokrotnie wskazywał Sąd Najwyższy, wartość przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego w sprawach o zniesienie współwłasności i w sprawach działowych określa nie wartość całego dzielonego majątku, ani nawet nie wartość udziału skarżącego w tym majątku, lecz wartość konkretnego interesu skarżącego i roszczenia, które chce on zrealizować przy pomocy skargi kasacyjnej. Wartość przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego w sprawach działowych z zasady nie może być wyższa, niż wartość udziału skarżącego w dzielonym majątku. Wyjątkowo tylko może być wyższa, gdy przedmiotem zaskarżenia są również roszczenia z tytułu posiadania, nakładów i pożytków z rzeczy wspólnej albo gdy uczestnik w ogóle sprzeciwia się zniesieniu współwłasności lub kwestionuje jej istnienie (porównaj między innymi postanowienia z dnia 6 listopada 2002 r. III CZ 98/02, OSNC 2004/1/11, z dnia 21 stycznia 2003 r. III CZ 153/02, OSNC 2004/4/60, z dnia 24 lipca 2008 r. IV CZ 53/08 i z dnia 16 listopada 2011 r. IV CSK 280/11, niepubl.). W rozpoznawanej sprawie uczestnik wskazał jako wartość przedmiotu zaskarżenia kwotę 335 195 zł, która odpowiada wartości nieruchomości wspólnej, będącej przedmiotem zniesienia współwłasności. Z zarzutów i wniosków kasacyjnych wynika, że przedmiotem zaskarżenia jest nie przyznanie mu na wyłączną własność jednego z lokali. W takiej sytuacji, wartość przedmiotu zaskarżenia nie może być i nie jest wyższa niż wartość udziału uczestnika w dzielonej nieruchomości, a wartość tego udziału wynosi 83 798,75 zł. Jest to kwota niższa niż wskazana w art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. jako próg dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o zniesienie współwłasności i dział spadku. Z tych przyczyn skarga kasacyjna jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 2 i 3 w zw. z art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 3 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. 4