V CZ 101/04

PostanowienieIzba Cywilna2004-11-04

Skład orzekający: Lech Walentynowicz, Teresa Bielska-Sobkowicz, Zbigniew Kwaśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kasacja od postanowienia oddalającego wniosek o uzupełnienie wyroku jest dopuszczalna?
Ratio decidendi
Kasacja od postanowienia oddalającego wniosek o uzupełnienie wyroku jest niedopuszczalna, ponieważ takie postanowienie nie kończy postępowania w sprawie w rozumieniu art. 392 k.p.c. Ograniczenia w zakresie dopuszczalności kasacji od postanowień kończących postępowanie w sprawie są wyrazem woli ustawodawcy i zgodne z zasadą dwuinstancyjności postępowania sądowego.
Stan faktyczny
Powództwo o zapłatę zostało oddalone przez Sąd Rejonowy. Pozwany złożył wniosek o uzupełnienie wyroku, który został oddalony. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie pozwanego na postanowienie oddalające wniosek o uzupełnienie wyroku. Pozwany złożył kasację od postanowienia Sądu Okręgowego, która została odrzucona jako niedopuszczalna. Pozwany złożył zażalenie na postanowienie o odrzuceniu kasacji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego na postanowienie o odrzuceniu kasacji jako niedopuszczalnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CZ 101/04 POSTANOWIENIE Dnia 4 listopada 2004 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Zbigniew Kwaśniewski w sprawie z powództwa Spółdzielni "S." przeciwko J.P. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 listopada 2004 r., zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w J. z dnia 12 maja 2004 r., sygn. akt [...], oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 25 marca 2004 r. Sąd Okręgowy w J. oddalił zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Rejonowego w J. oddalające wniosek o uzupełnienie wyroku. Sąd II instancji podzielił pogląd Sądu Rejonowego, że rozpoznaniem sądowym objęte było tylko jedno roszczenie powoda, a zmiana podstawy prawnej roszczenia opartego na niezmienionych okolicznościach nie jest dla sądu wiążąca i nie kreuje nowego roszczenia. Pozwany zaskarżył postanowienie odwoławcze kasacją, która została odrzucona przez Sąd Okręgowy jako niedopuszczalna. W zażaleniu pozwany powołał się na naruszenie art. 392 i 3935 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Orzeczenie uzupełniające wyrok – za wyjątkiem rozstrzygnięcia o kosztach lub natychmiastowej wykonalności – zapada w formie wyroku (art. 351 § 3 k.p.c.), natomiast forma orzeczenia oddalającego taki wniosek nie jest określona w sposób wyraźny. Negatywne rozstrzygnięcie o żądaniu uzupełnienia wyroku nie rozstrzyga kwestii merytorycznych co do istoty sporu, a tylko procesowe przesłanki tego żądania. Dla takiego rozstrzygnięcia nie jest właściwa forma wyroku (art. 316 § 1 k.p.c.), lecz postanowienia (art. 354 k.p.c.). Sąd Okręgowy zasadnie powołał się na treść art. 392 k.p.c., ograniczającą dopuszczalność kasacji od postanowień kończących postępowanie w sprawie do dwóch wyraźnie wskazanych przypadków. W konsekwencji kasacja pozwanego była oczywiście niedopuszczalna i jako taka podlegała odrzuceniu na podstawie art. 3935 k.p.c. Odmienne stanowisko skarżącego nie znajduje uzasadnienia prawnego. Należy zaznaczyć, że z woli ustawodawcy zasada trójinstancyjności postępowania sądowego doznaje znacznych ograniczeń. Standardy krajowe i 3 międzynarodowe gwarantują jedynie dwuinstancyjność postępowania sądowego (zob. art. 176 ust. 1 Konst.). Należało w konsekwencji oddalić zażalenie (art. 385 k.p.c. w związku z art. 39319 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 392art. 351 § 3 KPCart. 316 § 1 KPCart. 354 KPCart. 392 KPCart. 3935 KPCart. 176 ust. 1art. 385 KPCart. 39319 KPC§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy